tag:blogger.com,1999:blog-85089984615165767422012-02-01T22:05:06.451+05:30ఆముక్తమాల్యదజ్యోతిhttp://www.blogger.com/profile/06164226002602514311noreply@blogger.comBlogger241100tag:blogger.com,1999:blog-8508998461516576742.post-56264907805136133232012-01-22T21:03:00.001+05:302012-01-22T21:03:30.241+05:30తృతీయాశ్వాసం - సింహావలోకనం<br />ఆముక్తమాల్యద మూడాశ్వాసాలు పూర్తిచేసుకున్నాం. మొదటి రెండు ఆశ్వాసాలలో ఎక్కువ భాగం వర్ణనలు, ప్రధాన పాత్రల పరిచయాలు జరిగాయి. రెండవ ఆశ్వాసం చివరలో కథలోకి ప్రవేశించాం. ఒక పండితుని శ్లోకం విన్న పాండ్యరాజుకి వైరాగ్యభావం అంకురిస్తుంది. పండితులందరినీ సమావేశపరచి పరమాత్మ తత్త్వాన్ని గురించిన శాస్త్రచర్చ మొదలుపెడతాడు. ఎవరి వాదాలు వారు వినిపిస్తూ చర్చించుకుంటూ ఉంటారు. విష్ణుచిత్తునికి విష్ణుమూర్తి ప్రత్యక్షమై, పాండ్యరాజు సభకి వెళ్ళి అక్కడ శ్రీవైష్ణవాన్ని స్థాపించమని పురమాయిస్తాడు. విష్ణుచిత్తుడు పాండ్యరాజ సభలో చేసిన వాదము, విశిష్టాద్వైత మతస్థాపనం తృతీయాశ్వాసం. అందులో భాగంగానే ఖాండిక్య కేశిధ్వజుల కథ వచ్చింది. ఇదీ, స్థూలంగా యిప్పటి వరకూ జరిగిన కథ.<br /><br />ఈ మూడవ ఆశ్వాసం బాగా అర్థం కావాలంటే, భారతీయ తత్త్వచింతన గురించి కొద్దిపాటి పరిచయం అవసరం. భారతీయ తత్త్వచింతనకి మూలాలు వేదాలలోనే కనిపిస్తాయి. వేదాలు నాలుగన్న సంగతి అందరికీ తెలిసిన విషయమే, ఋగ్యజుస్సామాధర్వణ వేదాలు. వేదానికి నాలుగు విభాగాలున్నాయి - సంహిత, బ్రాహ్మణము, ఆరణ్యకము, ఉపనిషత్తు. ప్రాచీన జీవనవిధానంలో నాలుగు ఆశ్రమాలు కూడా ఉన్నాయి. అవి బ్రహ్మచర్య, గృహస్థ, వానప్రస్థ, సన్న్యాసాలు. వేదంలో ఒకో విభాగమూ ఒకో ఆశ్రమానికి ఉపయోగపడేదని భావించవచ్చు. సంహిత మంత్ర సముదాయం. బ్రహ్మచారులకు పఠన ప్రధానమైన కర్మ. కాబట్టి వారికి ప్రధానం సంహిత, అందులోని వేదమంత్రాల పఠనం. సంహితలోని మంత్రాలను వివరించేవి బ్రాహ్మణాలు. ఇవి మంత్రార్థాలను వివరిస్తూ యజ్ఞయాగాదులను ఎలా నిర్వహించాలో విశదపరుస్తాయి. వీటిని ఆసక్తికరంగా వివరించడానికి కథలు ఉపాఖ్యానాలు కూడా వీటిలో ఉంటాయి. యజ్ఞయాగాదులను చేసే అధికారం గృహస్థాశ్రమవాసులకే ఉంది. కాబట్టి బ్రాహ్మణాలు వారికి ఉపయోగపడేవి. ఆరణ్యకాలు వానప్రస్థ ఆశ్రమవాసులకి ఉపయోగపడేవి. ఆరణ్యకమంటే అరణ్య సంబంధమైనది. అంటే వానప్రస్థ ఆశ్రమం స్వీకరించి అడవులలో నివసించేవారు ఆలోచించవలసిన విషయాలు ఆరణ్యకాలలో ఉంటాయి. యజ్ఞయాగాదుల గురించిన తాత్త్విక విశ్లేషణ వీటిలో కనిపిస్తుంది. బ్రాహ్మణాలలో కర్మ ప్రధానమయితే, ఆరణ్యకాలలో ఉపాసన ప్రధానం. చివరిదైన ఉపనిషత్తు జ్ఞాన ప్రధానం. వేదాలలోని తత్త్వ చింతనాసారం మనకి ఉపనిషత్తులలో కనిపిస్తుంది. సన్న్యాసాశ్రమవాసులకు జ్ఞానచింతన ఒక్కటే ప్రధానం కాబట్టి వారికి ఎక్కువగా ఉపయోగపడేవి ఉపనిషత్తులు. వేదాలని సరిగా చదవడానికీ, అందులో చెప్పిన యజ్ఞయాగాది కర్మలను సరిగ్గా ఆచరించడానికీ, వేదాలలోని తత్త్వాన్ని సరిగ్గా అర్థం చేసుకోడానికీ వేదాంగాలు ఏర్పడ్డాయి. అవి శిక్ష, వ్యాకరణము, ఛందస్సు, నిరుక్తము, జ్యోతిషము, కల్పము.<br /><br />తత్త్వచింతన మూలాలు వేదాలలో (ముఖ్యంగా ఉపనిషత్తులలో) కనిపించినా, అది విస్తృతి చెంది గొప్ప సైద్ధాంతిక రూపాన్ని పొందినది మాత్రం షడ్దర్శనాలలో. మూడు జంటలుగా ఉన్న ఆరు దర్శనాలు. ఇవి సాంఖ్యము-యోగము, న్యాయము-వైశేషికము, మీమాంస-వేదాంతము. ప్రతి దర్శనాన్ని గురించి వివరించడం యిక్కడ సాధ్యమయ్యే పని కాదు. దీని గురించి తెలుగులో సులువుగా అర్థమయ్యేట్టు నండూరి రామమోహనరావుగారు తన "విశ్వదర్శనం - భారతీయ చింతన" పుస్తకంలో వివరించారు. ఆసక్తి ఉన్నవారు వీటిని పరిచయం చేసుకోడానికి ఆ పుస్తకం చదవవచ్చు. అయితే యీ దర్శనాల గురించి తెలుసుకోవలసిన కొన్ని ముఖ్య విషయాలు మాత్రం యిప్పుడు ప్రస్తావిస్తాను. మొదటగా, యీ దర్శనాలు ఆరూ కూడా వేదాలను ఆధారంగా చేసుకొని నిర్మించబడ్డవే! కాని వాటి సిద్ధాంతాల మధ్య మౌలికంగా ఎన్నెన్నో తేడాలు. ఇవి ముఖ్యంగా వాటి దృక్పథాల మధ్య భేదం వల్ల ఏర్పడ్డాయి. కొన్ని బ్రాహ్మణాలలోని కర్మకి ప్రాధాన్యమిస్తే, కొన్ని ఉపనిస్థత్తులలోని జ్ఞానాకి ప్రాధాన్యమిచ్చాయి. దర్శనాలనగానే యివేవో దేవుడు, ఆత్మ లాంటి అంతుబట్టని విషయాల గురించి మాత్రమే విచారిస్తాయని అనుకుంటే పప్పులో కాలేసినట్లే. వీటి ముఖ్యోద్దేశం సత్యాన్వేషణ. ఆ అన్వేషణ, కనిపించే యీ సృష్టినుండే మొదలవుతుంది. ఒక శాస్త్రీయ పద్ధతిలో సాగుతుంది. దీనికి మనిషే కేంద్రం. పదార్థ తత్త్వం, వాటి గుణాలు, సంబంధాలు (దీనినే ఇంగ్లీషులో Ontology అంటారు) మొదలుకొని, అసలు జ్ఞానమంటే ఏమిటి, జ్ఞానాన్ని ఎలా సముపార్జిస్తాము, దానికవసరమయ్యే సాధనాలేమిటి (దీనినే ఇంగ్లీషులో Epistemology అంటారు), తర్కశాస్త్రం (Logic) మొదలైన ఎన్నో తత్త్వశాస్త్ర సంబంధమైన అంశాలకు పటిష్ఠమైన రూపకల్పన మనకీ దర్శనాలలో దర్శనమిస్తుంది. వీటి ఆధారంగానే జీవ తత్త్వాన్నీ, సృష్టి విధానాన్ని అర్థం చేసుకొనే ప్రయత్నం కనిపిస్తుంది. ఉదాహరణకి, హేతుబద్ధమైన తర్కవాదంలో ఉండే అవయవాలేమిటో న్యాయ దర్శనం చాలా స్పష్టంగా చెపుతుంది. అవి ప్రతిజ్ఞ (Statement), హేతువు (Reason), ఉదాహరణ (example), ఉపనయం (analogy), నిగమనం (conclusion). తర్కాన్ని గురించి ఎంత పకడ్బందీ ఆలోచనో చూసారా! ఇదే కాదు అసలు తర్కమంటే ఏమిటి, వాదం అంటే ఏమిటి, వాదాలలో ఎన్ని రకాలున్నాయి మొదలైనవాటిని చాలా స్పష్టంగా సూత్రీకరిస్తుంది న్యాయ దర్శనం. విష్ణుచిత్తుడు పాండ్యరాజు సభలో చేసిన వాదనాపద్ధతికి మూలం మనకీ న్యాయదర్శనంలోనే కనిపిస్తుంది. సందర్భం వచ్చింది కాబట్టి, చిన్న గమ్మత్తైన విషయం. మనం "చలోక్తి" అంటూ ఉంటాం కదా. చమత్కారమైన మాట అన్న ఉద్దేశంలో వాడుతాం. ఇదెలా వచ్చిందో తెలుసా? "ఛలము" అన్నది న్యాయదర్శనంలో చెప్పిన ఒక రకమైన వాదం. వాది ఒక అర్థంలో ఒక మాటని ఉపయోగిస్తే, ఆ మాటకి ఉన్న మరొక అర్థాన్ని తీసి వాదిని హేళన చేసి ఖండించడాన్ని "ఛలము" అంటారు!<br /><br />షడ్దర్శనాలలో మీమాంస-వేదాంత ద్వయాన్నే పూర్వమీమాంస-ఉత్తరమీమాంస అనికూడా అంటారు. పూర్వమీమాంస మంత్ర-బ్రాహ్మణాలు ప్రధానంగా కర్మ గురించి ఎక్కువ విచారిస్తుంది. ఉత్తరమీమాంస లేదా వేదాంతదర్శనం ఉపనిషత్తుల ఆధారంగా జ్ఞానవిచారం చేస్తుంది. ప్రతి దర్శనమూ కొన్ని సూత్రాలలో నిబద్ధింపబడింది. వేదాంతదర్శనం "అథాతో బ్రహ్మ జిజ్ఞాస" అన్న సూత్రంతో మొదలవుతుంది. అంటే - ఇప్పుడు బ్రహ్మమును గురించిన జిజ్ఞాస మొదలవుతుంది - అని. వేదాంతదర్శన సూత్రాలకే "బ్రహ్మసూత్రాలు" అని పేరు. వీటిలో ప్రధానంగా బ్రహ్మ, జీవుడు, జగత్తు మొదలైన విషయాల గురించి మీమాంస జరుగుతుంది. తమాషా ఏమిటంటే, సూత్రాలేవైనా, చెప్పే విషయాన్ని చాలా సూక్ష్మంగా చెపుతాయి. అందుచేత అవి అర్థం కావాలంటే వాటికి వివరణ అవసరమవుతుంది. సూత్రాలకు చెప్పే వివరణనే భాష్యమంటారు. సూత్రాలు చాలా సంక్షిప్తంగా ఉంటాయి కాబట్టి వాటికి రకరకాల అన్వయాలు, వివరణలు ఉండే ఆస్కారముంటుంది. దానివల్ల ఒకే సూత్రసమామ్నాయానికి అనేక భాష్యాలు ఏర్పడే అవకాశముంది. బ్రహ్మసూత్రాల విషయంలో సరిగ్గా అదే జరిగింది! ఆదిశంకరులు బ్రహ్మసూత్రాలకు మొట్టమొదట భాష్యం వ్రాసారు. తాను ప్రతిపాదించిన అద్వైత సిద్ధాంత పరంగా ఉంటుందీ భాష్యం. దీని పేరు శారీరకభాష్యం. అలాగే ఆ తర్వాతి కాలంలో వచ్చిన రామానుజాచార్యులు తాము ప్రతిపాదించిన విశిష్టాద్వైత సిద్ధాంత పరంగా శ్రీభాష్యం వ్రాసారు. ఇలా మధ్వ, నింబక, వల్లభ, భాస్కర మొదలైన ఎందరో ఆచార్యులు వారివారి సిద్ధాంతాలకు అనుగుణంగా బ్రహ్మసూత్రాలకు భాష్యం వ్రాసారు.<br /><br />భారతీయ తత్త్వ చింతన గురించి చెప్పుకొనేటప్పుడు చార్వాక, బౌద్ధ, జైన దర్శనాల గురించి చెప్పుకోకపోతే అది సంపూర్ణం కాదు. వీటిని "నాస్తిక" దర్శనాలు అంటారు. ఇక్కడ "నాస్తిక" అనే పదానికి ఇప్పుడున్న "దేవుడు లేడనడం" అనే అర్థం కాదు. నాస్తికత్వం అంటే వేదాలను, వేద ప్రమాణాన్ని అంగీకరించకపోవడం. వేద ప్రామాణ్యాన్ని అంగీకరించే సాంఖ్యం మొదలైన కొన్ని దర్శనాలు కూడా సృష్టిస్థితిలయకారకుడైన "ఈశ్వరుడిని" అంగీకరించవు! ఈ తేడా గమనించడం ముఖ్యం. వేద ప్రమాణాన్ని అంగీకరించని దర్శనాలు కూడా ఎన్నో ప్రాచీనకాలంలో మనకుండేవి. అందులో బాగా ప్రసిద్ధి పొందినవి పైన చెప్పిన మూడు. ఈ సిద్ధాంతాలలో మళ్ళీ చాలా విభేదాలున్నాయి.<br /><br />విష్ణుచిత్తుడు పాండ్యరాజు కొలువులో చేసిన వాదనకి ఆధారం రామానుజాచార్యులు బ్రహ్మసూత్రాలకు వ్రాసిన భాష్యం. దాని ఆధారంగానే విష్ణుచిత్తుడు సాంఖ్యము మొదలైన ఆస్తిక దర్శనాలను, చార్వాకము బౌద్ధము మొదలైన నాస్తిక దర్శనాలను, ఆదిశంకరుల అద్వైత సిద్ధాంతాన్ని ఖండిస్తాడు.<br /><br />ఇక యీ ఆశ్వాసంలో రెండో భాగానికి వస్తే, అది ఖాండిక్య-కేశిధ్వజుల కథ. రాయలువారీ కథని ఎందుకు చెప్పారు? విష్ణుస్వరూపం గురించిన జ్ఞానబోధ, విష్ణుచిత్తుడు పాండ్యరాజుకు నేరుగా చెయ్యకుండా కథ ద్వారా ఎందుకు చెప్పాడు? మొదలైన ప్రశ్నలు వేసుకోవాలి. దీనికి రెండు కారణాలు కనిపిస్తాయి. ఒకటి, విష్ణుచిత్తుడు ఆచార్యుడు కాదు. కేవలం భక్తుడు. అటు పిమ్మట, విష్ణువు ఆజ్ఞచే ఆ సభలో వాదం చెయ్యడానికి వచ్చినవాడు. అంతే. అందువల్ల అతడు నేరుగా పాండ్యరాజుకి వైష్ణవమతాన్ని బోధించే స్థితిలో లేడు. కాబట్టి అలా కథ ద్వారా చెప్పడమే ఉచితం. ఇక రెండవ కారణం తెలుసుకోవాలంటే భారతీయ వాఙ్మయంలో మరొక కోణాన్ని చూడాలి. వేదాలు, దర్శనాలు, వాటి భాష్యాలు, శాస్త్రాలు మొదలైనవన్నీ ఒక కోవకు చెందినవి. ఇవి ప్రధానంగా బౌద్ధికమైనవి. అంటే కాస్త గట్టిబుఱ్ఱ ఉన్నవాళ్ళు మాత్రమే అర్థం చేసుకోగలవి. సామాన్యులు వీటిని వంటపట్టించుకోవడం చాలా కష్టం. వారికోసం వెలసినవే పురాణాలు, ఇతిహాసాలు, కావ్యాలు మొదలైనవి. భారతీయ తత్త్వ సారాన్ని యివి కథల రూపంలో మనకందిస్తాయి. అందుకే అవి సామాన్యజనులకు కూడా ఆసక్తికరంగా ఉండి సులువుగా వారి హృదయాలకు హత్తుకుంటాయి. ఇక్కడ విష్ణుచిత్తుడు ఉపయోగించిన ప్రణాళిక యిదే. పండితులతో అయితే శాస్త్రపద్ధతిలో బ్రహ్మసూత్రాల ఆధారంగా చర్చ జరిపి వారి వాదాలను ఖండించాడు. కాని రాజుగారు తనకి మోక్షాన్ని పొందే మార్గాన్ని ఉపదేశించమన్నప్పుడు, దానికోసం కథని ఆశ్రయించాడు. ఇది విష్ణుచిత్తునికి (రాయలవారికి) భారతీయ వాఙ్మయం గురించిన పరిపూర్ణ జ్ఞానానికి నిదర్శనం. కథల ద్వారా అనేక విషయాలను చెప్పవచ్చు. ఉదాహరణకి ఖాండిక్య-కేశిధ్వజుల కథలో మనకి తెలిసేది విష్ణుతత్త్వాన్ని గురించి మాత్రమే కాదు. రాజనీతి, ధర్మాధర్మాలు, కర్మ-జ్ఞాన మార్గాల మధ్యనున్న భేదము, యిలా అనేక విషయాలు మనకీ కథలో అంతర్లీనంగా గోచరిస్తాయి. వీటన్నిటినీ ఆసక్తికలిగే సంవిధానంతో పాఠకులముందు (శ్రోతలముందు) ఉంచినప్పుడు అవి వారి మనసుకి బాగా హత్తుకొనే అవకాశం కలుగుతుంది. కథవల్ల ఉపయోగమిది. ఆ ఒడుపు తెలిసినవాడు కాబట్టే రాయలు ఖాండిక్య-కేశిధ్వజుల వృత్తాంతాన్ని యీ ఆశ్వాసంలో నిబంధించాడు.<br /><br />ఆముక్తమాల్యదలో ఒక ప్రధానఘట్ట మీ తృతీయాశ్వాసంతో ముగిసింది. అసలు కథలోకి ప్రవేశించే ముందు ఒక మెట్టెక్కామన్న మాట! చతుర్థాశ్వాసంలో మళ్ళీ యిలాంటి కథే యింకొకటి యింకొక కోణంలో చూడబోతున్నాం. ఆ మెట్టుకూడా ఎక్కితే అప్పుడు అసలు కథలోకి ప్రవేశిస్తాం. "అంచెలంచెలు లేని మోక్షము చాల కష్టమే భామినీ" అని ఊరికే అన్నారా మరి! :-)<br /><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8508998461516576742-5626490780513613323?l=amuktamalya.blogspot.com' alt='' /></div>భైరవభట్ల కామేశ్వర రావుhttp://www.blogger.com/profile/06579446584580670029noreply@blogger.com2tag:blogger.com,1999:blog-8508998461516576742.post-21135864002517774302011-12-13T19:33:00.007+05:302012-01-31T20:27:43.913+05:30తృతీయాశ్వాసాంతము<div>ఖాండిక్యుని కోరిక మేరకు కేశిధ్వజుడు అతనికి బ్రహ్మవిద్యని బోధిస్తాడు. అతడు బోధించిన ఆ విద్యని స్థాలీపులాక న్యాయంగా ఇప్పుడు చూద్దాం. మొదటగా అవిద్య గురించి చెపుతున్నాడు.</div><div class="im"> <div><br /></div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">ఆ. ఆత్మకాని మేన నాత్మబుద్ధియును న</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">స్వంబునందు మిగుల స్వత్వమతియు</div></div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">నవనివర, యవిద్య యను మహాతరువు ను</div><div class="im"><div style="color: rgb(102, 0, 204);">త్పత్తి కీద్వయంబు విత్తు మొదలు<br /><br /><object height="94" width="422"><param value="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtzOjg6IjE2MzcyNjI3IjtzOjQ6ImNvZGUiO3M6MTI6IjE2MzcyNjI3LTBkYSI7czo2OiJ1c2VySWQiO3M6NjoiNjE1ODE0IjtzOjEyOiJleHRlcm5hbENhbGwiO2k6MTtzOjQ6InRpbWUiO2k6MTMyMzc4NTEzOTt9&autoplay=default" name="movie"><param name="allowFullScreen" value="true"><param name="allowscriptaccess" value="always"><param name="wmode" value="transparent"><embed wmode="transparent" type="application/x-shockwave-flash" allowscriptaccess="always" allowfullscreen="true" src="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtzOjg6IjE2MzcyNjI3IjtzOjQ6ImNvZGUiO3M6MTI6IjE2MzcyNjI3LTBkYSI7czo2OiJ1c2VySWQiO3M6NjoiNjE1ODE0IjtzOjEyOiJleHRlcm5hbENhbGwiO2k6MTtzOjQ6InRpbWUiO2k6MTMyMzc4NTEzOTt9&autoplay=default" height="94" width="422"></embed></object><br /><br />( ఈ పద్యం రాఘవ స్వరంలో- రాగం సరస్వతి)<br /><br /></div><div><br /></div></div><div>రాజా! అజ్ఞానమనే మహావృక్షము ఉత్పత్తికి ఆధారమైన బీజంలో రెండు దళాలున్నాయి. ఆత్మ కాని శరీరం మీద ఆత్మ అనే భావన ఒక దళం, తనది కాని దానిపై తనది అనే ఆలోచన రెండవ దళం. </div> <div>ఈ పద్యానికి విష్ణుపురాణంలోని ఈ శ్లోకం మూలం:</div><div><br /></div><div>అనాత్మన్యాత్మబుద్ధిః య అస్వేస్వమితి యా మతిః</div><div>అవిద్యాతరు సంభూతి బీజ మేతద్ద్విధా స్థితిం </div><div><br /></div><div>ఇంకా అవిద్య గురించి యిలా చెపుతాడు. పంచభూతాలకంటే అతీతమై వెలుగుతున్న ఆత్మ వేరే ఉండగా శరీరమే ఆత్మ అనుకోవడం మూర్ఖత్వం. గృహము కళత్రము మొదలైనవి దేహం చేత అనుభవింపబడేవి. పుత్రపౌత్రాదులు శరీరం నుండి పుట్టేవారు. అంచేత ఇవన్నీ దేహసంబంధమైనవే కాని ఆత్మతో వాటికి సంబంధం లేదు. ఎప్పుడైతే శరీరం కంటే ఆత్మ వేరైనదన్న అనుభవం కలిగిందో అపుడు ఈ భోగాలేవీ ఆత్మకి అంటవు. అలా కాక శరీరమే ఆత్మ అనుకుంటే అంటుకుంటాయి. అని, యింకా యిలా చెపుతున్నాడు.<br /><br /><br /></div> <div> </div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">మ. జని సాహస్రబహుప్రయాణ మగు సంసారంపుఁ ద్రోవన్ సదా</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">చనుచుండున్ ఘన మోహఖేద మలమన్ సంసారిపాంథుండు, వా</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);" class="im"><div>సన లన్ ధూళి ముసుంగు గాఁగ: నెపుడేన్ జ్ఞానంపు టుష్ణోదకం</div></div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">బునఁ దత్ క్షాళన సేయు వాని కపు డమ్మోహశ్రమంబున్ జనున్<br /><br /><br /></div> <div><br /></div><div>సంసారి అన్న బాటసారి వేల వేల జన్మలెత్తుతూ జనన మరణ రూపమగు సంసార మార్గం వెంట ప్రయాణం చేస్తున్నాడు. ఆ ప్రయాణంలో అతనికి మోహం, దుఖం అనే దుమ్ము అంటుకుంటూ ఉంటుంది. పూర్వజన్మ వాసనలు అన్న ధూళి ముసుగులా అతన్ని కప్పివేస్తుంది. అయితే, ఎప్పుడైనా జ్ఞానం అనే వేడినీళ్లతో అతను స్నానం చేస్తే, అప్పుడు అతని మోహం, శ్రమ అన్నీ వదిలిపోతాయి.</div> <div>వేడినీళ్ళతో శుభ్రంగా స్నానం చేస్తే ప్రయాణంలోని శ్రమ తీరడం మనకి అనుభవం లోనిదే. ఈ లోకానుభవాన్ని తెచ్చి జ్ఞానంతో సంసారం క్షాళనం చేసుకోవడమన్న మహావిషయాన్ని చెప్పడం గొప్ప కవితాశక్తి.</div><div><br /></div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">తే. అట్టి మోహశ్రమం బాఱ నా శరీరి</div><div class="im"> <div style="color: rgb(102, 0, 204);">స్వస్థుఁ డై తా ననన్యాతిశయ మబాధ</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">మనఁగ విలసిల్లు నిర్వాణమును భజించు</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">ననఘ తొల్లియు నిర్వాణ ఖనియ కాన.<br /><br /><br /><object height="94" width="422"><param value="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtzOjg6IjE2NjY1MjE5IjtzOjQ6ImNvZGUiO3M6MTI6IjE2NjY1MjE5LTI0NyI7czo2OiJ1c2VySWQiO3M6NjoiNjE1ODE0IjtzOjEyOiJleHRlcm5hbENhbGwiO2k6MTtzOjQ6InRpbWUiO2k6MTMyODAyMTEwNzt9&autoplay=default" name="movie"><param name="allowFullScreen" value="true"><param name="allowscriptaccess" value="always"><param name="wmode" value="transparent"><embed wmode="transparent" type="application/x-shockwave-flash" allowscriptaccess="always" allowfullscreen="true" src="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtzOjg6IjE2NjY1MjE5IjtzOjQ6ImNvZGUiO3M6MTI6IjE2NjY1MjE5LTI0NyI7czo2OiJ1c2VySWQiO3M6NjoiNjE1ODE0IjtzOjEyOiJleHRlcm5hbENhbGwiO2k6MTtzOjQ6InRpbWUiO2k6MTMyODAyMTEwNzt9&autoplay=default" height="94" width="422"></embed></object><br /><br />( ఈ పద్యం సనత్ శ్రీపతి స్వరంలో)<br /></div><div> </div><div>అట్టి మోహ క్లేశాలు తీరిపోవడంతో జీవుడు తన స్వస్వరూపం తెలుసుకొని అనన్యమూ, అతిశయమూ, అబాధమూ అయిన నిర్వాణ పథాన్ని అనుసరిస్తాడు. ఎందుకంటే అతను మొదటినుండి మోక్షవిద్యకు గనిలాంటివాడు కాబట్టి. </div> <div><br /></div></div><div>ఇంకా అవిద్య లక్షణాలని వివరించి, ఈ అవిద్యాక్లేశాలని నాశనం చేయడానికి యోగమే మార్గమని చెపుతాడు కేశిధ్వజుడు. ఆ యోగవిద్యని తనకు చెప్పమని అర్థిస్తాడు ఖాండిక్యుడు. అప్పుడు కేశిధ్వజుడు సావధానంగా వినమని, విష్ణు సాధర్మ్యాన్ని (విష్ణువుతో సమానత్వం కలగడం) పొందే యోగాన్ని వివరిస్తాడు.</div><div class="im"> <div><br /></div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">ఆ. ప్రాణికోటి కెల్ల బంధంబు మోక్షంబు</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">చేరుటకును మనసు కారణంబు:</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">విషయసంగి యైన , విను బంధకారి; ని</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">ర్విషయ మైన, ముక్తి విభవకారి.<br /><br /><object height="94" width="422"><param value="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtzOjg6IjE2NDYzOTU5IjtzOjQ6ImNvZGUiO3M6MTI6IjE2NDYzOTU5LTU4YiI7czo2OiJ1c2VySWQiO3M6NjoiNjE1ODE0IjtzOjEyOiJleHRlcm5hbENhbGwiO2k6MTtzOjQ6InRpbWUiO2k6MTMyNDk1MTY0Mzt9&autoplay=default" name="movie"><param name="allowFullScreen" value="true"><param name="allowscriptaccess" value="always"><param name="wmode" value="transparent"><embed wmode="transparent" type="application/x-shockwave-flash" allowscriptaccess="always" allowfullscreen="true" src="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtzOjg6IjE2NDYzOTU5IjtzOjQ6ImNvZGUiO3M6MTI6IjE2NDYzOTU5LTU4YiI7czo2OiJ1c2VySWQiO3M6NjoiNjE1ODE0IjtzOjEyOiJleHRlcm5hbENhbGwiO2k6MTtzOjQ6InRpbWUiO2k6MTMyNDk1MTY0Mzt9&autoplay=default" height="94" width="422"></embed></object><br /><br />( ఈ పద్యం రాఘవ స్వరంలో .. రాగం శుద్ధసావేరి )<br /><br /></div><div> </div></div><div>జీవకోటికి అంతటికీ బంధానికైనా, మోక్షానికైనా మనసే కారణం. ఆ మనస్సుకు విషయాసక్తి ఉండడమే బంధం. లేకపోవడం మోక్షం. ఆ మనసు శరీరభోగాల వైపు ఆకర్షితమై ఆసక్తి పెంచుకోంటే బంధాలు కలిగిస్తుంది, బందీని చెస్తుంది. అలా ఆకర్షింపబడక , ఆ ఆసక్తి పెంచుకోకుండా ఉంటే అదే ముక్తి లేదా మోక్షాన్ని కలిగిస్తుంది. </div> <div><br /></div><div>అధ్యాత్మ విజ్ఞానంతో మనస్సు బాహ్యవిషయాలపై ఆకర్షణను లోపలకు కుదించి, పరమాత్మయైన సర్వేశ్వరుని నిత్యమూ ధ్యానించాలి. అలా ధ్యానించినవానికి పరమాత్మ తన స్వరూపాన్ని అనుగ్రహిస్తాడు. యమనియమాదులవల్ల స్వఛ్చమైన మనసును బ్రహ్మవైపుకు మళ్ళించడమే యోగం. దాన్ని ఆచరించేవాడే యోగి. ఏదైనా ఫలితాలను కోరి యోగాన్ని అభ్యసిస్తే శక్తులు లభిస్తాయి. కోరికలు లేనప్పుడు ముక్తి లభిస్తుంది. ఈ విధంగా చెప్పి కేశిధ్వజుడు, యమము నియమము ఆసనము ధ్యానము ప్రత్యాహారము మొదలైన యోగ పద్ధతులన్నిటినీ వివరిస్తాడు. </div><div class="im"> <div><br /></div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">క. మనమున కెద్ది శుభాశ్రయ,</div></div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">మనఘ! యెఱింగింపు, మఱి సమస్తాధారం</div><div class="im"><div style="color: rgb(102, 0, 204);">బనఁ జను యద్వస్తువు? య</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">న్మనన మశేషోరుదుఃఖ మండలిఁ జెఱుచున్?<br /><br /><object height="94" width="422"><param value="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtzOjg6IjE2MzczMTYwIjtzOjQ6ImNvZGUiO3M6MTI6IjE2MzczMTYwLTExZCI7czo2OiJ1c2VySWQiO3M6NjoiNjE1ODE0IjtzOjEyOiJleHRlcm5hbENhbGwiO2k6MTtzOjQ6InRpbWUiO2k6MTMyMzc4NzkzMjt9&autoplay=default" name="movie"><param name="allowFullScreen" value="true"><param name="allowscriptaccess" value="always"><param name="wmode" value="transparent"><embed wmode="transparent" type="application/x-shockwave-flash" allowscriptaccess="always" allowfullscreen="true" src="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtzOjg6IjE2MzczMTYwIjtzOjQ6ImNvZGUiO3M6MTI6IjE2MzczMTYwLTExZCI7czo2OiJ1c2VySWQiO3M6NjoiNjE1ODE0IjtzOjEyOiJleHRlcm5hbENhbGwiO2k6MTtzOjQ6InRpbWUiO2k6MTMyMzc4NzkzMjt9&autoplay=default" height="94" width="422"></embed></object><br /><br />( ఈ పద్యం లంక గిరిధర్ స్వరంలో)<br /></div><div> </div></div><div>కేశిధ్వజుడి బోధలు విన్న తర్వాత ఖాండిక్యుడు కుతూహలంతో, "ఓ పుణ్యాత్ముడా! మనస్సును కేంద్రీకరింపదగిన శుభప్రదమైన ఆశ్రయం ఏది? వాటన్నింటికీ ఆదారమైనదేది? ఎవరి మననం సమస్త దుఃఖాన్ని నిర్మూలిస్తుంది. దయతో సెలవివ్వు", అని అడిగాడు. "యత్" అన్నది సంస్కృత సర్వనామం. "ఏ", "దేని" అని అర్థాలు. యత్+వస్తువు = యద్వస్తువు. యత్+మననము = యన్మననము. ఇలా సంస్కృత సర్వనామాలని తెలుగు వాక్యలలో వాడడం చాలా అరుదుగా కనిపిస్తుంది.</div><div class="im"> <div><br /></div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">తే. అనినఁ గేశిధ్వజుఁడు వాని కనియె; 'బ్రహ్మ</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">మాశ్రయంబు మనంబున; కదియ పరము</div></div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">నపరము ననంగఁ బొలుచు; నం దపర మనగ</div><div class="im"><div style="color: rgb(102, 0, 204);">మూర్తము, పరం బనంగ నమూర్త మనఘ.<br /><br /><object height="94" width="422"><param value="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtzOjg6IjE2NjY1Mjg4IjtzOjQ6ImNvZGUiO3M6MTI6IjE2NjY1Mjg4LWJkYyI7czo2OiJ1c2VySWQiO3M6NjoiNjE1ODE0IjtzOjEyOiJleHRlcm5hbENhbGwiO2k6MTtzOjQ6InRpbWUiO2k6MTMyODAyMTE1NDt9&autoplay=default" name="movie"><param name="allowFullScreen" value="true"><param name="allowscriptaccess" value="always"><param name="wmode" value="transparent"><embed wmode="transparent" type="application/x-shockwave-flash" allowscriptaccess="always" allowfullscreen="true" src="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtzOjg6IjE2NjY1Mjg4IjtzOjQ6ImNvZGUiO3M6MTI6IjE2NjY1Mjg4LWJkYyI7czo2OiJ1c2VySWQiO3M6NjoiNjE1ODE0IjtzOjEyOiJleHRlcm5hbENhbGwiO2k6MTtzOjQ6InRpbWUiO2k6MTMyODAyMTE1NDt9&autoplay=default" height="94" width="422"></embed></object><br /><br />( ఈ పద్యం సనత్ శ్రీపతి స్వరంలో )<br /></div><div><br /></div></div><div>అప్పుడు కేశీధ్వజుడు ఇలా అన్నాడు. బ్రహ్మమే మనస్సుకు శుభాశ్రయము. అది రెండు రకాలు. ఒకటి సగుణ (మూర్తమైన) బ్రహ్మము. దీనినే అపరము అని పిలుస్తారు. రెండవది నిర్గుణ (అమూర్తమైన) బ్రహ్మము. అది పరము.. అని చెప్పి ఆ బ్రహ్మస్వరూపాన్ని ఇంకా యిలా వివరిస్తాడు.</div> <div><br /></div><div>పర, అపర బ్రహ్మలలో పరము కేవల సచ్చిదానందమై సృష్టికి దూరంగా ఉన్నందువల్ల అమూర్తమైనందువల్ల ఉపాసనకి అందదు. రెండవదైన అపరబ్రహ్మము ఉపాసనకందుతుంది. కాని అది బ్రహ్మాది దేవతారూపమైన బద్ధజీవులు శరీరంగా కలది. కాబట్టి అది ఉపాసనకి తగదు. విశ్వంగా పరిణమించే బ్రహ్మ మొదలైన వారికంటె వేరైనది పరబ్రహ్మము. అది నిత్యము, సత్యము. జ్ఞానంతో నిరూపించ దగ్గది. ఈ పర అపర శక్తిరూపాలకి అతీతమైనది మరొకటి ఉన్నది, అదే విష్ణుశక్తి. ఈ విష్ణుశక్తే పర, అపర, కర్మ అనే మూడు రూపాలు పొందుతుంది. కర్మచేత కప్పబడిన అపరశక్తి, క్షేత్రజ్ఞశక్తి లేదా ఆత్మశక్తి అనే పేరుతో సంసార తాపాలని అనుభవిస్తూ కర్మలకి తగిన రూపాలను ధరిస్తూ ఉంటుంది. ఇది స్థావరాదులలో కొంచెం ఉంటుంది. దానికంటె జంగమాలైన జీవాలలోను, అంతకన్న ఎక్కువగా పక్షులలోను, అంతకంటె జంతువులలోను, అంతకంటె ఏనుగు, ఆవు మొదలైన పశువులలోను, అంతకంటె మనుష్య, యక్ష, గంధర్వ, నాగులలో ఎక్కువగా ఉంటుంది. అంతకంటె ఎక్కువగా ఈ ఆత్మశక్తి దేవతలలో ఉంటుంది. దేవతలందరిలో ఇంద్రునిలోను, అతనికంటె ప్రజాపతి, అంతకంటె బ్రహ్మలో ఎక్కువగా ఉంటుంది.<br /><br /></div><div class="im"> <div> </div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">ఆ. ఇట్టిరూపకోటు లెల్ల నవ్విష్ణుని</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">తనుచయంబు సుమ్ము ధరణినాధ</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">యతఁ డచింత్యశక్తి నఖిలభూతముల నా</div></div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">కసమువోలె నిండి యెసగుఁ గాన<br /><object height="94" width="422"><param value="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtzOjg6IjE2NjY1Mjk0IjtzOjQ6ImNvZGUiO3M6MTI6IjE2NjY1Mjk0LTEwMiI7czo2OiJ1c2VySWQiO3M6NjoiNjE1ODE0IjtzOjEyOiJleHRlcm5hbENhbGwiO2k6MTtzOjQ6InRpbWUiO2k6MTMyODAyMTYzMTt9&autoplay=default" name="movie"><param name="allowFullScreen" value="true"><param name="allowscriptaccess" value="always"><param name="wmode" value="transparent"><embed wmode="transparent" type="application/x-shockwave-flash" allowscriptaccess="always" allowfullscreen="true" src="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtzOjg6IjE2NjY1Mjk0IjtzOjQ6ImNvZGUiO3M6MTI6IjE2NjY1Mjk0LTEwMiI7czo2OiJ1c2VySWQiO3M6NjoiNjE1ODE0IjtzOjEyOiJleHRlcm5hbENhbGwiO2k6MTtzOjQ6InRpbWUiO2k6MTMyODAyMTYzMTt9&autoplay=default" height="94" width="422"></embed></object><br /><br />( ఈ పద్యం సనత్ శ్రీపతి స్వరంలో )<br /></div><div><br /></div><div>ఆకాశం ఏ విధంగా సకల వస్తువులలో, లోపల బయట కూడా ఆవరించి ఉంటుందో, అలాగే విష్ణుశక్తి సకల రూపాల్లోను నిండి ఉంటుంది. అందుకే ఈ రూపాలన్ని విష్ణువు శరీరము వంటివి.</div> <div>ఆకాశమంటే మనకి దూరంగా పైన కనిపించే sky కాదు. అంతటా పరుచుకొని ఉన్న space.</div><div class="im"><div><br /></div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">ఆ. కర్మభుక్తికొఱకుఁ గా దిట్టి తల్లీల;</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">యతఁడు సకలజాతులందుఁ బుట్టుఁ;</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">బుట్టినట్టి యతని భూరిచేష్టితము ల</div> <div style="color: rgb(102, 0, 204);">వ్యాహతములు రావణాదివలన.<br /><object height="94" width="422"><param value="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtzOjg6IjE2MzcyNzA1IjtzOjQ6ImNvZGUiO3M6MTI6IjE2MzcyNzA1LWE3ZCI7czo2OiJ1c2VySWQiO3M6NjoiNjE1ODE0IjtzOjEyOiJleHRlcm5hbENhbGwiO2k6MTtzOjQ6InRpbWUiO2k6MTMyMzc4NzQ0Mzt9&autoplay=default" name="movie"><param name="allowFullScreen" value="true"><param name="allowscriptaccess" value="always"><param name="wmode" value="transparent"><embed wmode="transparent" type="application/x-shockwave-flash" allowscriptaccess="always" allowfullscreen="true" src="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtzOjg6IjE2MzcyNzA1IjtzOjQ6ImNvZGUiO3M6MTI6IjE2MzcyNzA1LWE3ZCI7czo2OiJ1c2VySWQiO3M6NjoiNjE1ODE0IjtzOjEyOiJleHRlcm5hbENhbGwiO2k6MTtzOjQ6InRpbWUiO2k6MTMyMzc4NzQ0Mzt9&autoplay=default" height="94" width="422"></embed></object><br /><br />(ఈ పద్యం లంక గిరిధర్ స్వరంలో)<br /></div><div><br /></div></div><div>అమూర్తమైన పరాశక్తి రూపమైన విష్ణువే ఒక లీలగా విశ్వ రూపాన్ని ధరిస్తోంది. అయితే విష్ణువిలా రూపాలని ధరించడం కర్మని అనుభవించడానికి కాదు. ఎందుకంటే అతనికి కర్మ అంటదు. అతను అన్ని రకాల జాతులలోనూ పుడతాడు. రావణాదులవల్ల కూడా భంగింపబడకుండా ఆ చేష్టలు సాగిపోతూ ఉంటాయి. </div> <div><br /></div><div>ఇలా విష్ణుతత్త్వాన్ని వివరించిన కేశిధ్వజుడు ఆ తర్వాత, యోగికి ధ్యానయోగ్యమైన విష్ణుస్వరూపాన్ని ఇలా వర్ణిస్తున్నాడు.</div><div class="im"><div> </div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">సీ. శరదిందు చకచకస్మయజి త్ర్పసన్నాస్యు,</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">దొడ్డకెందమ్మి కన్దోయివాని,</div> </div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">నతికమ్ర గల్లభాగాభోగ ఫాలాఢ్యు,</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);" class="im"><div>మకరాంక రత్నకర్ణికలవానిఁ,</div><div>గాంబవోద్యచ్చ్రీవిడంబి వృత్త శీరోధి,</div><div>సిరిపొల్చుమచ్చ పేరురమువాని</div><div>నతనాభియుత వళిత్రితయ శాతోదరు,</div><div>జానులంబి చతుర్భుజములవానిఁ.</div> <div><br /></div></div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">గరివరకరోరు, రుచిర జంఘా మనోజ్ఞు</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">సమతబొందిన పదపల్లవములవాని</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">హైమవసను గిరీట హారాంగదాది</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">కలితు, శంఖరథాంగాదు లలరువాని<br /><br /><object height="94" width="422"><param value="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtzOjg6IjE2NDYzOTYyIjtzOjQ6ImNvZGUiO3M6MTI6IjE2NDYzOTYyLTZjZCI7czo2OiJ1c2VySWQiO3M6NjoiNjE1ODE0IjtzOjEyOiJleHRlcm5hbENhbGwiO2k6MTtzOjQ6InRpbWUiO2k6MTMyNDk1MTM4Mzt9&autoplay=default" name="movie"><param name="allowFullScreen" value="true"><param name="allowscriptaccess" value="always"><param name="wmode" value="transparent"><embed wmode="transparent" type="application/x-shockwave-flash" allowscriptaccess="always" allowfullscreen="true" src="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtzOjg6IjE2NDYzOTYyIjtzOjQ6ImNvZGUiO3M6MTI6IjE2NDYzOTYyLTZjZCI7czo2OiJ1c2VySWQiO3M6NjoiNjE1ODE0IjtzOjEyOiJleHRlcm5hbENhbGwiO2k6MTtzOjQ6InRpbWUiO2k6MTMyNDk1MTM4Mzt9&autoplay=default" height="94" width="422"></embed></object><br /><br />(ఈ పద్యం రాఘవ స్వరంలో .. రాగం చారుకేశి )<br /></div><div><br /></div><div>శరత్కాలపు చంద్రుని వెన్నెలని జయించే ప్రసన్నమైన ముఖం, ఎర్ర తామరల్లాంటి వెడల్పయిన కళ్ళు, అందమైన చెక్కిళ్ళు, విశాలమైన నుదురు, మొసలి గుర్తుగల రత్నకుండలాలు, శంఖంలా ప్రకాశించే గుండ్రని మెడ, పెద్ద వక్షస్థలం, అందులో శ్రీవత్సం అన్న మచ్చ, లోతైన పొక్కిలి, మూడు ముడతలతో అందంగా వున్న పల్చని పొట్ట. పొడవుగా మోకాళ్ల దాకా వున్న నాలుగు భుజాలు. మదగజ తుండమువంటి ఊరువులు, కాంతివంతమైన పిక్కలు, సమమైన చిగురుటాకులవంటి పాదాలు, పట్టు పీతాంబరము, కిరీటము, అందమైన హారాలు, శంఖ చక్రాది ఆయుధాలు. ఇది అతని స్వరూపం! ఒక్కముక్కలో చెప్పాలంటే సర్వ సల్లక్షణ సమన్వితమైన స్ఫురత్ సౌందర్య రూపం! ప్రసన్నాస్యు, ఫాలాఢ్యు వంటి సమాసభంధురత ఒకవైపు, కన్దోయివాని, రత్నకర్ణికలవాని మొదలైన శిథిలబంధం మరొకవైపు జోడుగా సాగే రచనాశిల్పం పద్యానికి ఒక చక్కని తూగునిస్తోంది. </div> <div><br /></div><div>ఇటువంటి స్వరూపాన్ని యోగులు నిరంతరం ధ్యానించాలి. వర్ణింపబడిన ఒక్కో అంగాన్ని తాదాత్మ్య భావంతో చింతిస్తే, ఆ అవయవం మనస్సులో ముద్రితమవుతుంది. అలా ఒక్కో అంగాన్నీ చింతిస్తూ అభ్యాసం చేస్తే కొన్నాళ్ళకు మొత్తం ఆ రూపమంతా మనస్సులో నాటుకుంటుంది. అన్ని వేళాలా ఏ పని చేస్తున్నా మనస్సులో ఆ రూపం చెదరకుండా ఉంటే అజ్ఞానం తొలగిపోయి, యోగి భగవంతునితో సారూప్యం, సామ్యం పొందుతాడు.</div> <div><br /></div><div>ఈ విధంగా వివరించి కేశిధ్వజుడు ఇలా అన్నాడు:</div><div><br /></div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">క. నరవర! యిటు బంధచ్యుతి</div><div class="im"><div style="color: rgb(102, 0, 204);">కొఱ కగు నంగాష్టకాఖ్య గురుయోగము వి</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">స్తరముగఁ జెప్పితి, నింకన్</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">గరణీయం బెద్ది నాకుఁ గల్పింపు' మనన్.<br /><br /><object height="94" width="422"><param value="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtzOjg6IjE2MzcyNzE1IjtzOjQ6ImNvZGUiO3M6MTI6IjE2MzcyNzE1LTZhYyI7czo2OiJ1c2VySWQiO3M6NjoiNjE1ODE0IjtzOjEyOiJleHRlcm5hbENhbGwiO2k6MTtzOjQ6InRpbWUiO2k6MTMyMzc4NzExMzt9&autoplay=default" name="movie"><param name="allowFullScreen" value="true"><param name="allowscriptaccess" value="always"><param name="wmode" value="transparent"><embed wmode="transparent" type="application/x-shockwave-flash" allowscriptaccess="always" allowfullscreen="true" src="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtzOjg6IjE2MzcyNzE1IjtzOjQ6ImNvZGUiO3M6MTI6IjE2MzcyNzE1LTZhYyI7czo2OiJ1c2VySWQiO3M6NjoiNjE1ODE0IjtzOjEyOiJleHRlcm5hbENhbGwiO2k6MTtzOjQ6InRpbWUiO2k6MTMyMzc4NzExMzt9&autoplay=default" height="94" width="422"></embed></object><br /><br />( ఈ పద్యం లంక గిరిధర్ స్వరంలో )<br /></div> <div> </div></div><div>ఓ నరవరా! ఇలా అజ్ఞానబంధాన్ని తొలగించ గలిగిన అష్టాంగయోగ మార్గాన్ని నీకు వివరంగా చెప్పాను. ఇక నాకు తదుపరి కర్తవ్యమేమిటో అనుగ్రహించు అని అడిగాడు కేశీధ్వజుడు. ఇక్కడ "నరవరా" అంటే "అర్జునుడు" అనే అర్థం స్ఫురిస్తుంది. అర్జునుడికి గీతాచార్యుడు ఏ యోగవిద్యని బోధించాడో, నీకు అదే చెప్పాననే ధ్వని ఉంది!</div> <div><br /></div><div>కేశిధ్వజుడు తనకి యోగవిద్యని బోధించినందుకు ఎంతో సంతోషించిన ఖాండిక్యుడు, ఇంతకన్నా ఇంకేమిటి కావాలని చెప్పి కేశిధ్వజుని పూజించాడు. వద్దంటున్నా కేశిధ్వజుడు తనకి తిరిగిచ్చిన రాజ్యానికి తన కొడుకుని రాజుని చేసి, ఖాండిక్యుడు భక్తియోగ మార్గంలో విష్ణుసాధర్మ్యాన్ని పొందాడు. కేశిధ్వజుడు తన ధర్మాన్ని అనుసరించి తిరిగి రాజ్యాన్ని చేసాడు.</div> <div><br /></div><div>ఇది ఖాండిక్య కేశిధ్వజుల కథ. ఈ కథని చెప్పి, విష్ణుచిత్తుడు పాండ్యరాజునికూడా శ్రీహరినే ఆశ్రయించమని చెప్పి శ్రీవైష్ణవ మత స్థాపన చేస్తాడు. ఈ కథతో ఆముక్తమాల్యదలో తృతీయాశ్వాసం ముగిసింది. ఆశ్వాసాంత పద్యాలు:</div><div class="im"> <div><br /></div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">క. ఊరీకృతపాండవరథ</div></div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">సారథ్య! సయూథ్యగోపశాబకసహ కే</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">లీరత! భక్తప్రహ్లా</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">దారచితస్తోత్రపులకితాంచితగాత్రా<wbr>!<br /><br /><object height="94" width="422"><param value="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtzOjg6IjE2Njg3NjkyIjtzOjQ6ImNvZGUiO3M6MTI6IjE2Njg3NjkyLTNkMyI7czo2OiJ1c2VySWQiO3M6NjoiNjE1ODE0IjtzOjEyOiJleHRlcm5hbENhbGwiO2k6MTtzOjQ6InRpbWUiO2k6MTMyODAyMTI3NTt9&autoplay=default" name="movie"><param name="allowFullScreen" value="true"><param name="allowscriptaccess" value="always"><param name="wmode" value="transparent"><embed wmode="transparent" type="application/x-shockwave-flash" allowscriptaccess="always" allowfullscreen="true" src="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtzOjg6IjE2Njg3NjkyIjtzOjQ6ImNvZGUiO3M6MTI6IjE2Njg3NjkyLTNkMyI7czo2OiJ1c2VySWQiO3M6NjoiNjE1ODE0IjtzOjEyOiJleHRlcm5hbENhbGwiO2k6MTtzOjQ6InRpbWUiO2k6MTMyODAyMTI3NTt9&autoplay=default" height="94" width="422"></embed></object><br /><br />( ఈ పద్యం సనత్ శ్రీపతి స్వరంలో )<br /></div><div><br /></div><div>ఆశ్వాసాంతంలో ఆ దేవదేవుని స్తుతిస్తున్నాడు కవి. అర్జునుని రథానికి సారథి యైనట్టివాడా, గోపబాలురతో ఆటలాడుటయందు ఆసక్తి కలవాడా, భాగవతోతత్తముడైన ప్రహ్లాదుని స్తుతిచే పులకించిన దేహము కలవాడా అని అర్ధం..</div><div class="im"> <div> </div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">స్రగ్విణి:</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">ఆస్థి తాహీంద్ర శయ్యా, దవీయస్తర</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">ప్రస్థితాంఘ్రీ, శ్రిత వ్రాత చేతోఘదా</div></div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">కస్థలప్రస్పృశత్ కాళియ క్ష్వేళ మూ</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">ర్ధస్థలీ నృత్త మత్తల్లి హల్లీసకా!<br /><br /><object height="94" width="422"><param value="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtzOjg6IjE2MzcyNzI4IjtzOjQ6ImNvZGUiO3M6MTI6IjE2MzcyNzI4LTg4MyI7czo2OiJ1c2VySWQiO3M6NjoiNjE1ODE0IjtzOjEyOiJleHRlcm5hbENhbGwiO2k6MTtzOjQ6InRpbWUiO2k6MTMyMzc4NjEwMjt9&autoplay=default" name="movie"><param name="allowFullScreen" value="true"><param name="allowscriptaccess" value="always"><param name="wmode" value="transparent"><embed wmode="transparent" type="application/x-shockwave-flash" allowscriptaccess="always" allowfullscreen="true" src="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtzOjg6IjE2MzcyNzI4IjtzOjQ6ImNvZGUiO3M6MTI6IjE2MzcyNzI4LTg4MyI7czo2OiJ1c2VySWQiO3M6NjoiNjE1ODE0IjtzOjEyOiJleHRlcm5hbENhbGwiO2k6MTtzOjQ6InRpbWUiO2k6MTMyMzc4NjEwMjt9&autoplay=default" height="94" width="422"></embed></object><br /><br />(ఈ పద్యం లంక గిరిధర్ స్వరంలో )<br /></div><div><br /></div> <div>ఆదిశేషువును శయ్యగా చేసుకున్నవాడు, వామనావతారంలో మిక్కిలి పొడవుగా సాగిన పాదములు కలవాడు, భక్తుల మనస్సులలోని పాపములను ఖండించువాడు, సరస్సులోనున్న కాళీయుడనే విషనాగు శిరస్సుపై నాట్యమాడినవాడు ఆ శ్రీహరి. మత్తల్లి, హల్లీసకము అనేవి దేశీయ నృత్యవిశేషాలు. హల్లీసకము కోలాటమువంటి నృత్యము. ఈ పద్యం ఛందస్సు స్రగ్విణి. పాదానికి నాలుగు రగణాలు. ఏడవ అక్షరం యతి.</div> <div><br /></div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">మ. ఇది పాత్ర ప్రహరేశ్వర ప్రభృతి బంహిష్ఠోత్కలానీక గు</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);" class="im"><div>ప్త దివిస్పృక్పటుయంత్ర కొండపలి హృద్బాహాసి కద్రూజ దీ</div></div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">వ్యదుదారోద్యమ కృష్ణరాయనృప సంజ్ఞాస్మత్కృతాముక్తమా</div><div class="im"><div style="color: rgb(102, 0, 204);">ల్యద నాశ్వాసము హృద్యపద్యము తృతీయంబై మహిం బొల్పగున్..<br /><br /><object height="94" width="422"><param value="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtzOjg6IjE2NDYzOTQ4IjtzOjQ6ImNvZGUiO3M6MTI6IjE2NDYzOTQ4LWJlNyI7czo2OiJ1c2VySWQiO3M6NjoiNjE1ODE0IjtzOjEyOiJleHRlcm5hbENhbGwiO2k6MTtzOjQ6InRpbWUiO2k6MTMyNDk1MTUyNzt9&autoplay=default" name="movie"><param name="allowFullScreen" value="true"><param name="allowscriptaccess" value="always"><param name="wmode" value="transparent"><embed wmode="transparent" type="application/x-shockwave-flash" allowscriptaccess="always" allowfullscreen="true" src="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtzOjg6IjE2NDYzOTQ4IjtzOjQ6ImNvZGUiO3M6MTI6IjE2NDYzOTQ4LWJlNyI7czo2OiJ1c2VySWQiO3M6NjoiNjE1ODE0IjtzOjEyOiJleHRlcm5hbENhbGwiO2k6MTtzOjQ6InRpbWUiO2k6MTMyNDk1MTUyNzt9&autoplay=default" height="94" width="422"></embed></object><br /><br />(ఈ పద్యం రాఘవ స్వరంలో .. రాగం.శ్రీ )<br /></div> <div><br /></div></div><div>ఈ ఆశ్వాసాంత పద్యంలో కృష్ణరాయల కొండపల్లి విజయం ప్రస్తావించబడింది. ప్రహ్రేశ్వరపాత్రుడు మొదలైన ఉత్కల (ఓఢ్ర, ఒరిస్సా) రాజసమూహం చేత రక్షింపబడేది, ఆకాశాన్ని అంటే యంత్రాలు (కోటని రక్షించే యంత్రాలు) కలదీ అయిన కొండపల్లి దుర్గాన్ని జయించే భుజమునందు ఖడ్గమనే గొప్ప సర్పం వెలుగుతున్న కృష్ణరాయలనే పేరుగల నాచేత రచింపబడిన ఆముక్తమాల్యద కావ్యమునందు ఇది తృతీయాశ్వాసమై ఒప్పుతోంది - అని అర్థం.</div> <div><br /></div>దీనితో ఆముక్తమాల్యద తృతీయాశ్వాసం సంపూర్ణం<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8508998461516576742-2113586400251777430?l=amuktamalya.blogspot.com' alt='' /></div>జ్యోతిhttp://www.blogger.com/profile/06164226002602514311noreply@blogger.com2tag:blogger.com,1999:blog-8508998461516576742.post-9119083773472034932011-10-19T05:02:00.002+05:302011-10-19T05:12:04.956+05:30ఖాండిక్య కేశీధ్వజ సంవాదము - 3<!--[if gte mso 9]><xml> <w:worddocument> <w:view>Normal</w:View> <w:zoom>0</w:Zoom> <w:trackmoves/> <w:trackformatting/> <w:punctuationkerning/> <w:validateagainstschemas/> <w:saveifxmlinvalid>false</w:SaveIfXMLInvalid> <w:ignoremixedcontent>false</w:IgnoreMixedContent> <w:alwaysshowplaceholdertext>false</w:AlwaysShowPlaceholderText> <w:donotpromoteqf/> <w:lidthemeother>EN-US</w:LidThemeOther> <w:lidthemeasian>X-NONE</w:LidThemeAsian> <w:lidthemecomplexscript>TE</w:LidThemeComplexScript> <w:compatibility> <w:breakwrappedtables/> <w:snaptogridincell/> <w:wraptextwithpunct/> <w:useasianbreakrules/> <w:dontgrowautofit/> <w:splitpgbreakandparamark/> <w:dontvertaligncellwithsp/> <w:dontbreakconstrainedforcedtables/> <w:dontvertalignintxbx/> <w:word11kerningpairs/> <w:cachedcolbalance/> </w:Compatibility> <w:browserlevel>MicrosoftInternetExplorer4</w:BrowserLevel> <m:mathpr> <m:mathfont val="Cambria Math"> <m:brkbin val="before"> <m:brkbinsub val="--"> <m:smallfrac val="off"> <m:dispdef/> <m:lmargin val="0"> <m:rmargin val="0"> <m:defjc val="centerGroup"> <m:wrapindent val="1440"> <m:intlim val="subSup"> <m:narylim val="undOvr"> </m:mathPr></w:WordDocument> </xml><![endif]--><!--[if gte mso 9]><xml> <w:latentstyles deflockedstate="false" defunhidewhenused="true" defsemihidden="true" defqformat="false" defpriority="99" latentstylecount="267"> <w:lsdexception locked="false" priority="0" semihidden="false" unhidewhenused="false" qformat="true" name="Normal"> <w:lsdexception locked="false" priority="9" semihidden="false" unhidewhenused="false" qformat="true" name="heading 1"> <w:lsdexception locked="false" priority="9" qformat="true" name="heading 2"> <w:lsdexception locked="false" priority="9" qformat="true" name="heading 3"> <w:lsdexception locked="false" priority="9" qformat="true" name="heading 4"> <w:lsdexception locked="false" priority="9" qformat="true" name="heading 5"> <w:lsdexception locked="false" priority="9" qformat="true" name="heading 6"> <w:lsdexception locked="false" priority="9" qformat="true" name="heading 7"> <w:lsdexception locked="false" priority="9" qformat="true" name="heading 8"> <w:lsdexception locked="false" priority="9" qformat="true" name="heading 9"> <w:lsdexception locked="false" priority="39" name="toc 1"> <w:lsdexception locked="false" priority="39" name="toc 2"> <w:lsdexception locked="false" priority="39" name="toc 3"> <w:lsdexception locked="false" priority="39" name="toc 4"> <w:lsdexception locked="false" priority="39" name="toc 5"> <w:lsdexception locked="false" priority="39" name="toc 6"> <w:lsdexception locked="false" priority="39" name="toc 7"> <w:lsdexception locked="false" priority="39" name="toc 8"> <w:lsdexception locked="false" priority="39" name="toc 9"> <w:lsdexception locked="false" priority="35" qformat="true" name="caption"> <w:lsdexception locked="false" priority="10" semihidden="false" unhidewhenused="false" qformat="true" name="Title"> <w:lsdexception locked="false" priority="1" name="Default Paragraph Font"> <w:lsdexception locked="false" priority="11" semihidden="false" unhidewhenused="false" qformat="true" name="Subtitle"> <w:lsdexception locked="false" priority="22" semihidden="false" unhidewhenused="false" qformat="true" name="Strong"> <w:lsdexception locked="false" priority="20" semihidden="false" unhidewhenused="false" qformat="true" name="Emphasis"> <w:lsdexception locked="false" priority="59" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Table Grid"> <w:lsdexception locked="false" unhidewhenused="false" name="Placeholder Text"> <w:lsdexception locked="false" priority="1" semihidden="false" unhidewhenused="false" qformat="true" name="No Spacing"> <w:lsdexception locked="false" priority="60" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Light Shading"> <w:lsdexception locked="false" priority="61" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Light List"> <w:lsdexception locked="false" priority="62" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Light Grid"> <w:lsdexception locked="false" priority="63" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Medium Shading 1"> <w:lsdexception locked="false" priority="64" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Medium Shading 2"> <w:lsdexception locked="false" priority="65" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Medium List 1"> <w:lsdexception locked="false" priority="66" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Medium List 2"> <w:lsdexception locked="false" priority="67" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Medium Grid 1"> <w:lsdexception locked="false" priority="68" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Medium Grid 2"> <w:lsdexception locked="false" priority="69" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Medium Grid 3"> <w:lsdexception locked="false" priority="70" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Dark List"> <w:lsdexception locked="false" priority="71" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Colorful Shading"> <w:lsdexception locked="false" priority="72" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Colorful List"> <w:lsdexception locked="false" priority="73" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Colorful Grid"> <w:lsdexception locked="false" priority="60" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Light Shading Accent 1"> <w:lsdexception locked="false" priority="61" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Light List Accent 1"> <w:lsdexception locked="false" priority="62" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Light Grid Accent 1"> <w:lsdexception locked="false" priority="63" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Medium Shading 1 Accent 1"> <w:lsdexception locked="false" priority="64" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Medium Shading 2 Accent 1"> <w:lsdexception locked="false" priority="65" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Medium List 1 Accent 1"> <w:lsdexception locked="false" unhidewhenused="false" name="Revision"> <w:lsdexception locked="false" priority="34" semihidden="false" unhidewhenused="false" qformat="true" name="List Paragraph"> <w:lsdexception locked="false" priority="29" semihidden="false" unhidewhenused="false" qformat="true" name="Quote"> <w:lsdexception locked="false" priority="30" semihidden="false" unhidewhenused="false" qformat="true" name="Intense Quote"> <w:lsdexception locked="false" priority="66" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Medium List 2 Accent 1"> <w:lsdexception locked="false" priority="67" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Medium Grid 1 Accent 1"> <w:lsdexception locked="false" priority="68" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Medium Grid 2 Accent 1"> <w:lsdexception locked="false" priority="69" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Medium Grid 3 Accent 1"> <w:lsdexception locked="false" priority="70" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Dark List Accent 1"> <w:lsdexception locked="false" priority="71" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Colorful Shading Accent 1"> <w:lsdexception locked="false" priority="72" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Colorful List Accent 1"> <w:lsdexception locked="false" priority="73" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Colorful Grid Accent 1"> <w:lsdexception locked="false" priority="60" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Light Shading Accent 2"> <w:lsdexception locked="false" priority="61" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Light List Accent 2"> <w:lsdexception locked="false" priority="62" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Light Grid Accent 2"> <w:lsdexception locked="false" priority="63" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Medium Shading 1 Accent 2"> <w:lsdexception locked="false" priority="64" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Medium Shading 2 Accent 2"> <w:lsdexception locked="false" priority="65" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Medium List 1 Accent 2"> <w:lsdexception locked="false" priority="66" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Medium List 2 Accent 2"> <w:lsdexception locked="false" priority="67" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Medium Grid 1 Accent 2"> <w:lsdexception locked="false" priority="68" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Medium Grid 2 Accent 2"> <w:lsdexception locked="false" priority="69" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Medium Grid 3 Accent 2"> <w:lsdexception locked="false" priority="70" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Dark List Accent 2"> <w:lsdexception locked="false" priority="71" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Colorful Shading Accent 2"> <w:lsdexception locked="false" priority="72" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Colorful List Accent 2"> <w:lsdexception locked="false" priority="73" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Colorful Grid Accent 2"> <w:lsdexception locked="false" priority="60" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Light Shading Accent 3"> <w:lsdexception locked="false" priority="61" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Light List Accent 3"> <w:lsdexception locked="false" priority="62" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Light Grid Accent 3"> <w:lsdexception locked="false" priority="63" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Medium Shading 1 Accent 3"> <w:lsdexception locked="false" priority="64" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Medium Shading 2 Accent 3"> <w:lsdexception locked="false" priority="65" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Medium List 1 Accent 3"> <w:lsdexception locked="false" priority="66" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Medium List 2 Accent 3"> <w:lsdexception locked="false" priority="67" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Medium Grid 1 Accent 3"> <w:lsdexception locked="false" priority="68" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Medium Grid 2 Accent 3"> <w:lsdexception locked="false" priority="69" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Medium Grid 3 Accent 3"> <w:lsdexception locked="false" priority="70" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Dark List Accent 3"> <w:lsdexception locked="false" priority="71" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Colorful Shading Accent 3"> <w:lsdexception locked="false" priority="72" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Colorful List Accent 3"> <w:lsdexception locked="false" priority="73" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Colorful Grid Accent 3"> <w:lsdexception locked="false" priority="60" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Light Shading Accent 4"> <w:lsdexception locked="false" priority="61" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Light List Accent 4"> <w:lsdexception locked="false" priority="62" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Light Grid Accent 4"> <w:lsdexception locked="false" priority="63" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Medium Shading 1 Accent 4"> <w:lsdexception locked="false" priority="64" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Medium Shading 2 Accent 4"> <w:lsdexception locked="false" priority="65" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Medium List 1 Accent 4"> <w:lsdexception locked="false" priority="66" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Medium List 2 Accent 4"> <w:lsdexception locked="false" priority="67" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Medium Grid 1 Accent 4"> <w:lsdexception locked="false" priority="68" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Medium Grid 2 Accent 4"> <w:lsdexception locked="false" priority="69" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Medium Grid 3 Accent 4"> <w:lsdexception locked="false" priority="70" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Dark List Accent 4"> <w:lsdexception locked="false" priority="71" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Colorful Shading Accent 4"> <w:lsdexception locked="false" priority="72" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Colorful List Accent 4"> <w:lsdexception locked="false" priority="73" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Colorful Grid Accent 4"> <w:lsdexception locked="false" priority="60" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Light Shading Accent 5"> <w:lsdexception locked="false" priority="61" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Light List Accent 5"> <w:lsdexception locked="false" priority="62" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Light Grid Accent 5"> <w:lsdexception locked="false" priority="63" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Medium Shading 1 Accent 5"> <w:lsdexception locked="false" priority="64" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Medium Shading 2 Accent 5"> <w:lsdexception locked="false" priority="65" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Medium List 1 Accent 5"> <w:lsdexception locked="false" priority="66" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Medium List 2 Accent 5"> <w:lsdexception locked="false" priority="67" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Medium Grid 1 Accent 5"> <w:lsdexception locked="false" priority="68" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Medium Grid 2 Accent 5"> <w:lsdexception locked="false" priority="69" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Medium Grid 3 Accent 5"> <w:lsdexception locked="false" priority="70" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Dark List Accent 5"> <w:lsdexception locked="false" priority="71" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Colorful Shading Accent 5"> <w:lsdexception locked="false" priority="72" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Colorful List Accent 5"> <w:lsdexception locked="false" priority="73" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Colorful Grid Accent 5"> <w:lsdexception locked="false" priority="60" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Light Shading Accent 6"> <w:lsdexception locked="false" priority="61" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Light List Accent 6"> <w:lsdexception locked="false" priority="62" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Light Grid Accent 6"> <w:lsdexception locked="false" priority="63" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Medium Shading 1 Accent 6"> <w:lsdexception locked="false" priority="64" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Medium Shading 2 Accent 6"> <w:lsdexception locked="false" priority="65" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Medium List 1 Accent 6"> <w:lsdexception locked="false" priority="66" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Medium List 2 Accent 6"> <w:lsdexception locked="false" priority="67" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Medium Grid 1 Accent 6"> <w:lsdexception locked="false" priority="68" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Medium Grid 2 Accent 6"> <w:lsdexception locked="false" priority="69" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Medium Grid 3 Accent 6"> <w:lsdexception locked="false" priority="70" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Dark List Accent 6"> <w:lsdexception locked="false" priority="71" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Colorful Shading Accent 6"> <w:lsdexception locked="false" priority="72" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Colorful List Accent 6"> <w:lsdexception locked="false" priority="73" semihidden="false" unhidewhenused="false" name="Colorful Grid Accent 6"> <w:lsdexception locked="false" priority="19" semihidden="false" unhidewhenused="false" qformat="true" name="Subtle Emphasis"> <w:lsdexception locked="false" priority="21" semihidden="false" unhidewhenused="false" qformat="true" name="Intense Emphasis"> <w:lsdexception locked="false" priority="31" semihidden="false" unhidewhenused="false" qformat="true" name="Subtle Reference"> <w:lsdexception locked="false" priority="32" semihidden="false" unhidewhenused="false" qformat="true" name="Intense Reference"> <w:lsdexception locked="false" priority="33" semihidden="false" unhidewhenused="false" qformat="true" name="Book Title"> <w:lsdexception locked="false" priority="37" name="Bibliography"> <w:lsdexception locked="false" priority="39" qformat="true" name="TOC Heading"> </w:LatentStyles> </xml><![endif]--><!--[if gte mso 10]> <style> /* Style Definitions */ table.MsoNormalTable {mso-style-name:"Table Normal"; mso-tstyle-rowband-size:0; mso-tstyle-colband-size:0; mso-style-noshow:yes; mso-style-priority:99; mso-style-qformat:yes; mso-style-parent:""; mso-padding-alt:0in 5.4pt 0in 5.4pt; mso-para-margin-top:0in; mso-para-margin-right:0in; mso-para-margin-bottom:10.0pt; mso-para-margin-left:0in; line-height:115%; mso-pagination:widow-orphan; font-size:11.0pt; font-family:"Calibri","sans-serif"; mso-ascii-font-family:Calibri; mso-ascii-theme-font:minor-latin; mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-fareast-theme-font:minor-fareast; mso-hansi-font-family:Calibri; mso-hansi-theme-font:minor-latin; mso-bidi-font-family:Gautami; mso-bidi-theme-font:minor-bidi;} </style> <![endif]--> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0in;margin-bottom:.0001pt;line-height: normal"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE"> </span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0in;margin-bottom:.0001pt;line-height: normal"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">ఖాండిక్యుని యుద్ధంలో ఓడించి రాజ్యాన్ని చేజిక్కించుకున్న</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size: 12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE">కేశీధ్వజుడు</span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE">, </span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE">తలపెట్టిన క్రతువులో యజ్ఞదేనువు పులిబారిన పడి చనిపోవడంతో</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE">, </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">శత్రువైనా తన సోదరుడు ఖాండిక్యుని పరిష్కారం కోరడానికి అతనుండే అడవికి</span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family: "Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language: TE" lang="TE">వెళతాడు. శత్రువు తనంతట తానే వచ్చినపుడు అతనిని సంహరించి రాజ్యాన్ని</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">దక్కించుకొనుమని ఖాండిక్యునికి మంత్రులు సలహా యిస్తారు. ఖాండిక్యుడు అది</span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family: "Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language: TE" lang="TE">ధర్మసమ్మతము కాదని వారించి</span><span style="font-size:12.0pt;font-family: "Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language: TE">, </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">కేశీధ్వజునికి తగిన ప్రాయశ్చితం చెప్పి</span><span style="font-size:12.0pt;font-family: "Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language: TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">పంపిస్తాడు. కేశీధ్వజుడు తిరిగి తన రాజ్యమునకు వెళ్లి తన యజ్ఞాన్ని ఏ లోపమూ</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">లేకుండా సంపూర్ణంగా నిర్వహిస్తాడు. ఇప్పటివరకూ జరిగిన కథ యిది. అలా</span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family: "Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language: TE" lang="TE">యాగాన్ని పూర్తిచేసిన కేశిధ్వజుడు అవబృథస్నానం చేసి</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE">, </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">ఋత్విక్కులను</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE">, </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">వైతాళికులను</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE">, </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">సదస్యులను</span><span style="font-size: 12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE">, </span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE">యాచకులను అందరినీ సత్కరించాడు.</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE"></span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0in;margin-bottom:.0001pt;line-height: normal"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE"> </span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0in;margin-bottom:.0001pt;line-height: normal"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">తే.</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE"></span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal; color: rgb(102, 0, 204);"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">మఱియుఁ గోరినవారి యక్కఱలు తీర్చి</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE"></span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal; color: rgb(102, 0, 204);"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">యును మన:పూర్తి చాల కొయ్యనఁ దలంచి</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE">,</span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal; color: rgb(102, 0, 204);"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE">'</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">యకట గురుదక్షిణ యొసంగ నయితి</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE">' </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">నంచు</span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE"></span></p><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><p class="MsoNormal" style="margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal; color: rgb(102, 0, 204);"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">మగుడఁ జని</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE">, </span><span style="font-size: 12pt; font-family: "Gautami","sans-serif";" lang="TE">శంక నతఁడు సంభ్రమపడంగ.</span></p><p class="MsoNormal" style="margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal;"><object classid="clsid:d27cdb6e-ae6d-11cf-96b8-444553540000" codebase="http://fpdownload.macromedia.com/pub/shockwave/cabs/flash/swflash.cab#version=8,0,0,0" id="divplaylist" height="28" width="335"><param name="movie" value="http://www.divshare.com/flash/playlist?myId=15981229-6c9"><embed src="http://www.divshare.com/flash/playlist?myId=15981229-6c9" name="divplaylist" type="application/x-shockwave-flash" pluginspage="http://www.macromedia.com/go/getflashplayer" height="28" width="335"></embed></object></p><p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0in;margin-bottom:.0001pt;line-height: normal">( ఈ పద్యం లంకా గిరిధర్ స్వరంలో)<br /><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"></span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE"></span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0in;margin-bottom:.0001pt;line-height: normal"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE"> </span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0in;margin-bottom:.0001pt;line-height: normal"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">ఇంకా అడిగినవారందరికీ వారు కోరిన అవసరాలు తీర్చాడు. అయినప్పటికీ అతని</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">మన్సులో ఏదో వెలితి మిగిలిపోయింది. ఆలోచించగా అతనికో విషయం గుర్తొచ్చింది.</span><span style="font-size: 12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family: "Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language: TE" lang="TE">ప్రాయశ్చితాన్ని సూచించిన ఖాండిక్యునికి గురుదక్షిణ ఇవ్వడం మరిచానే</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">అనుకుంటూ మళ్లీ అడవికి వెళ్లాడు. మళ్లీ వచ్చిన కేశీధ్వజుడిని చూసి</span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family: "Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language: TE" lang="TE">ఖాండిక్యుడు సందేహంతో తొట్రుపాటుపడ్డాడు. ఇదేమిటబ్బా! మళ్ళీ వచ్చాడు అని.</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE"></span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0in;margin-bottom:.0001pt;line-height: normal"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE"> </span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0in;margin-bottom:.0001pt;line-height: normal"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">ఖాండిక్యుని కంగారు అర్థంచేసుకున్న కేశిధ్వజుడు అతడిని</span><span style="font-size: 12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family: "Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language: TE" lang="TE">వారించి</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE">, "</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">రాజా! నీకు గురుదక్షిణ యివ్వడానికి వచ్చాను. నీ కోరికేమిటో</span><span style="font-size:12.0pt;font-family: "Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language: TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">చెప్పు" అని అడిగాడు. దానితో మళ్ళీ కేశిధ్వజుడు తన మంత్రులతో</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size: 12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE">సమావేశమయ్యాడు!</span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE"></span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0in;margin-bottom:.0001pt;line-height: normal"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE"> </span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0in;margin-bottom:.0001pt;line-height: normal"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">క.</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE"></span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal; color: rgb(102, 0, 204);"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE">'</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">గురుదక్షిణ యిచ్చుట కీ</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE"></span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal; color: rgb(102, 0, 204);"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">నరవరుఁ డేతెంచె</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE">; </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">మీరు నా కనురక్తుల్</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE">;</span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal; color: rgb(102, 0, 204);"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">పరికించి పదింబదిగా</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE"></span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal; color: rgb(102, 0, 204);"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">నరయుఁడు మది నెద్ది మేలు ప్రార్ధించుటకున్.</span><span style="font-size:12.0pt;font-family: "Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language: TE">'</span></p><object classid="clsid:d27cdb6e-ae6d-11cf-96b8-444553540000" codebase="http://fpdownload.macromedia.com/pub/shockwave/cabs/flash/swflash.cab#version=8,0,0,0" id="divplaylist" height="28" width="335"><param name="movie" value="http://www.divshare.com/flash/playlist?myId=15981232-e05"><embed src="http://www.divshare.com/flash/playlist?myId=15981232-e05" name="divplaylist" type="application/x-shockwave-flash" pluginspage="http://www.macromedia.com/go/getflashplayer" height="28" width="335"></embed></object><br /><br />( ఈ పద్యం సనత్ శ్రీపతి స్వరంలో)<br /><p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0in;margin-bottom:.0001pt;line-height: normal"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE">"</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">మీరు నాకు ఆప్తులు</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE">, </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">కేశిధ్వజుడు నాకు గురుదక్షిణ ఇవ్వడానికి వచ్చాడు. బాగా ఆలోచించి ఏమడిగితే బావుంటుందో తెలపండి"</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE">, </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">అని అడిగాడు.</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE"> </span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0in;margin-bottom:.0001pt;line-height: normal"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE"> </span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0in;margin-bottom:.0001pt;line-height: normal"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">ఈ పద్యం చివరిపాదంలో యతి గమనార్హం. "అరయుడు"లోని</span><span style="font-size: 12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE"> "</span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE">అ"కి</span><span style="font-size:12.0pt;font-family: "Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language: TE">, "</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">ప్రార్థించు"లోని "ప్రా"కి యతి ఎలా కుదురుతుంది</span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE">? </span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE">యతి అక్షరాలలో</span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family: "Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language: TE" lang="TE">ఒకటి అచ్చు అయినప్పుడు</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE">, </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">రెండవది కూడా అచ్చు కాని "య"</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE">, "</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">హ"లు కాని</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size: 12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE">అయినప్పుడే యతి చెల్లుతుంది. ఇక్కడ ఎలా చెల్లిందంటే</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE">, "</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">ప్రార్థించు" అన్న</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">పదం "ప్ర+అర్థించు" అనే పదాల కలయిక కాబట్టి</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE">, </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">అర్థించు పదంలో "అ"తో</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">యతిమైత్రి జరిగింది. "ప్రార్థన" వంటి పదాలలో (నిత్యసమాసాలు)</span><span style="font-size: 12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE">, </span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE">సంధి జరిగాక</span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family: "Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language: TE" lang="TE">వచ్చిన "ప్రా" అన్న అక్షరంతో కాని</span><span style="font-size: 12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE">, </span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE">సంధి జరగక ముందున్న "అ" అన్న అక్షరంతో</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">కాని యతిమైత్రి కుదురుతుంది.</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE"></span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0in;margin-bottom:.0001pt;line-height: normal"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE"> </span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0in;margin-bottom:.0001pt;line-height: normal"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">ఖాండిక్యుడు అలా అనగానే అతని ఆప్తులందరూ</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE">, "</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">మహారాజా!</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size: 12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE">ఇవ్వాళ కదా దైవమున్నదని తెలిసింది! ఈ అవకాశాన్ని వదులుకోకుండా ఈ</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">ధరాతలాన్నంతటిని గురుదక్షిణగా గ్రహించి మమ్మల్నందరినీ రక్షించు"</span><span style="font-size:12.0pt;font-family: "Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language: TE">, </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">అని</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">అన్నారు. మంత్రులింకా యిలా అంటున్నారు:</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE"></span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0in;margin-bottom:.0001pt;line-height: normal"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE"> </span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0in;margin-bottom:.0001pt;line-height: normal"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">ఉ.</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE"></span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal; color: rgb(102, 0, 204);"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">ఎన్నఁడు లావుగూడు మన</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE">? </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">కెన్నఁడగున్ దఱి</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE">? </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">యయ్యెనేని పో</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE"></span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal; color: rgb(102, 0, 204);"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">రెన్నిక యౌనె</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE">? </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">పోరిన జయింపనె చెప్పిరె</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE">? </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">నీదు భాగ్యసం</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE"></span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal; color: rgb(102, 0, 204);"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">పన్నతఁ జేరెఁ గార్య మిటు</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE">; </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">బంధు సుహృత్తతి కొక్కకీడు రా</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE"></span></p><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><p class="MsoNormal" style="margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal; color: rgb(102, 0, 204);"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">కున్నటు లుండఁగానె</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE">; </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">సిరు లూరక చావక నోవ కబ్బునే</span><span style="font-size: 12pt; font-family: "Times New Roman","serif";">?"</span></p><object classid="clsid:d27cdb6e-ae6d-11cf-96b8-444553540000" codebase="http://fpdownload.macromedia.com/pub/shockwave/cabs/flash/swflash.cab#version=8,0,0,0" id="divplaylist" height="28" width="335"><param name="movie" value="http://www.divshare.com/flash/playlist?myId=15981251-5cd"><embed src="http://www.divshare.com/flash/playlist?myId=15981251-5cd" name="divplaylist" type="application/x-shockwave-flash" pluginspage="http://www.macromedia.com/go/getflashplayer" height="28" width="335"></embed></object><br /><br />( ఈ పద్యం రాఘవ స్వరంలో .. రాగం - సునాద వినోదిని )<br /><p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0in;margin-bottom:.0001pt;line-height: normal"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE"> </span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0in;margin-bottom:.0001pt;line-height: normal"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE">"</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">మనకు ఎప్పుడు సైన్యబలము చేకూరుతుంది</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE">? </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">అనుకూలమైన</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size: 12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE">సమయం ఎప్పుడొస్తుంది</span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE">? </span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE">సమయము చిక్కినా యుద్ధం చేయవచ్చునా</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE">? </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">ఒకవేళ యుద్ధము</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size: 12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE">చేసినా మనమే జయిస్తామన్న నమ్మకం ఉన్నదా</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE">? </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">ఇప్పుడు నీ అదృష్టం కొద్దీ ఇలా</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">కలిసి వచ్చింది. బంధుమిత్రులలో ఏ ఒక్కరికీ ఎలాంటి కష్టమూ కలగకుండా</span><span style="font-size:12.0pt;font-family: "Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language: TE">, </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">ఏ</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">ఒక్కరూ చావకుండా</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE">, </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">బాధ కలగకుండా సిరిసంపదలు నీవున్నచోటికే వెతుక్కుంటూ</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">వచ్చాయి." అన్నారు. ఇందులో ఒక రాజనీతి సూత్రం చెప్పబడింది. బలము</span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE">, </span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE">కాలము</span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family: "Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language: TE" lang="TE">అనుకూలంగా ఉన్నప్పుడే దండయాత్ర చేయాలి. సంధి</span><span style="font-size: 12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE">, </span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE">యుద్ధాలలో ఏది అనుకూలమైనదో</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size: 12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE">జాగ్రత్తగా పరిశీలించి అనుసరించాలి.</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE"></span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0in;margin-bottom:.0001pt;line-height: normal"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE"> </span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0in;margin-bottom:.0001pt;line-height: normal"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">ఇలా</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE">, </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">మరల వాళ్ళకి తోచినది చెప్పారా మంత్రులు. ఈ ఖాండిక్యుడు వాళ్ళ మాటలు వింటాడా!</span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE"></span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0in;margin-bottom:.0001pt;line-height: normal"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE"> </span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0in;margin-bottom:.0001pt;line-height: normal"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">చ.</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE"></span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal; color: rgb(102, 0, 204);"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">అనవుడు నల్ల నవ్వి మనుజాధిపుఁ డిట్లను:- " మీర లర్ధసా</span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE"></span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal; color: rgb(102, 0, 204);"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">ధనపరతంత్రకోవిదులు దక్క</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE">, </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">మహాసుఖదాయి మోక్షమా</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE"></span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal; color: rgb(102, 0, 204);"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">ర్గ నయ విచారకోవిదులు గా</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE">, </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">రతిచంచల రాజ్యలక్ష్మి నే</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE"></span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal; color: rgb(102, 0, 204);"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">మని చని వేఁడువాఁడఁ బరమార్ధము వేఁడక యమ్మహామతిన్</span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE">?</span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0in;margin-bottom:.0001pt;line-height: normal"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE"> </span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0in;margin-bottom:.0001pt;line-height: normal"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">మంత్రులు</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">చెప్పిన మాటలు విన్న ఖాండిక్యుడు మందహాసం చేస్తూ యిలా అన్నాడు. "మీరు</span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family: "Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language: TE" lang="TE">అర్ధశాస్త్ర కోవిదులే తప్ప మోక్షమార్గ విచారణలో ప్రవీణులు కారు. మహాజ్ఞాని</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">అయిన కేశిధ్వజుడిని పరమార్థ జ్ఞానాన్ని ప్రసాదించమని అడగకుండా అతి చంచలమైన</span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family: "Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language: TE" lang="TE">రాజ్యలక్ష్మిని ఇవ్వమని నేనెలా అడగగలను</span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE">?".</span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0in;margin-bottom:.0001pt;line-height: normal"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE"> </span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0in;margin-bottom:.0001pt;line-height: normal"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">విష్ణుచిత్తునితో స్వామి మాట్లాడిన సందర్భంలో "నేడు</span><span style="font-size: 12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family: "Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language: TE" lang="TE">మహామతీ" అంటూ ఆ విష్ణుచిత్తునికి వాడిన మాట "మహామతి".మళ్ళీ యిక్కడ</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">కేశిధ్వజుని గురించి ఖాండిక్యుడు అన్నాడు. అతిలోక సంబంధమైన విచారణ బుద్ధి</span><span style="font-size: 12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family: "Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language: TE" lang="TE">కలవాడు మహామతి. అలాంటి మహామతి అయిన కేశిధ్వజుడు నీకేమి కావాలో కోరుకోమంటే</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE">, </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">అతి చంచలమైన రాజ్యాన్ని ఏ ముఖం పెట్టుకొని అడుగుతాను చెప్పండి! అన్నాడు</span><span style="font-size: 12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family: "Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language: TE" lang="TE">ఖాండిక్యుడు. మంత్రులు ఎంతసేపూ</span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE">, "</span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE">అర్థసాధన పరతంత్రకోవిదులు". అంటే</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size: 12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE">అర్థసాధనకి బానిసలయిపోయారు. కేశిధ్వజుడిని వేడవలసినది ఏమిటి</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE">? "</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">పరమార్థం"</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE">, </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">అంటే ఉత్కృష్టమైన అర్థం! ఆ పరమార్థం ముందు వట్టి అర్థం ఎంతటి హీనమైనది!</span><span style="font-size:12.0pt;font-family: "Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language: TE"> "</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">అర్థం"</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE">, "</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">పరమార్థం" అనే యీ మాటలలో ఆ మంత్రులు కోరుకొమ్మన్నదానికీ</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE">, </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">అసలు</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size: 12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE">కోరుకోవలసిన దానికీ మధ్య అంతరమెంతుందో అద్భుతంగా ధ్వనింపజేసాడు రాయలు. కవి</span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family: "Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language: TE" lang="TE">అన్నవాడు పదాలని ఎంత నేర్పుగా ప్రయోగిస్తాడో</span><span style="font-size: 12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE">, </span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE">ప్రయోగించాలో దీన్ని చూస్తే</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size: 12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE">అర్థమవుతుంది.</span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE"></span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0in;margin-bottom:.0001pt;line-height: normal"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE"> </span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0in;margin-bottom:.0001pt;line-height: normal"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">ఇంకా ఖాండిక్యుడు తన మంత్రులతో యిలా</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">అంటాడు</span><span style="font-size: 12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE">,"</span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE">నిమివంశంలో జన్మించిన మాకు లక్ష్యం గావలసినది ఉత్తమమైన జ్ఞానయోగమే</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">కాని రాజ్యం కాదు. పైగా ఆ కేశిధ్వజుడు అలాంటి జ్ఞానం కలిగినవాడు కూడాను.</span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family: "Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language: TE" lang="TE">అందువల్ల వాడి చేత పొందదగినది యోగమే కాని రాజ్యం కాదు". అని నిక్కచ్చిగా</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">చెప్పేసి</span><span style="font-size: 12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE">, </span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE">నన్నింక వదలండని బయటకి వచ్చి కేశిధ్వజునితో</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE">, "</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">నిజంగానే నేనడిగిన</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size: 12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE">గురుదక్షిణ చెల్లిస్తావా" అని అడుగుతాడు. అంటే "ఆఁ! తప్పకుండా"</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE">, </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">అంటాడు</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size: 12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE">కేశిధ్వజుడు. అప్పుడు తనకి భవబంధాలని నశింపజేసే అధ్యాత్మవిద్యని</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">ప్రసాదించమని అడుగుతాడు. అది విని</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE">, "</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">ఆహాహా! హాయిగా నా రాజ్యసర్వస్వాన్నీ</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">అడిగి తీసుకోక యిదేమి కోరికకోరావయ్యా! రాజన్నవాడికి అన్నిటికన్నా</span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family: "Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language: TE" lang="TE">ప్రీతిపాత్రమైనది రాజ్యమే కదా." అని అంటాడు కేశిధ్వజుడు. దానికి</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">ఖాండిక్యుడీ విధంగా సమాధానం చెపుతాడు:</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE"></span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0in;margin-bottom:.0001pt;line-height: normal"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE"> </span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0in;margin-bottom:.0001pt;line-height: normal"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">మ.</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE"></span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal; color: rgb(102, 0, 204);"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE">'</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">విను కేశిధ్వజ</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE">, </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">ధాత్రి వేఁడమికి నా వేదించెదన్ హేతు: వ</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE"></span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal; color: rgb(102, 0, 204);"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">జ్ఞునకుంగాక వివేకి కేల జనియించున్ లౌల్య మెందున్</span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE">? </span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE">రణం</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE"></span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal; color: rgb(102, 0, 204);"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">బునఁ బాడిన్ రిపుఁ గూల్చు వాఁడియుఁ బ్రజాపోషంబు ధర్మంబు రా</span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE"></span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal; color: rgb(102, 0, 204);"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">జున కౌ</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE">; </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">నైన నశక్తుఁ ద్వద్విజితరాజ్యున్ నన్నఘంబంటునే</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE">?</span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0in;margin-bottom:.0001pt;line-height: normal"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE"> </span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0in;margin-bottom:.0001pt;line-height: normal"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE">"</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">ఓ</span><span style="font-size: 12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family: "Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language: TE" lang="TE">కేశీధ్వజా! నేను రాజ్యాన్ని కోరకపోవడానికి గల కారణం చెబుతాను విను. లోకంలో</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">ఎక్కడైనా లోలత్వం అన్నది అజ్ఞానికి గాని వివేకికి ఎందుకు కలుగుతుంది.</span><span style="font-size:12.0pt;font-family: "Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language: TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">యుద్ధంలో శత్రువులను సంహరించడం</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE">, </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">లేదా ఓడించి సామ్రాజ్యాన్ని దక్కించుకోవడం</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE">, </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">దాన్ని సుస్థిరపరుచుకుని ప్రజలను చక్కగా పాలించడం అన్నవి రాజధర్మాలు.</span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family: "Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language: TE" lang="TE">అయితే నేను నీతో యుద్ధంలో ఓడిపోయి నా సామ్రాజ్యాన్ని పోగొట్టుకున్నాను.</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">కాబట్టి రాజ్యాన్ని పరిపాలించకపోవడం అన్న పాపం నన్ను అంటదు." అన్నాడు</span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family: "Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language: TE" lang="TE">ఖాండిక్యుడు.</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE"></span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0in;margin-bottom:.0001pt;line-height: normal"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE"> </span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0in;margin-bottom:.0001pt;line-height: normal"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">ఇక్కడ రెండు అంశాలని ప్రస్తావించాడు ఖాండిక్యుడు.</span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family: "Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language: TE" lang="TE">ఒకటి</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE">, </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">తాను రాజ్యాన్ని కోరుకోవడం లౌల్యమవుతుంది. అది తప్పు. అజ్ఞులకే తప్ప</span><span style="font-size: 12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family: "Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language: TE" lang="TE">వివేకవంతులకి అలాంటి లౌల్యం కలగదు. తాను అజ్ఞాని కాదు. రెండు</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE">, </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">అసలు రాజ్యం</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size: 12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE">కోరుకోవడం లౌల్యమెలా అవుతుంది</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE">? </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">రాజన్నవానికి రాజ్య సంపాదన</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE">, </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">పరిపాలన ధర్మాలు</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size: 12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE">కదా అని అన్నట్లయితే దానికి కూడా సమాధానం చెపుతున్నాడు. యుద్ధంలో ధర్మంగా</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">శత్రువులని జయించి రాజ్య పరిపాలన చెయ్యడం రాజధర్మం. తాను యుద్ధంలో</span><span style="font-size:12.0pt;font-family: "Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language: TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">కేశిధ్వజుని చేత ఓడిపోయాడు. కాబట్టి తాను అశక్తుడు. అంచేత తాను రాజ్యాన్ని</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size: 12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE">కోరకపోవడం అధర్మం కాదు. జాగ్రత్తగా ఆలోచిస్తే</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE">, </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">యిక్కడొక విశేషం</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size: 12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE">స్ఫురిస్తుంది. పుట్టుకతో ఖాండిక్యుడు క్షత్రియుడయినా</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE">, </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">గుణాన్ని అనుసరించి</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size: 12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE">చూస్తే అతడికి రాజయ్యే అర్హత లేదు. ఆ శక్తి అతడికి లేదు. అలాంటప్పుడు</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">రాజధర్మం అతనికి వర్తించదు అని చెపుతున్నాడు. అంటే ధర్మం అన్నది కేవలం</span><span style="font-size:12.0pt;font-family: "Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language: TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">పుట్టుకచేత కాక</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE">, </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">గుణాన్ని అనుసరించి కూడా ఉంటుందన్న విషయం స్ఫురించడం లేదూ</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE">?</span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0in;margin-bottom:.0001pt;line-height: normal"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE"> </span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0in;margin-bottom:.0001pt;line-height: normal"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">ఖాండిక్యుడింకా యిలా వివరిస్తున్నాడు:</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE"></span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0in;margin-bottom:.0001pt;line-height: normal"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE"> </span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0in;margin-bottom:.0001pt;line-height: normal"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">సీ.</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE"></span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal; color: rgb(102, 0, 204);"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">నరనాథ</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE">, </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">యీ రాజ్యపరిపాలనారాతి</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE"></span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal; color: rgb(102, 0, 204);"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">హననాదికృతరూప యగు నవిద్య</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE"></span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal; color: rgb(102, 0, 204);"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">యనధికారికి విసర్జనముఁ గావింపంగఁ</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE"></span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal; color: rgb(102, 0, 204);"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">గలుషంబు రా</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE">; </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">దధికారియైన</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE"></span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal; color: rgb(102, 0, 204);"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">వాఁడు విసర్జింప వచ్చు వర్ణాచార</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE"></span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal; color: rgb(102, 0, 204);"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">లోపంబుచే నగు పాపలేప</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE">;</span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal; color: rgb(102, 0, 204);"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">మైన నేనిత్తుఁ గొమ్మనఁ గొను ధరణి భో</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE"></span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal; color: rgb(102, 0, 204);"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">గమునకుఁ గాక ధర్మమున కగునె</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE">?</span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal; color: rgb(102, 0, 204);"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE"> </span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal; color: rgb(102, 0, 204);"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">కాన సత్క్షత్రియులకు భైక్ష్యంబు కీడు</span><span style="font-size:12.0pt;font-family: "Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language: TE">;</span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal; color: rgb(102, 0, 204);"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">మత్ప్రధానులు వేడు సామ్రాజ్యమనెడు</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE"></span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal; color: rgb(102, 0, 204);"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">పలుకు ధర్మచ్ఛలంపు లోభం బయుక్త</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE"></span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0in;margin-bottom:.0001pt;line-height: normal"><span style="font-size: 12pt; font-family: "Gautami","sans-serif"; color: rgb(102, 0, 204);" lang="TE">మిది యెఱిగి రాజ్య మడుగ నే నిచ్చగింప</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE"></span></p><object classid="clsid:d27cdb6e-ae6d-11cf-96b8-444553540000" codebase="http://fpdownload.macromedia.com/pub/shockwave/cabs/flash/swflash.cab#version=8,0,0,0" id="divplaylist" height="28" width="335"><param name="movie" value="http://www.divshare.com/flash/playlist?myId=15981239-b62"><embed src="http://www.divshare.com/flash/playlist?myId=15981239-b62" name="divplaylist" type="application/x-shockwave-flash" pluginspage="http://www.macromedia.com/go/getflashplayer" height="28" width="335"></embed></object><br /><br />( ఈ పద్యం రాఘవ స్వరంలో - రాగం .. సురటి)<br /><p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0in;margin-bottom:.0001pt;line-height: normal"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">ఓయి</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">కేశీధ్వజా! ఈ రాజ్యపాలనము</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE">, </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">శత్రుసంహారము మొదలైన పేర్లతో కొనసాగుతున్న</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">అవిద్యారూపమైన కర్మని</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE">, </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">అధికారి కానివాడు విసర్జించవచ్చు. అందువల్ల అతనికి</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">పాపం అంటదు. కాని అధికారి అయినవాడు విసర్జిస్తే వర్ణాశ్రమ ధర్మానికి లోపం</span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family: "Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language: TE" lang="TE">కలుగుతుంది. ఫలితంగా అతనికి పాపం అంటుకుంటుంది. అయినా నేను యుద్ధంలో</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">పోగొట్టుకున్న రాజ్యాన్ని నువ్వు యిస్తా తీసుకో అంటే నేను తీసుకుంటే ఆ</span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family: "Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language: TE" lang="TE">రాజ్యం భోగ ప్రవృత్తికే తప్ప ధర్మనిర్వహణకు పనికిరాదు. కనుక క్షత్రియుడైన</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">రాజుకు ఈ భిక్షాన్నం అనర్థాన్ని కలిగిస్తుంది. నా మంత్రులు నన్ను</span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family: "Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language: TE" lang="TE">రాజ్యాన్ని కోరుకోమన్నారు. అది ధర్మం అన్న ముసుగులో ఉన్న లోభగుణం. అది</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">అనుచితం కనుక నాకు ఇష్టం లేదు.అందుకే రాజ్యమడుగక బ్రహ్మవిద్యను</span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family: "Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language: TE" lang="TE">కోరుకున్నాను అని వివరించాడు ఖాండిక్యుడు.</span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE"></span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0in;margin-bottom:.0001pt;line-height: normal"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE"> </span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0in;margin-bottom:.0001pt;line-height: normal"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">రాజ్యపరిపాలన</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE">, </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">శత్రువులని చంపడం మొదలయినవన్నీ అవిద్య.</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">అవిద్య అంటే కర్మ. కర్మ చేసినవాడికి పుణ్యపాపాలుంటాయి కదా</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE">? </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">మరి కర్మని</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size: 12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE">విడిచిపెట్ట వచ్చా అంటే</span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE">, </span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE">ఎవరికయితే కర్మ చేసే అధికారం (చెయ్యగలసిన</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">సామర్థ్యం) ఉన్నదో అతడు కర్మని విసర్జించినట్లయితే అప్పుడు వర్ణధర్మానికి</span><span style="font-size: 12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family: "Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language: TE" lang="TE">లోపం కలుగుతుంది. అప్పుడతనికి కర్మ చెయ్యకపోయినా</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE">, </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">యీ ధర్మాతిక్రమణం వలన</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">పాపం కలుగుతుంది. దీనికి మరి నిష్కృతి ఏమిటంటే</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE">, </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">కర్మ చెయ్యడానికి అధికారమూ</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE">, </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">సామర్థ్యమూ ఉన్నవాడు కర్మ చేసి తీరాలి. కాని తాను చేస్తున్నది కేవల</span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family: "Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language: TE" lang="TE">ధర్మనిర్వహణకే కాని అందులో తన యిష్టానిష్టాల ప్రమేయం లేదని దృఢంగా నమ్మి ఆ</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">కర్మ చేసినట్లయితే</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE">, </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">ఆ కర్మఫలం (పుణ్యపాపాలు) అతనికి అంటదు. అసలు ఒకనికి తన</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">స్వభావరీత్యా ఒక కర్మ చేసేందుకు శక్తే లేనప్పుడు</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE">, </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">ఆ కర్మని చెయ్యకపోవడం వలన</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">అధర్మం జరగదు. పైగా అలా చెయ్యాలని అనుకోవడమే అధర్మమవుతుంది. ఇక్కడ</span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family: "Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language: TE" lang="TE">ఖాండిక్యుడు చెప్పిన ధర్మసూక్ష్మం యిది!</span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE"></span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0in;margin-bottom:.0001pt;line-height: normal"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE"> </span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0in;margin-bottom:.0001pt;line-height: normal"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE">"</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">ధర్మచ్ఛలంపు లోభంబు" అన్నది చాలా అద్భుతమయిన మాట.</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">స్వార్థపరుడు</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE">, </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">తనకి లాభాన్ని చేకూర్చేదానికి ధర్మమన్న అందమైన ముసుగు</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">వేస్తాడు. ఇది చాలా ప్రమాదకరమైనదని అతని భావన.</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE"></span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0in;margin-bottom:.0001pt;line-height: normal"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE"> </span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0in;margin-bottom:.0001pt;line-height: normal"><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">ధర్మాధర్మ</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">విచక్షణతో కూడిన ఖాండిక్యుని వివరణ విని కేశిధ్వజుడు ఎంతో సంతోషిస్తాడు.</span><span style="font-size:12.0pt;font-family: "Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language: TE"> "</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif"; mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">నువ్వు చెప్పినది చాలా సబబుగా ఉంది. నేనుకూడా నా ధర్మాన్ని అనుసరించే</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size: 12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE">రాజ్యపరిపాలన</span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE">, </span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE">యజ్ఞయాగాది కర్మలను ఆచరిస్తున్నాను. ఈ కర్మల వల్ల కలిగే</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">పుణ్యఫలాన్ని వదిలించుకోవడానికి భోగాలని అనుభవిస్తున్నాను. పవిత్రమైన మన</span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family: "Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language: TE" lang="TE">నిమివంశం చేసుకున్న అదృష్టం కొద్దీ నీకిలాంటి తత్త్వచింతన కలిగింది." అని</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family: "Times New Roman";mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE">చెప్పి</span><span style="font-size: 12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE">, </span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE">ఖాండిక్యుడు కోరినట్టుగా</span><span style="font-size: 12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE">, </span><span style="font-size:12.0pt; font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE">పరమార్థాన్ని బోధించే విద్య అతనికి</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif";mso-fareast-font-family: "Times New Roman";mso-bidi-language:TE" lang="TE"> </span><span style="font-size: 12.0pt;font-family:"Gautami","sans-serif";mso-ascii-font-family:"Times New Roman"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-hansi-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-language:TE" lang="TE">చెప్పడం మొదలుపెడతాడు కేశిధ్వజుడు. ఆ వివరాలు తదుపరి టపాలో చూద్దాం.</span><span style="font-size:12.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";mso-bidi-language:TE"></span></p> <p class="MsoNormal"> </p><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8508998461516576742-911908377347203493?l=amuktamalya.blogspot.com' alt='' /></div>జ్యోతిhttp://www.blogger.com/profile/06164226002602514311noreply@blogger.com1tag:blogger.com,1999:blog-8508998461516576742.post-65167326283379823352011-09-12T20:08:00.003+05:302011-09-13T15:59:10.707+05:30ఖాండిక్య కేశీధ్వజ సంవాదము - 2<div>యాగధేనువుని పులి చంపివేయడం వల్ల కలిగిన ఆటంకానికి ప్రాయశ్చిత్తం ఏమిటో తెలుసుకొనేందుకు కేశిధ్వజుడు, తాను ఓడించిన శత్రువని కూడా లెక్కచెయ్యకుండా ఖాండిక్యుని దగ్గరకు బయలుదేరాడు కదా. ఇప్పుడతడు ఖాండిక్యుని వద్దకు వెళుతున్నది ఒక రాజుగా కాదు, అర్థిగా! కాబట్టి, ఆర్భాటమేమీ లేకుండా, కేవలం జింకతోలు కప్పుకొని, నిరాయుధుడై, ఖాండిక్యుడున్న అడవిని ప్రవేశించాడు. ఖాండిక్యుడు అడవిలో వేగులని పెట్టాడు కదా. కేశిధ్వజుడు అడవి ప్రవేశించగానే అతని రథానికున్న జండాని చూసి అతడు కేశిధ్వజుడని వాళ్ళు గుర్తుపట్టేసారు. కేశిధ్వజుడు వస్తున్నాడని అడవిలోని ఖాండిక్యునికి తెలియాలని పెద్ద పెద్ద కూతలు పెడుతూ సైగలు చేసారు. ఆ కేకలని అడవిలో నివసిస్తున్న ఖాండిక్యుని పరివారమంతా విన్నారు. అమ్మ బాబోయి! కేశిధ్వజుడు ఇక్కడికి కూడా దండెత్తి వస్తున్నాడనుకొని వాళ్ళందరూ భయపడ్డారు. ఖాండిక్యుడు తన భటులని వాళ్ళకి అండగా పంపి వాళ్ళ భయాన్ని తీర్చి, కొండ కనుమలలో విలుకాండ్రని ఏర్పాటు చేసి, కేశిధ్వజుడిని ఎదుర్కోడానికి వెళ్ళాడు. వెళ్ళి: </div><div class="im"> <div><br /></div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">క. వచ్చు రిపుఁ జూపులనె చుఱ</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">పుచ్చుచు, సిరిఁ గొనుట మగుడఁ బొడముట రుష ము</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">చ్చిచ్చున లావెచ్చఁగ వి</div></div><div><span style="color: rgb(102, 0, 204);">ద్యుచ్చల చాపజ్యఁ దూపు దొడుగుచుఁ బలికెన్.</span><br /><object height="36" width="470"><param value="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtzOjg6IjE1NzA0ODE5IjtzOjQ6ImNvZGUiO3M6MTI6IjE1NzA0ODE5LTE0ZiI7czo2OiJ1c2VySWQiO3M6NjoiNjE1ODE0IjtzOjEyOiJleHRlcm5hbENhbGwiO2k6MTtzOjQ6InRpbWUiO2k6MTMxNTgzODM5NDt9&autoplay=default" name="movie"><param name="allowFullScreen" value="true"><param name="allowscriptaccess" value="always"><param name="wmode" value="transparent"><embed wmode="transparent" type="application/x-shockwave-flash" allowscriptaccess="always" allowfullscreen="true" src="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtzOjg6IjE1NzA0ODE5IjtzOjQ6ImNvZGUiO3M6MTI6IjE1NzA0ODE5LTE0ZiI7czo2OiJ1c2VySWQiO3M6NjoiNjE1ODE0IjtzOjEyOiJleHRlcm5hbENhbGwiO2k6MTtzOjQ6InRpbWUiO2k6MTMxNTgzODM5NDt9&autoplay=default" height="36" width="470"></embed></object><br /><br />( ఈ పద్యం లంకా గిరిధర్ స్వరంలో)<br /><br /><br /></div><div><br /></div><div>ఎదురుగా వస్తున్న కేశిధ్వజుణ్ణి చూసాడు. "నా సర్వసంపదని తీసుకుని కుడా మళ్ళీ యిలా నా మీదకి దండెత్తి వస్తాడా!", అన్న కోపం ముచ్చిచ్చులాగా (త్రేతాగ్ని) ఖాండిక్యుని మండించింది. ఆ కోపపు చూపులతోనే కేశిధ్వజుణ్ణి కాల్చేస్తూ, మెఱుపుతీగలాంటి తన వింటినారికి బాణాన్ని సంధించాడు.</div> <div><br /></div><div>"నా సమస్త సామ్రాజ్యాన్నీ అపహరించింది చాలక, మారీచునిలాగా జింకతోలు కప్పుకొని పెద్ద మునిలాగా మాలో ప్రవేశించి మా ప్రాణాలు తీయడానికి వచ్చావా! ఈ వాడియైన బాణంతో నిన్ను సంహరిస్తాను." అని తీవ్రమైన కోపంతో అన్నాడు ఖాండిక్యుడు. కేశిధ్వజుడు చెయ్యెత్తి అతడిని వారించాడు. "నేను నీకు కీడు చేద్దామని రాలేదు. నీ సహాయాన్ని అర్థించడానికి వచ్చాను" అని, జరిగిన విషయమంతా చెప్పాడు. చెప్పి, "నువ్వు నాకు దయతో ప్రాయశ్చిత్తాన్ని ఉపదేశించినా సరే, నీ బాణంతో నన్ను చంపేసినా సరే. నీ యిష్టం" అన్నాడు. </div> <div><br /></div><div>విషయమంతా విన్న ఖాండిక్యుడు ఇప్పుడు ఏం చెయ్యాలి? రాజ్యం లేక అడవుల్లో జీవిస్తున్నా, తనకీ పరివారం ఉంది. మంత్రులున్నారు. స్నేహితులున్నారు. వాళ్ళతో చర్చించకుండా తను ఏ నిర్ణయమూ ఏకపక్షంగా తీసుకోకూడదు. ఇది రాజనీతి. అందుచేత, వాళ్ళందరినీ పక్క చెట్ల గుంపుల్లోకి పిలిచి, విషయం చెప్పి, ఏమి చెయ్యాలన్న విషయంపై మంతనాలు మొదలుపెట్టాడు.</div> <div> </div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">క. పాలు గలవాఁడు మన కొక</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);" class="im"><div>జాలి యిడక తానె తారసానకు వచ్చెన్;</div></div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">వేల యిదె, లెమ్ము, నృప! కృప</div><div class="im"><div><span style="color: rgb(102, 0, 204);">చాలున్, గారాకు మేపి చంపకు ప్రజలన్.</span><br /><br /><object height="36" width="470"><param value="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtzOjg6IjE1NzA0OTQxIjtzOjQ6ImNvZGUiO3M6MTI6IjE1NzA0OTQxLWQ0NCI7czo2OiJ1c2VySWQiO3M6NjoiNjE1ODE0IjtzOjEyOiJleHRlcm5hbENhbGwiO2k6MTtzOjQ6InRpbWUiO2k6MTMxNTgzODg3Mzt9&autoplay=default" name="movie"><param name="allowFullScreen" value="true"><param name="allowscriptaccess" value="always"><param name="wmode" value="transparent"><embed wmode="transparent" type="application/x-shockwave-flash" allowscriptaccess="always" allowfullscreen="true" src="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtzOjg6IjE1NzA0OTQxIjtzOjQ6ImNvZGUiO3M6MTI6IjE1NzA0OTQxLWQ0NCI7czo2OiJ1c2VySWQiO3M6NjoiNjE1ODE0IjtzOjEyOiJleHRlcm5hbENhbGwiO2k6MTtzOjQ6InRpbWUiO2k6MTMxNTgzODg3Mzt9&autoplay=default" height="36" width="470"></embed></object><br /><br />( ఈ పద్యం సనత్ శ్రీపతి స్వరంలో)<br /></div><div><br /></div></div><div>ఖాండిక్యుని మంత్రులు వాళ్ళకి తెలిసిన రాజనీతిని వాళ్ళు చెప్పారు. శత్రువు మనను శ్రమ పెట్టక తనంతట తానుగా వెదుక్కుంటూ వచ్చాడు. రాజా! ఇదే తగిన సమయం. ఇంతవరకు చూపిన దయ, జాలి చాలు. నిన్ను ఆశ్రయించిన ప్రజలను పండుటాకులు తినిపించి చంపకు. తొందరగా యుద్ధమునకు సన్నద్ధుడవు కమ్ము, అని చెప్పారు. తమ భార్యాబిడ్డలూ అడవుల్లో పడుతున్న అవస్థలు వర్ణించారు. కేశిధ్వజుని కనక ఇప్పుడు సంహరిస్తే, రెండు రాజ్యాలూ లభిస్తాయి. ఏ ఉపాయంతోనైనా శత్రుసంహారం చేసి అధికైశ్వర్యాన్ని పొంది ప్రజలని రక్షించడమే ధర్మమని రాజనీతిని బోధించారు. పైగా, తన సామ్రాజ్యాన్ని నాశనం చెయ్యడానికి వచ్చిన త్రిశీర్షుని, గురువనికూడా చూడకుండా ఇంద్రుడు సంహరించ లేదా అని దృష్టాంతం కూడా చూపెట్టారు. అలాగే మరో దృష్టాంతం కూడా చూపించారు.</div><div class="im"> <div> </div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">క. అవమతిఁ బితృఘ్న లగు భూ</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">ధవుల వెదకి పిల్లపిల్లతరము దునిమి భా</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">ర్గవుఁడు ముని యయ్యె: మఱి వై</div><div><span style="color: rgb(102, 0, 204);">భవము వలదు, శాంతి కైనఁ బగ దెగ కగునే?</span><br /><br /><object height="36" width="470"><param value="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtzOjg6IjE1NzA0ODQ5IjtzOjQ6ImNvZGUiO3M6MTI6IjE1NzA0ODQ5LWJiNSI7czo2OiJ1c2VySWQiO3M6NjoiNjE1ODE0IjtzOjEyOiJleHRlcm5hbENhbGwiO2k6MTtzOjQ6InRpbWUiO2k6MTMxNTgzODQ5Nzt9&autoplay=default" name="movie"><param name="allowFullScreen" value="true"><param name="allowscriptaccess" value="always"><param name="wmode" value="transparent"><embed wmode="transparent" type="application/x-shockwave-flash" allowscriptaccess="always" allowfullscreen="true" src="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtzOjg6IjE1NzA0ODQ5IjtzOjQ6ImNvZGUiO3M6MTI6IjE1NzA0ODQ5LWJiNSI7czo2OiJ1c2VySWQiO3M6NjoiNjE1ODE0IjtzOjEyOiJleHRlcm5hbENhbGwiO2k6MTtzOjQ6InRpbWUiO2k6MTMxNTgzODQ5Nzt9&autoplay=default" height="36" width="470"></embed></object><br /><br />( ఈ పద్యం రాఘవ స్వరంలో .. రాగం బృందావని )<br /></div><div><br /></div></div><div>పరశురాముడు తన తండ్రిని చంపిన రాజులనే కాక ఇతర రాజులనూ, వారి పిల్లలనూ, పిల్లలకు పిల్లలనూ వెదకి వెదకి మరీ సంహరించాడు. ఆ తర్వాతనే అతను ముని అయ్యాడు. మరి నువ్వు రాజ్యభోగాలు అక్కరలేదు అనుకున్నా, మనశ్శాంతి కోసమైనా నీ పగ తీర్చుకోవలసినదే కదా అని చెప్పారు.</div> <div>మంత్రులైన వాళ్ళ మాటల్లో ఎంత చాకచక్యముంటుందో చూడండి. ఎలాగైనా ఖాండిక్యుని ఒప్పించాలని రకరకాలుగా చెప్పుతున్నారు. పురాణ దృష్టాంతాలనే కాకుండా లోక వృత్తాంతాన్ని కూడా ఉదాహరణగా చెపుతున్నారీ పద్యంలో:</div><div class="im"><div> </div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">క. పులి మల డిగి యూళ్ళకు న</div> <div style="color: rgb(102, 0, 204);">క్షులరుజ రా జనము మాంచుకోఁ బనిచి, గవిన్</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">నెలకొన సురియలు గొని చని</div><div><span style="color: rgb(102, 0, 204);">పొలియునొ? యూరఁ గుయిరేఁగి పొడుచునొ? చెపుమా?</span><br /><br /><object height="36" width="470"><param value="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtzOjg6IjE1NzA0ODI5IjtzOjQ6ImNvZGUiO3M6MTI6IjE1NzA0ODI5LWZiZiI7czo2OiJ1c2VySWQiO3M6NjoiNjE1ODE0IjtzOjEyOiJleHRlcm5hbENhbGwiO2k6MTtzOjQ6InRpbWUiO2k6MTMxNTgzODk3MDt9&autoplay=default" name="movie"><param name="allowFullScreen" value="true"><param name="allowscriptaccess" value="always"><param name="wmode" value="transparent"><embed wmode="transparent" type="application/x-shockwave-flash" allowscriptaccess="always" allowfullscreen="true" src="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtzOjg6IjE1NzA0ODI5IjtzOjQ6ImNvZGUiO3M6MTI6IjE1NzA0ODI5LWZiZiI7czo2OiJ1c2VySWQiO3M6NjoiNjE1ODE0IjtzOjEyOiJleHRlcm5hbENhbGwiO2k6MTtzOjQ6InRpbWUiO2k6MTMxNTgzODk3MDt9&autoplay=default" height="36" width="470"></embed></object><br /><br />( ఈ పద్యం లంకా గిరిధర్ స్వరంలో)<br /></div><div><br /></div></div><div>"పులికి కంటిజబ్బు వచ్చి దారి తెలియక తనుండే పర్వతము దిగి ఊరిలోకి వస్తే, అక్కడి ప్రజలు దాని మీద దయదలిచి "కంటిజబ్బు మాన్పుకోమ్మా!", అని తిరిగి పంపించి, తర్వాత ఎప్పుడో అది జబ్బు తగ్గి ఆరోగ్యంగా ఉన్నప్పుడు కత్తులు కటార్లతో వెళ్లి చంపుతారా? లేక ఊళ్ళోకి వచ్చినప్పుడే చంపుతారా? నువ్వే చెప్పు", అని అన్నారు.</div> <div>రాయలవారికి జంతుస్వభావాన్ని గురించి బాగా తెలుసు. పులి యీనినప్పుడు దానికి కళ్ళకి కలకవస్తుందిట. అప్పుడది ఊళ్ళోకి వస్తుంది. అది ఇక్కడ పోలిక తెచ్చారు. వాక్యనిర్మాణంలో కాని, పద్యరచనలో కాని అంతా తెలుగుదనమే! "చెపుమా!" అని పద్యాన్ని ముగించడంలో మంత్రులు రాజు తెలివితక్కువతనాన్ని తెగేసి చెప్పినట్లయ్యింది!</div> <div><br /></div><div>ఇలా అనేక రకాలుగా మంత్రులు, కేశిధ్వజుని సంహరించమని ఖాండిక్యునికి నచ్చజెప్పే ప్రయత్నం చేసారు. </div><div class="im"><div style="color: rgb(102, 51, 255);"><br /></div><div style="color: rgb(102, 51, 255);">క. మీ నొడివినయది కార్యం</div><div style="color: rgb(102, 51, 255);">బౌ; నిప్పని సేయ రాజ్య మంతయు మనకున్,</div><div style="color: rgb(102, 51, 255);">వానికిఁ బరలోకము జిత</div> <div><span style="color: rgb(102, 51, 255);">మౌ నొక్కట; నిందు వాసు లరయఁగ వలయున్.</span><br /><br /><object height="36" width="470"><param value="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtzOjg6IjE1NzA0ODQwIjtzOjQ6ImNvZGUiO3M6MTI6IjE1NzA0ODQwLTI4ZSI7czo2OiJ1c2VySWQiO3M6NjoiNjE1ODE0IjtzOjEyOiJleHRlcm5hbENhbGwiO2k6MTtzOjQ6InRpbWUiO2k6MTMxNTgzODUxMTt9&autoplay=default" name="movie"><param name="allowFullScreen" value="true"><param name="allowscriptaccess" value="always"><param name="wmode" value="transparent"><embed wmode="transparent" type="application/x-shockwave-flash" allowscriptaccess="always" allowfullscreen="true" src="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtzOjg6IjE1NzA0ODQwIjtzOjQ6ImNvZGUiO3M6MTI6IjE1NzA0ODQwLTI4ZSI7czo2OiJ1c2VySWQiO3M6NjoiNjE1ODE0IjtzOjEyOiJleHRlcm5hbENhbGwiO2k6MTtzOjQ6InRpbWUiO2k6MTMxNTgzODUxMTt9&autoplay=default" height="36" width="470"></embed></object><br /><br />( ఈ పద్యం సనత్ శ్రీపతి స్వరంలో)<br /></div><div><br /></div></div><div>మంత్రులు చెప్పినది సాంతం విన్నాడు ఖాండిక్యుడు. "వినదగు నెవ్వరు చెప్పిన, వినినంతనె వేగపడక వివరింప దగున్" అన్న మాటకి తగ్గట్టుగా, అతను విచారించడం మొదలుపెట్టాడు. తన మంత్రులతో ఇలా అంటున్నాడు. "మీరన్నది నిజమే! మీరు చెప్పినట్టు అతడిని చంపితే ఒకేసారి మనకు రాజ్యం తిరిగి లభిస్తుంది. అతనికి పరలోక సౌఖ్యం సిద్ధిస్తుంది. కాని ఈ రెండింటికి మధ్య గల అంతరాన్ని మనం తెలుసుకోవాల్సిన ఆవశ్యకం ఉన్నది". అవతలవారు చెప్పినది నిజమంటూనే, తన వాదనని వినిపించడం మంచి వాక్చాతుర్యం, వాదపటిమ!</div> <div><br /></div><div>ఇంతకుముందు కేశిధ్వజుని పాత్ర ఎలా అయితే అఖండ యజ్ఞదీక్షా జ్యోతిలో వెలిగిందో, అలానే ఇక్కడ సద్విచార కాంతిలో ఖాండిక్యుని పాత్ర ధగద్ధగాయమానంగా ప్రకాశించడం మనకి కనిపిస్తుంది! "రాజ్యసౌఖ్యం ఎంత కాలముంటుంది? తన చేతిలో మరణించే కేశిధ్వజుడు శాశ్వత సుఖాన్ని పొందుతాడు. ఈ అల్పకాల సుఖం కోసం పాపం చేసి ఆ శాశ్వత కాల సుఖానికి దూరం కావడం తగునా?" - ఇదీ ఖాండిక్యుని విచారధార. </div><div class="im"> <div> </div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">క. "బద్ధాంజలిపుటు దీనున్</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">గ్రుద్ధతఁ దనమఱుఁగు సొరఁగఁ గూల్చుట కడుఁ గీ,</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">డుద్ధతి పరలోకార్జన</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">బుద్ధికి" నను కణ్వవాక్యములు దలఁప రొకో!<br /><span style="color: rgb(0, 0, 0);"><object classid="clsid:d27cdb6e-ae6d-11cf-96b8-444553540000" codebase="http://fpdownload.macromedia.com/pub/shockwave/cabs/flash/swflash.cab#version=8,0,0,0" id="divplaylist" height="28" width="335"><param name="movie" value="http://www.divshare.com/flash/playlist?myId=15711413-9c6"><embed src="http://www.divshare.com/flash/playlist?myId=15711413-9c6" name="divplaylist" type="application/x-shockwave-flash" pluginspage="http://www.macromedia.com/go/getflashplayer" height="28" width="335"></embed></object></span><br /><br />( ఈ పద్యం రాఘవ స్వరంలో. రాగం కానడ )<br /></div><div> </div></div><div>"చేతులు మోడ్చి దీనంగా శరణు కోరి వచ్చిన శత్రువును అహంకారంతో సంహరించడం పరలోకప్రియుడైన వానికి మిక్కిలి పాపాన్ని అంటగడుతుంది" అన్న కణ్వమహర్షి మాటలను ఒక్కసారి గుర్తు తెచ్చుకోండి అని చెప్పాడు తన మంత్రులతో. మంత్రులు ఇంద్ర, పరశురామ కథలు చెప్పి తమ రాజనీతిని ప్రదర్శించారు. ఖాండిక్యుడు కణ్వవాక్యాల ద్వారా వారి మాటలను తిరస్కరించాడు!</div> <div><br /></div><div>అలా తన అభిప్రాయాన్ని మంత్రులకి నిశ్చయంగా తెలిపి కేశిధ్వజుని దగ్గరకి వచ్చి, అతని సమస్యని వివరంగా తెలుసుకుని, అతనికి తగిన ప్రాయశ్చిత్తాన్ని చెపుతాడు ఖాండిక్యుడు. కేశిధ్వజుడు అది తెలుసుకొని, తిరిగి తన రాజ్యాన్ని చేరుకొని దాన్ని ఆచరించి యజ్ఞాన్ని సంపూర్ణం చేస్తాడు.</div> <div><br /></div><div>లౌకికమైన రాజనీతికీ పారలౌకికమైన ధర్మానికీ మధ్యనున్న సున్నితమైన సమతౌల్యాన్ని చిత్రించే కథ యిది. ఆ సమతౌల్యాన్ని ఎంతో సమర్థంగా నిర్వహించే పాత్రలుగా ఖాండిక్య కేశిధ్వజులని తీర్చిదిద్దాడు రాయలు. ఆముక్తమాల్యద కావ్యమంతటా కూడా ఇలాంటి సమతౌల్యమే కనిపిస్తుంది. బహుశా రాయలవారు తన నిజజీవితంలో కూడా లౌకిక పారలౌకిక ధర్మాలని ఇలానే సమతూకంతో నిర్వహించారని మనం ఊహించవచ్చు. అయితే, యీ కథ ఇక్కడితో అయిపోతే విష్ణుచిత్తుడు చెప్పదలచుకున్న పరమార్థం తెలియనే తెలియదు! ఖాండిక్య కేశిధ్వజుల యీ ధర్మప్రవర్తన, పరమార్థమైన మోక్షానికి ఎలా దారితీస్తుందో ముందు కథలో మనకి తెలుస్తుంది.</div><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8508998461516576742-6516732628337982335?l=amuktamalya.blogspot.com' alt='' /></div>జ్యోతిhttp://www.blogger.com/profile/06164226002602514311noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8508998461516576742.post-71974198262128341582011-08-12T19:10:00.007+05:302011-09-12T20:25:26.637+05:30ఖాండిక్య కేశీధ్వజ సంవాదము - 1<div class="im"><div>విష్ణుచిత్తుడు పాండ్యరాజు కొలువులో పండితులను తన వాదంతో ఓడించి నారాయణుని తత్వాన్ని విశదీకరించి అతని సాక్షాత్కారాన్ని ఉపకరించే మరో ఉపనిషత్ కథ ఖాండిక్య కేశీధ్వజ సంవాదాన్ని చెప్పడం ప్రారంభించాడు.<br /><br /><br /></div> <div> </div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">మ. జనకాఖ్యాఖిలరాజ మొప్పు నిమివంశం; బందు ధర్మధ్వజుం</div></div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">డను భూజాని మితధ్వజాఖ్య వసుధాధ్యక్షుం జగద్రక్షణా</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);" class="im"><div>వనజాతాక్షు గృతధ్వజాఖ్యుఁ గనియె; న్వారిద్దఱు న్గర్మఠున్</div></div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">ఘనవిజ్ఞానుఁ గ్రమంబునం గనిరి తత్ఖాండిక్యుఁ గేశీధ్వజున్..<br /><br /><table bgcolor="#000000" cellpadding="0" cellspacing="0"><tbody><tr><td><embed quality="high" pluginspage="http://www.macromedia.com/go/getflashplayer" type="application/x-shockwave-flash" bgcolor="#000" src="http://www.esnips.com//escentral/images/widgets/flash/esnips_player.swf" flashvars="theTheme=blue&autoPlay=no&theFile=http://www.esnips.com//nsdoc/f6f06235-342d-442c-aa3f-fb549ab050d6&theName=Aamuktamaalyada - janakaakhyaakhila&thePlayerURL=http://www.esnips.com//escentral/images/widgets/flash/mp3WidgetPlayer.swf" width="328" height="94"></embed></td></tr><tr><td><table style="font-family:Verdana, Arial, Helvetica, sans-serif; padding-left:2px; color:#FFFFFF; text-decoration:none ; ; font-size:10px; font-weight:bold" cellpadding="2"><tbody><tr><td><a style="color:#FFFFFF; text-decoration:none " href="http://www.esnips.com/CreateWidgetAction.ns?type=0&objectid=f6f06235-342d-442c-aa3f-fb549ab050d6"> Get this widget </a></td><td style="font-size:7px; font-weight:normal;">|</td><td align="center"><a align="center" style="color:#FFFFFF; text-decoration:none " href="http://www.esnips.com/doc/f6f06235-342d-442c-aa3f-fb549ab050d6/Aamuktamaalyada---janakaakhyaakhila/?widget=flash_player_esnips_blue"> Track details </a></td><td style="font-size:7px; font-weight:normal;">|</td><td><a align="center" style="color:#FF6600; text-decoration:none" href="http://www.esnips.com//adserver/?action=visit&cid=player_dna&url=/socialdna"> eSnips Social DNA </a></td></tr></tbody></table></td></tr></tbody></table><br />( ఈ పద్యం లంకా గిరిధర్ స్వరంలో)<br /><br /></div> <div><br /></div><div>నిమి వంశంలో జన్మించిన ప్రతీ ఒక్కరికి జనకుడని పేరు ఉంటుంది. ఆ వంశంలోని ధర్మధ్వజుడనే మహారాజుకు మితధ్వజుడు, కృతధ్వజుడనే ఇద్దరు కుమారులు ఉన్నారు. వారిలో మితధ్వజుడికి కర్మశూరుడైన ఖాండిక్యుడు, కృతధ్వజునికి బ్రహ్మజ్ఞాని అయిన కేశీధ్వజుడు జన్మించారు.<br /><br /><br /></div><div class="im"> <div> </div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">క. వారివురు దమలోపల</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">వేరము గొని, రాజ్యకాంక్ష విజిగీషువు లై</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">హోరాహోరిగఁ బోరిరి<br /></div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">బారాదిదినంబు లవని ప్రజలు దలంకన్.<br /><br /><table bgcolor="#000000" cellpadding="0" cellspacing="0"><tbody><tr><td><embed quality="high" pluginspage="http://www.macromedia.com/go/getflashplayer" type="application/x-shockwave-flash" bgcolor="#000" src="http://www.esnips.com//escentral/images/widgets/flash/esnips_player.swf" flashvars="theTheme=blue&autoPlay=no&theFile=http://www.esnips.com//nsdoc/b87631c9-ee0f-4b91-a7f0-c9ab2be8d8e2&theName=vAriruvuru - kuntalavarALi&thePlayerURL=http://www.esnips.com//escentral/images/widgets/flash/mp3WidgetPlayer.swf" width="328" height="94"></embed></td></tr><tr><td><table style="font-family:Verdana, Arial, Helvetica, sans-serif; padding-left:2px; color:#FFFFFF; text-decoration:none ; ; font-size:10px; font-weight:bold" cellpadding="2"><tbody><tr><td><a style="color:#FFFFFF; text-decoration:none " href="http://www.esnips.com/CreateWidgetAction.ns?type=0&objectid=b87631c9-ee0f-4b91-a7f0-c9ab2be8d8e2"> Get this widget </a></td><td style="font-size:7px; font-weight:normal;">|</td><td align="center"><a align="center" style="color:#FFFFFF; text-decoration:none " href="http://www.esnips.com/doc/b87631c9-ee0f-4b91-a7f0-c9ab2be8d8e2/vAriruvuru---kuntalavarALi/?widget=flash_player_esnips_blue"> Track details </a></td><td style="font-size:7px; font-weight:normal;">|</td><td><a align="center" style="color:#FF6600; text-decoration:none" href="http://www.esnips.com//adserver/?action=visit&cid=player_dna&url=/socialdna"> eSnips Social DNA </a></td></tr></tbody></table></td></tr></tbody></table><br />( ఈ పద్యం రాఘవ స్వరంలో.. రాగం కుంతలవరాళి )<br /><br /><br /></div><div> </div><div>ఖాండిక్య కేశీధ్వజులు సోదరులైనా పరస్పరం వైరము పెంచుకొని , రాజ్యాపేక్ష చేత యుద్ధానికి సిద్ధపడ్డారు. వారి రాజ్యాలలోని ప్రజలు భయభ్రాంతులను చేస్తూ రోజుల తరబడి యుద్ధం చేసేవారు.<br /><br /></div> </div><div>జేతుమిఛ్చా జిగీష - గెలవాలనే కోరిక జిగీష. బారాది అన్న పదం హిందుస్తానీ "బారా" (పన్నెండు) నుండి వచ్చినది. శ్రీనాథుని కాలంనుండీ ఉరుదూ పారసీ హిందుస్తానీ పదాలు తెలుగు సాహిత్యంలో హెచ్చుగా కనిపిస్తాయి. "హోరాహోరీ" అంటే గంటల తరబడి అని మనకి తెలుసు. ఇది "హోరా" అన్న పదంనుంచి పుట్టిన పదం. హోరా అంటే గంట. ఇది గ్రీకునుండి సంస్కృతంలోకి వచ్చిన పదం. బహుశా ఇంగ్లీషులోని "hour"కి కూడా ఇదే మూలం.<br /><br /></div> <div><br /></div><div>ఇక్షుమతీ నదీతీరాన ఎన్నో రోజులు యుద్ధం చేసిన తర్వాత కేశీధ్వజుని ధాటికి తట్టుకోలేక ఖాండిక్యుడు యుద్ధభూమిని వీడి పారిపోయాడు. అడవిలోకి వలసపోయాడు. ఎంతయినా రాజే కనక, అక్కడ ఒక రహస్యప్రదేశంలో గుడిసెలు ఏర్పాటు చేసి, చిన్నపాటి ఊరు నెలకొల్పాడు. తనతో వచ్చిన గురు భట పరివారంతో అక్కడ నివసింప సాగాడు. దారి పొడుగునా శత్రు సంచారాన్ని పసిగట్టి చెప్పడానికి వేగులని ఏర్పాటు చేసాడు.<br /><br /><br /></div><div class="im"> <div> </div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">శా. ఆ కేశీధ్వజుఁ డంత నా నృపుని రాజ్యం బెల్లఁ జేర, న్ఫలం</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">బాకాంక్షింపక 'గెల్తు మృత్యువు నవిద్య న్బుట్టకుందుం దుదన్</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">జాకుందు న్వడి' నంచు యోగ నియతిం జ్ఞానాశ్రయుం డై మఖా</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">నీకంబుల్ రచియించు చం దొకటికిం దీక్షించి తా నున్న చోన్.<br /><br /><table bgcolor="#000000" cellpadding="0" cellspacing="0"><tbody><tr><td><embed quality="high" pluginspage="http://www.macromedia.com/go/getflashplayer" type="application/x-shockwave-flash" bgcolor="#000" src="http://www.esnips.com//escentral/images/widgets/flash/esnips_player.swf" flashvars="theTheme=blue&autoPlay=no&theFile=http://www.esnips.com//nsdoc/53e61904-4aa7-427c-86b4-c9ed85cdb55e&theName=4- Aakesidhvajudu&thePlayerURL=http://www.esnips.com//escentral/images/widgets/flash/mp3WidgetPlayer.swf" width="328" height="94"></embed></td></tr><tr><td><table style="font-family:Verdana, Arial, Helvetica, sans-serif; padding-left:2px; color:#FFFFFF; text-decoration:none ; ; font-size:10px; font-weight:bold" cellpadding="2"><tbody><tr><td><a style="color:#FFFFFF; text-decoration:none " href="http://www.esnips.com/CreateWidgetAction.ns?type=0&objectid=53e61904-4aa7-427c-86b4-c9ed85cdb55e"> Get this widget </a></td><td style="font-size:7px; font-weight:normal;">|</td><td align="center"><a align="center" style="color:#FFFFFF; text-decoration:none " href="http://www.esnips.com/doc/53e61904-4aa7-427c-86b4-c9ed85cdb55e/4--Aakesidhvajudu/?widget=flash_player_esnips_blue"> Track details </a></td><td style="font-size:7px; font-weight:normal;">|</td><td><a align="center" style="color:#FF6600; text-decoration:none" href="http://www.esnips.com//adserver/?action=visit&cid=player_dna&url=/socialdna"> eSnips Social DNA </a></td></tr></tbody></table></td></tr></tbody></table><br />( ఈ పద్యం సనత్ శ్రీపతి స్వరంలో )<br /><br /></div> <div> </div></div><div>గెలిచిన కేశీధ్వజుడు ఖాండిక్యుని రాజ్యాన్ని స్వాధీనం చేసుకుని తన రాజ్యంలో కలుపుకున్నాడు. అయినా అమృతత్వాన్ని(మోక్షాన్ని) కోరుకొని యోగాసక్తితో జ్ఞానమును ఆశ్రయించి ఎన్నో యాగములు చేసాడు. అలా ఒక యజ్ఞమును ప్రారంభించి దీక్ష వహించి ఉండగా.<br /><br /><br /></div> <div>ఈ పద్యంలో "గెల్తు మృత్యువు నవిద్య , న్బుట్టకుందుం, దుదన్జాకుందు న్వడి" అన్నదానికి అన్వయం కొద్దిగా తికమక పెట్టేది. ఒక రకమైన అర్థం - "మృత్యువును, అవిద్యను గెల్చెదను. చావుపుట్టుకలు లేని మోక్షాన్ని పొందుతాను" అని. ఇది సులువయిన అన్వయం. అయితే దీనికి వ్యాఖ్యానం వ్రాసిన వేదం వేంకటరాయశాస్త్రిగారు, తుమ్మపూడి కోటేశ్వరరావుగారు ఇద్దరూ కూడా వేరే అర్థాన్ని ఇచ్చారు. అదేమిటంటే, "అవిద్య చేత మృత్యువుని గెలుస్తాను. జనన మరణ ప్రవాహ రూపమయిన సంసారాన్ని దాటి మోక్షాన్ని పొందుతాను" అని. ఇక్కడ అవిద్య చేత మృత్యువుని గెలవడం ఏమిటి? అన్న సందేహం వస్తుంది. దానికి వారు ఈశోపనిషత్తులోని ఒక వాక్యం ఉదహరించారు - "అవిద్యయా మృత్యుం తీర్త్వా విద్యయా అమృతమశ్నుతే". అంటే అవిద్య ద్వారా మృత్యువుని తరించి విద్యద్వారా అమృతత్వాన్ని పొందాలి అని. దీనికి వ్యాఖ్యానం - అవిద్య అంటే కర్మమార్గం. విద్య జ్ఞానమార్గం. అమృతత్వం అంటే ముక్తి. అంటే యజ్ఞ యాగాదుల ద్వారా మృత్యువుని జయించవచ్చు (స్వర్గాది లోకాలను పొంది). అయితే అది ముక్తి కాదు. ముక్తి కేవలం జ్ఞానం ద్వారానే లభ్యమవుతుంది. విశిష్టాద్వైతం కర్మ, జ్ఞానమార్గాల సముచ్చయం. అందుకే ఇక్కడ కేశిధ్వజుడు జ్ఞానాశ్రయుడయినా యజ్ఞాలని ఆచరించాడు. బహుశా దాన్ని బలపరచడం కోసం పద్యాన్ని యిలా వ్యాఖ్యానించారు కాబోలు.<br /><br /><br /></div><div class="im"> <div> </div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">చ. పులు మఖశాలికానికటభూముల మేయుచు నేటి వెంటఁ బె</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">ల్లల మెడునీఱముం దఱిపి యామ్యపతాకన ఘర్మధేను వా</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">కెళవున నాడువాల భుజగిం గని గోండ్రని యంగలార్చుచున్</div></div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">గళగతఘంటమ్రోయ నుఱుకం బిడుగుం బలె దాఁకి యుద్ధతిన్<br /><table bgcolor="#000000" cellpadding="0" cellspacing="0"><tbody><tr><td><embed quality="high" pluginspage="http://www.macromedia.com/go/getflashplayer" type="application/x-shockwave-flash" bgcolor="#000" src="http://www.esnips.com//escentral/images/widgets/flash/esnips_player.swf" flashvars="theTheme=blue&autoPlay=no&theFile=http://www.esnips.com//nsdoc/30bd714d-44d0-4f7a-8cba-ee773da6b282&theName=pulu makhaSAlikAnikaTa - ranjani&thePlayerURL=http://www.esnips.com//escentral/images/widgets/flash/mp3WidgetPlayer.swf" width="328" height="94"></embed></td></tr><tr><td><table style="font-family:Verdana, Arial, Helvetica, sans-serif; padding-left:2px; color:#FFFFFF; text-decoration:none ; ; font-size:10px; font-weight:bold" cellpadding="2"><tbody><tr><td><a style="color:#FFFFFF; text-decoration:none " href="http://www.esnips.com/CreateWidgetAction.ns?type=0&objectid=30bd714d-44d0-4f7a-8cba-ee773da6b282"> Get this widget </a></td><td style="font-size:7px; font-weight:normal;">|</td><td align="center"><a align="center" style="color:#FFFFFF; text-decoration:none " href="http://www.esnips.com/doc/30bd714d-44d0-4f7a-8cba-ee773da6b282/pulu-makhaSAlikAnikaTa---ranjani/?widget=flash_player_esnips_blue"> Track details </a></td><td style="font-size:7px; font-weight:normal;">|</td><td><a align="center" style="color:#FF6600; text-decoration:none" href="http://www.esnips.com//adserver/?action=visit&cid=player_dna&url=/socialdna"> eSnips Social DNA </a></td></tr></tbody></table></td></tr></tbody></table><br />(ఈ పద్యం రాఘవ స్వరంలో..రాగం రంజని )<br /><br /></div> <div><br /></div><div>ప్రతి యాగానికి ఒక యాగధేనువు (గోవు) ఉంటుంది. అది చాలా పవిత్రమయినది. అది లేకుండా యాగం సాగదు. </div><div>ఈ యాగం జరుగుతూండగా, దాని యాగధేనువు ఆ యజ్ఞశాలకు సమీప ప్రదేశంలో గడ్డి మేస్తూ, అక్కడికి దగ్గరలోనే ఏటి ఒడ్డున బాగా దుబ్బుగా పెరిగిన పొదలవైపు వెళ్లింది. అంతలో ఆ పొదలమధ్య యముని పతాకంలా, పాములాగా కదులుతున్న పులితోకను గమనించింది. వెంటనే భయంతో గోండ్రు గోండ్రుమని అరుస్తూ మెడగంటలు మ్రోగుతుండగా పరుగెత్తింది. అయితే అంతకు మించిన వేగంతో పులి కూడా పరిగెత్తుకుంటూ పిడుగులాగా ఆవు మీదికి దూకింది.<br /><br /><br /></div><div class="im"> <div> </div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">ఉ. గబ్బు సమక్షికం బయి మొగం బడువ, న్దరుపర్ణముల్పడన్</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">ద్రొబ్బుచుఁ, గార్మొగిళ్ల రొదతోఁ జెఱలాడెడు బొబ్బరింత గా</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">డ్పుబ్బి విసంజ్ఞగాఁగఁ జెవు లూఁదిన, వల్లవుఁ డుర్విఁ గూలఁగా</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">బెబ్బులి గొంతుక్రోల్గఱచి పెల్లున మార్మెడ ద్రెళ్ల <span>దాఁటుచున్<br /><table bgcolor="#000000" cellpadding="0" cellspacing="0"><tbody><tr><td><embed quality="high" pluginspage="http://www.macromedia.com/go/getflashplayer" type="application/x-shockwave-flash" bgcolor="#000" src="http://www.esnips.com//escentral/images/widgets/flash/esnips_player.swf" flashvars="theTheme=blue&autoPlay=no&theFile=http://www.esnips.com//nsdoc/2b0211d3-c300-4830-8f40-7d2390a5f6f7&theName=Aamuktamaalyada - gabbu samakshi&thePlayerURL=http://www.esnips.com//escentral/images/widgets/flash/mp3WidgetPlayer.swf" width="328" height="94"></embed></td></tr><tr><td><table style="font-family:Verdana, Arial, Helvetica, sans-serif; padding-left:2px; color:#FFFFFF; text-decoration:none ; ; font-size:10px; font-weight:bold" cellpadding="2"><tbody><tr><td><a style="color:#FFFFFF; text-decoration:none " href="http://www.esnips.com/CreateWidgetAction.ns?type=0&objectid=2b0211d3-c300-4830-8f40-7d2390a5f6f7"> Get this widget </a></td><td style="font-size:7px; font-weight:normal;">|</td><td align="center"><a align="center" style="color:#FFFFFF; text-decoration:none " href="http://www.esnips.com/doc/2b0211d3-c300-4830-8f40-7d2390a5f6f7/Aamuktamaalyada---gabbu-samakshi/?widget=flash_player_esnips_blue"> Track details </a></td><td style="font-size:7px; font-weight:normal;">|</td><td><a align="center" style="color:#FF6600; text-decoration:none" href="http://www.esnips.com//adserver/?action=visit&cid=player_dna&url=/socialdna"> eSnips Social DNA </a></td></tr></tbody></table></td></tr></tbody></table><br />( ఈ పద్యం లంకా గిరిధర్ స్వరంలో )<br /><br /></span></div> <div> </div></div><div>ఈగలతో కూడిన దుర్గంధం పులి ముఖాన కొడుతుండగా, చెట్ల ఆకులు రాలునట్టుగ ఆవును తోస్తూ, వర్షాకాలపు మేఘాల వలె గాండ్రిస్తూ దాని మీదకు దూకింది పులి. ఆ శబ్దానికి పశులకాపరి కింద పడి మూర్చపోయాడు. ఆ పెద్దపులి ఆవు కంఠనాళాన్ని కొరికి మెడను విరిచింది.<br /><br /><br /></div><div class="im"> <div> </div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">ఆ. తనువుఁ గొమ్ము గొరిజ గొనకుంఢ మలఁపుచుఁ</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">జప్పు డెసఁగఁ దోఁక నప్పళించి,</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">శోణితంబు గ్రోలుచునె నేర్పుమై ఘర్మ</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">గవిని గవికి నీడ్చు నవసరమున.<br /><table bgcolor="#000000" cellpadding="0" cellspacing="0"><tbody><tr><td><embed quality="high" pluginspage="http://www.macromedia.com/go/getflashplayer" type="application/x-shockwave-flash" bgcolor="#000" src="http://www.esnips.com//escentral/images/widgets/flash/esnips_player.swf" flashvars="theTheme=blue&autoPlay=no&theFile=http://www.esnips.com//nsdoc/03047071-d32b-46fb-9505-96e4e6270752&theName=5-Tanuvu&thePlayerURL=http://www.esnips.com//escentral/images/widgets/flash/mp3WidgetPlayer.swf" width="328" height="94"></embed></td></tr><tr><td><table style="font-family:Verdana, Arial, Helvetica, sans-serif; padding-left:2px; color:#FFFFFF; text-decoration:none ; ; font-size:10px; font-weight:bold" cellpadding="2"><tbody><tr><td><a style="color:#FFFFFF; text-decoration:none " href="http://www.esnips.com/CreateWidgetAction.ns?type=0&objectid=03047071-d32b-46fb-9505-96e4e6270752"> Get this widget </a></td><td style="font-size:7px; font-weight:normal;">|</td><td align="center"><a align="center" style="color:#FFFFFF; text-decoration:none " href="http://www.esnips.com/doc/03047071-d32b-46fb-9505-96e4e6270752/5-Tanuvu/?widget=flash_player_esnips_blue"> Track details </a></td><td style="font-size:7px; font-weight:normal;">|</td><td><a align="center" style="color:#FF6600; text-decoration:none" href="http://www.esnips.com//adserver/?action=visit&cid=player_dna&url=/socialdna"> eSnips Social DNA </a></td></tr></tbody></table></td></tr></tbody></table><br />( ఈ పద్యం సనత్ శ్రీపతి స్వరంలో)<br /><br /></div><div><br /></div></div><div>పెద్దపులి ఆవు కొమ్ముగాని, కాలిగిట్ట కాని తనకు తగలకుండా నేర్పుతో దానిని తిప్పుతూ పెద్ద చప్పుడయ్యేట్టు తోకతో కొడుతూ, రక్తాన్ని తాగుతూ, ఆ యాగధేనువుని తన గుహకి ఈడ్చుకు పోతోంది.<br /><br /><br /></div><div class="im"> <div> </div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">చ.పొలమరు లంది కూఁత లిడ, భూసురు లన్నదిలోన వార్చి, మ్రాఁ</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">కుల తుద లెక్కి, చప్పటలు గొట్టి యదల్పఁగ, సాహిణీలు మా</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">వులఁ బఱపంగ, వైచి సెలవు ల్వెస నాకుచుఁ బోయె వృక్షమం</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">డలికయి తేలుచున్ గుటగుటధ్వని సారె మలంగి <span>చూచుచున్<br /><table bgcolor="#000000" cellpadding="0" cellspacing="0"><tbody><tr><td><embed quality="high" pluginspage="http://www.macromedia.com/go/getflashplayer" type="application/x-shockwave-flash" bgcolor="#000" src="http://www.esnips.com//escentral/images/widgets/flash/esnips_player.swf" flashvars="theTheme=blue&autoPlay=no&theFile=http://www.esnips.com//nsdoc/b2590e98-6042-4d75-9a8c-cbec73b70706&theName=Aamuktamaalyada - polamarulandi&thePlayerURL=http://www.esnips.com//escentral/images/widgets/flash/mp3WidgetPlayer.swf" width="328" height="94"></embed></td></tr><tr><td><table style="font-family:Verdana, Arial, Helvetica, sans-serif; padding-left:2px; color:#FFFFFF; text-decoration:none ; ; font-size:10px; font-weight:bold" cellpadding="2"><tbody><tr><td><a style="color:#FFFFFF; text-decoration:none " href="http://www.esnips.com/CreateWidgetAction.ns?type=0&objectid=b2590e98-6042-4d75-9a8c-cbec73b70706"> Get this widget </a></td><td style="font-size:7px; font-weight:normal;">|</td><td align="center"><a align="center" style="color:#FFFFFF; text-decoration:none " href="http://www.esnips.com/doc/b2590e98-6042-4d75-9a8c-cbec73b70706/Aamuktamaalyada---polamarulandi/?widget=flash_player_esnips_blue"> Track details </a></td><td style="font-size:7px; font-weight:normal;">|</td><td><a align="center" style="color:#FF6600; text-decoration:none" href="http://www.esnips.com//adserver/?action=visit&cid=player_dna&url=/socialdna"> eSnips Social DNA </a></td></tr></tbody></table></td></tr></tbody></table><br />(ఈ పద్యం లంకా గిరిధర్ స్వరంలో )<br /><br /></span></div> <div> </div><div>పులి ఆవును లాక్కెళుతూ ఉండగా చూసి ఆ ప్రాంతంలో అక్కడక్కడా ఉన్న పొలం పనులు చేసుకునేవారు గట్టిగా అరుస్తూ వచ్చారు, అక్కడి నదిలో సంధ్యవార్చడానికి వచ్చిన బ్రాహ్మణులు చెట్లపైకి ఎక్కి చప్పట్లు కొట్టి అదిలించారు. అంతలో కొందరు రౌతులు గుర్రాలెక్కి పులిని వెంట తరిమారు. ఆ హడావిడికి పులి ఆవుని వదిలిపెట్టి పెదవి మూలలు నాకుతూ గుటగుట శబ్దం చేస్తూ వెనుదిరిగి చూస్తూ వెళ్లిపోయింది.<br /><br /><br /></div> <div> </div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">క. జుఱుజుఱుకని నెత్తురు వెలి</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">కుఱుకుచు రొదసేయ, నఱితి యొడపినె యూర్పుల్</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">పఱవ, మిడిగ్రుడ్ల వణఁకుచుఁ</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">గొఱప్రాణముతోడఁ దన్నుకొను <span>నమ్మొదవున్<br /><table bgcolor="#000000" cellpadding="0" cellspacing="0"><tbody><tr><td><embed quality="high" pluginspage="http://www.macromedia.com/go/getflashplayer" type="application/x-shockwave-flash" bgcolor="#000" src="http://www.esnips.com//escentral/images/widgets/flash/esnips_player.swf" flashvars="theTheme=blue&autoPlay=no&theFile=http://www.esnips.com//nsdoc/cced07bc-4b8f-4fb7-b50d-54e57faec8c5&theName=6-JuruJuru&thePlayerURL=http://www.esnips.com//escentral/images/widgets/flash/mp3WidgetPlayer.swf" width="328" height="94"></embed></td></tr><tr><td><table style="font-family:Verdana, Arial, Helvetica, sans-serif; padding-left:2px; color:#FFFFFF; text-decoration:none ; ; font-size:10px; font-weight:bold" cellpadding="2"><tbody><tr><td><a style="color:#FFFFFF; text-decoration:none " href="http://www.esnips.com/CreateWidgetAction.ns?type=0&objectid=cced07bc-4b8f-4fb7-b50d-54e57faec8c5"> Get this widget </a></td><td style="font-size:7px; font-weight:normal;">|</td><td align="center"><a align="center" style="color:#FFFFFF; text-decoration:none " href="http://www.esnips.com/doc/cced07bc-4b8f-4fb7-b50d-54e57faec8c5/6-JuruJuru/?widget=flash_player_esnips_blue"> Track details </a></td><td style="font-size:7px; font-weight:normal;">|</td><td><a align="center" style="color:#FF6600; text-decoration:none" href="http://www.esnips.com//adserver/?action=visit&cid=player_dna&url=/socialdna"> eSnips Social DNA </a></td></tr></tbody></table></td></tr></tbody></table><br />( ఈ పద్యం సనత్ శ్రీపతి స్వరంలో )<br /><br /></span></div><div> </div><div>ఆవు గొంతునుండి రక్తం వెచ్చగా జుఱుకు జుఱుకు మను శభ్దంతో వుబికి వస్తూ ఉంది. గొంతులో తెగిన నాళాలనుండి దాని నిట్టూర్పు గాడ్పులు ప్రసరించడం తెలుస్తూనే ఉంది. ఇటువంటి దయనీయమైన స్థితిలో కళ్లు తేలవేసి కొనవూపిరితో కొట్టుకుంటుంది ఆ ఆవు.</div> <div><br /></div></div><div>ఇక ఆవు బతకదని నిశ్చయించుకొని, పశులకాపరులు వేళ్ళి రాజుకా వార్త విన్నవించారు. దీనికింక ప్రాయశ్చిత్తమేమిటని రాజు ఋత్విక్కులని అడిగాడు. వారు తమకి తెలియదని కసేరువన్న అతడిని అడగమన్నారు. కసేరువన్న అతను శునకుడన్న మరొకడిని అడగమని చెప్పాడు. తనకి కూడా తెలియదని, దీని గురించి చెప్పగలిగినవాడు ఒక్క ఖాండిక్యుడేనని, నీకు మంచిదనిపిస్తే వెళ్ళి అతడినే అడగమని చెపుతాడు శునకుడు.<br /><br /></div><div class="im"> <div> </div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">చ. నరపతి పల్కె 'మౌని వర, నారిపు నిష్కృతి వేఁడఁబోయిన</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">న్ధర హతుఁ జేసెనేని సవనంపు ఫలం బొడఁగూడుఁ; గా కమ</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">త్సరగతిఁ జెప్పె నేని మఖతంత్ర మతంత్రముఁ గాక పూర్ణ మౌ</div><div style="color: rgb(102, 0, 204);">నిరుదెఱఁగు న్మదీప్సితమె, యేఁగెద'నంచు రథాధిరూఢుడై.<br /><br /></div> <div> </div></div><div>అప్పుడా శునకునితో కేశిధ్వజుడు ఇలా అన్నాడు, "మునివర్యా! అలాగే తప్పకుండా వెళ్ళి అడుగుతాను. ప్రాయశ్చితాన్ని అడగడానికి వెళ్లినప్పుడు నా శత్రువైన ఖాండిక్యుడు పూర్వ వైరంతో నన్ను చంపినచో యజ్ఞం మధ్యలో ప్రాణాలు వీడుటచేత యజ్ఞఫలము నాకే లభించును. లేదా మాత్సర్యాన్ని వదిలి ప్రాయశ్చితం చెప్పినచో యజ్ఞం నిర్విఘ్నంగా పరిసమాప్తి అవుతుంది. కావున రెండు విధాలు నాకు లాభం చేకూరుస్తాయి. ఏది జరిగినా నాకు సమ్మతమే", అని చెప్పి రధమును ఎక్కి బయలుదేరాడు.<br /><br /></div> <div>ఆనాటి రాజుల స్వభావాలు ఈ కథలో చాలా అందంగా చిత్రించబడ్డాయి. ఇక్కడ కేశిధ్వజుడు ప్రాణాలను పణంగా పెట్టి ఖాండిక్యుని దగ్గరకి వెళుతున్నాడు. అతనికి యజ్ఞం పూర్తికావాలన్న తపనే కాని ప్రాణభీతి లేదు. పైగా తనవల్ల అడవులు పట్టినవాడి దగ్గరకు వెళ్ళడం ఎంత సాహసం! "ఏగెదనంచు రథాధిరూఢుడై" - వెళతాను అంటూనే రథం ఎక్కేసాడన్న మాట. అంటే యాగాన్ని పూర్తి చెయ్యాలని అంత ఆతృత!<br /><br /></div> <div><br /></div><div>మరి తనని అడవులపాలు జేసిన కేశిధ్వజునికి ఖాండిక్యుడు ప్రాయశ్చిత్తాని చెప్పాడా లేదా ఏం చేసాడన్నది వచ్చే టపాల్లో చూద్దాం. </div><div><br /></div>========<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8508998461516576742-7197419826212834158?l=amuktamalya.blogspot.com' alt='' /></div>జ్యోతిhttp://www.blogger.com/profile/06164226002602514311noreply@blogger.com2tag:blogger.com,1999:blog-8508998461516576742.post-22087982798393638142011-07-25T13:28:00.006+05:302011-07-26T14:54:35.403+05:30విష్ణుచిత్తుని వాదము<span class="Apple-style-span">శ్రీకృష్ణదేవరాయలు</span> ఆముక్తమాల్యదలోని తృతీయాశ్వాసాన్ని ఆ వేంకటరాయని ప్రార్ధనతో ప్రారంభించాడు. ఈ ఆశ్వాసంలో విష్ణుచిత్తుడు రాజాస్ధానంలో పండితులను నిర్ద్వందంగా ఓడించిన విధానము, ఖాండిక్య కేశీధ్వజుల సంవాదము వివరిస్తున్నాడు..<br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">కం</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">. </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">శ్రీక్షితినీళా</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">వర</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">! </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">దను</span><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">జోక్షప్రాణహర</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">! </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">దంష్ట్రికోత్కృత్తహిర</span><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">ణ్యాక్షక్షపాచర</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">! </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">కృపా</span><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">వీక్షాదృతబాహులేయ</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">! </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">వేంకటరాయా</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">!</span><br /><object classid="clsid:d27cdb6e-ae6d-11cf-96b8-444553540000" codebase="http://fpdownload.macromedia.com/pub/shockwave/cabs/flash/swflash.cab#version=8,0,0,0" id="divplaylist" height="28" width="335"><param name="movie" value="http://www.divshare.com/flash/playlist?myId=15381773-0c7"><embed src="http://www.divshare.com/flash/playlist?myId=15381773-0c7" name="divplaylist" type="application/x-shockwave-flash" pluginspage="http://www.macromedia.com/go/getflashplayer" height="28" width="335"></embed></object><br /><br />( ఈ పద్యం రాఘవ స్వరంలో .. రాగం -హమీర్ కల్యాణి )<br /><br />లక్ష్మీదేవికి, భూదేవికి, నీళాదేవికి నాథుడైనవాడా! వృషభాసురుని (ఉక్షము అంటే ఎద్దు) సంహరించినవాడా! వరాహావతారమున తన కోఱలచే హిరణ్యాక్షుని ఖండించినవాడా! దయతో కుమారస్వామిని ఆదరించిన వేంకటరాయా! అని సంభోదిస్తూ తృతీయాశ్వాసానికి శ్రీకారం పలికాడు రాయలు..<br />నీళాదేవి కుంభకుడన్న వాని కూతురు. కాలనేమి అనే రాక్షసి కొడుకులు ఆబోతురూపాలలో గొల్లపల్లెను బాధిస్తూ ఉండగా వారిని చంపినవానికి తన కూతురునిచ్చి పెళ్ళి చేస్తానని కుంభకుడు చాటిస్తే, శ్రీకృష్ణుడు వారిని చంపి నీళాదేవిని పెళ్ళి చేసుకున్నాడు. అలానే వరాహావతారంలో భూదేవిని రక్షించి ఆమెకి భర్త అయినాడు. భూ నీళా దేవిల ప్రస్తావన తెచ్చి, దానికి అనుసంధానంగా ఆయా రాక్షసులని సంహరించినవానిగా పేర్కొనడం పద్యానికి ఒక చక్కని అమరిక తెచ్చింది. విశిష్టాద్వైత మతంలో గోదాదేవిని నీళాదేవి స్వరూపంగా భావిస్తారు.<br />కుమారస్వామి వేంకటనాథుని కొలిచినట్టుగా కథ ఉంది. అతని పేరు మీదనే స్వామి పుష్కరిణి ఏర్పడింది.<br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">శా</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">. </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">నిత్యంబున్</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">బ్రతిహారి</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">వాద</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">మగుటన్</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">విజ్ఞప్తి</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">లే</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">కంపఁ</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">, </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">దా</span><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">నత్యూర్జస్వలుఁ</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">డౌట</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">భూపతియు</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">సభ్యవ్రాతమున్</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">శంకమైఁ</span><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">బ్రత్యుత్థానముఁ</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">జేసి</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">మ్రొక్కఁగ</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">, </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">సభాభాగంబు</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">సొత్తెంచి</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">యౌ</span><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">న్నత్యప్రోజ్వల</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">రాజదత్త</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">వరరత్న</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">స్వర్ణపీఠస్థుఁడై</span><br /><object classid="clsid:d27cdb6e-ae6d-11cf-96b8-444553540000" codebase="http://fpdownload.macromedia.com/pub/shockwave/cabs/flash/swflash.cab#version=8,0,0,0" id="divplaylist" height="28" width="335"><param name="movie" value="http://www.divshare.com/flash/playlist?myId=15381777-3f1"><embed src="http://www.divshare.com/flash/playlist?myId=15381777-3f1" name="divplaylist" type="application/x-shockwave-flash" pluginspage="http://www.macromedia.com/go/getflashplayer" height="28" width="335"></embed></object><br /><br />( ఈ పద్యం లంక గిరిధర్ స్వరంలో)<br /><br />మన్నారుస్వామి ఆదేశానుసారము పాండ్యరాజు కొలువులో పండితులతో వాదమొనరించుటకు వెళ్లాడు విష్ణుచిత్తుడు. ఆ మధురానగర రాజాస్ధానంలో పరతత్త్వ నిర్ణయం కోసమైన వాద ప్రతివాదాలు రోజూ జరుగుతూనే ఉన్నాయి. అందులో పాల్గొనడానికి వివిధ ప్రాంతాలనుండి పండితులు విచ్చేస్తున్నారు. అందుకే అక్కడి ద్వారపాలకుడు రాజుగారికి విన్నవించడం, ఆజ్ఞ తీసుకోవడం లాంటి ఆనవాయితీ లేకుండానే విష్ణుచిత్తుని లోపలికి పంపించాడు. సభలోకి ప్రవేశించిన విష్ణుచిత్తుడు అఖండమైన తేజస్సుతో వెలిగిపోతున్నాడు. ఆ ప్రకాశము చూసి “ఎవరో ఈ మహాత్ముడు!” అనుకుని రాజుతో సహా సభాసదులందరూ లేచి నమస్కరించారు. విష్ణుచిత్తుడు సభలో ప్రవేశించి మహారాజు తనకు సమర్పించిన రత్నఖచిత సింహాసనంలో ఆసీనుడయ్యాడు.<br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">క</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">. </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">అతిథ్యము</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">గొని</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">, </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">హరి</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">తన</span><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">చేతోగతి</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">నొలయ</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">, </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">రంతు</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">సేయని</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">విద్వ</span><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">ద్ర్వాతంబుఁ</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">జూచి</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">, ‘</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">లాఁతుల</span><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">మా</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">తరవాయుడుగ</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">? </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">మాటలాడుం</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">’ దనుచు<br /><object classid="clsid:d27cdb6e-ae6d-11cf-96b8-444553540000" codebase="http://fpdownload.macromedia.com/pub/shockwave/cabs/flash/swflash.cab#version=8,0,0,0" id="divplaylist" height="28" width="335"><param name="movie" value="http://www.divshare.com/flash/playlist?myId=15388697-8b1"><embed src="http://www.divshare.com/flash/playlist?myId=15388697-8b1" name="divplaylist" type="application/x-shockwave-flash" pluginspage="http://www.macromedia.com/go/getflashplayer" height="28" width="335"></embed></object><br /></span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span><br />(ఈ</span> పద్యం సనత్ శ్రీపతి స్వరంలో )<span><br /><br />రాజుగారి</span> ఆతిధ్యము స్వీకరించిన తర్వాత విష్ణుచిత్తుడు తన మనసునందు మహావిష్ణువు ఆవరించగా, తమ వాదము మాని నిశ్శబ్దంగా ఉన్న పండితులను చూస్తూ “మనమేమన్నా పరాయివాళ్లమా? వాదం ఎందుకు ఆపారు? మొదలెట్టండి!”, అన్నాడు. విష్ణువు తన చిత్తంలో పూర్తిగా అలముకొని, విష్ణుచిత్తుడన్న అతని పేరు గొప్ప సార్థక్యాన్ని పొందిందిప్పుడు. అందుకే అతనిలో ఆ తేజస్సు! విష్ణుచిత్తుని మాటల్లోని చొరవ గమనించాలి. అదంతా విష్ణుమూర్తి చలవే!<br /><br />సరే వాదప్రతివాదాలు మళ్ళీ మొదలుపెట్టారు పండితులు. కొన్ని మాటల్లోనే వారి తెలివితేటలు గ్రహించి, వారి వాదములో లోతులేదని తనలో తాను నవ్వుకొని, పండితుల చెప్పుతున్నది పూర్తయిన తర్వాత తాను కూడా మాట్లాడేందుకు రాజు అనుమతిని తీసుకున్నాడు విష్ణుచిత్తుడు. రాజును మధ్యవర్తిగా ఉండమని తన వాదమును ప్రారంభించాడు.<br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">సీ</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">. </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">అందులో</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">నొకమేటి</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">కభిముఖుండై</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">యాతఁ</span><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">డనిన</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">వన్నియును</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">మున్ననువదించి</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">;</span><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">తొడఁగి</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">యన్నిటి</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">కన్ని</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">దూషణంబులు</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">వేగ</span><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">పడక</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">తత్సభ</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">యొడఁబడఁగఁ</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">బల్కి</span><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">ప్రక్కమాటల</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">నెన్న</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">కొక్కొకమాటనె</span><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">నిగ్రహస్థాన</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">మనుగ్రహించి</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">; </span><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">క్రందుగా</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">రేఁగినం</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">గలఁగ</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">కందఱఁ</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">దీర్చి</span><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">నిలిపి</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">; </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">యమ్మొదలి</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">వానికినె</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">మగిడి</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">;</span><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">తే</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">. </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">మఱి</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">శ్రుతి</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">స్మృతి</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">సూత్ర</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">సమాజమునకు</span><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">నైక</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">కంఠ్యంబు</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">గల్పించి</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">, </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">యాత్మమతము</span><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">జగ</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">మెఱుంగఁగ</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">రాద్ధాంతముగ</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">నొనర్చి</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">;</span><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">విజితుఁగావించి</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">దయ</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">వాని</span> <span style="color: rgb(102, 0, 204);">విడిచి పెట్టి</span><br /><br /><object classid="clsid:d27cdb6e-ae6d-11cf-96b8-444553540000" codebase="http://fpdownload.macromedia.com/pub/shockwave/cabs/flash/swflash.cab#version=8,0,0,0" id="divplaylist" height="28" width="335"><param name="movie" value="http://www.divshare.com/flash/playlist?myId=15388737-628"><embed src="http://www.divshare.com/flash/playlist?myId=15388737-628" name="divplaylist" type="application/x-shockwave-flash" pluginspage="http://www.macromedia.com/go/getflashplayer" height="28" width="335"></embed></object><br /><br />( ఈ పద్యం సనత్ శ్రీపతి స్వరంలో)<br />వాదమంటే ఎలా జరపాలో చక్కగా వివరించే పద్యమిది! ఆనాటికే కాదు ఈనాటికీ ఎవరు చక్కని వాదము చెయ్యాలన్నా యీ పద్ధతినే అనుసరించాలి. ముఖ్యంగా చట్ట సభలలో వాదులాడుకొనే మన నాయకులు దీన్ని నేర్చుకోవలసిన అవసరం చాలా ఉంది!<br />విష్ణుచిత్తుడు ముందుగా అక్కడి పండితులలో మేటియనిపించిన ఓ పండితుడి వైపు తిరిగి అతని వాదమును మొత్తం అనువాదము చేసి, ఆ వాక్యాలలోని దోషాలను ఒక్కటొక్కటిగా ఎత్తి చూపుతూ సభలోనివారందరూ అంగీకరించి మెచ్చుకొను విధంగా వాటిని ఖండించాడు. ప్రక్కనున్న పండితులు పలికే వితండ వాదాన్ని పట్టించుకొనక ఒక్కో మాటతోనే క్లుప్తంగా వారి పరాజయ హేతువును సూచించాడు. తమ పరాజయాన్ని తట్టుకోలేని పండితులు మూకుమ్మడిగా తనతో వాదానికి దిగినా ఏమాత్రం జంకకుండా అందరినీ సమాధానపరిచాడు. తర్వాత తనతో వాదమునకు దిగిన మొదటి పండితుని వైపు తిరిగి వేదాలు, బ్రహ్మసూత్రాలు, ధర్మశాస్త్రాలు – వీటన్నిటి పరమార్ధం ఒక్కటే అని వాటి ఏకవాక్యతని (ఏకగ్రీవతని) స్ధాపించిన పిమ్మట స్వమతము అనగా శ్రీవైష్ణవమే విశిష్టమైనదని లోకానికి స్పష్టం చేసాడు. తనచేతిలో ఓడిన పండితుడిని దయతో క్షమించి విడిచిపెట్టాడు. ఇదే విధంగా అక్కడ వాదించిన పండితులందరితోనూ ప్రతివాదము చేసి ఒక్కొక్కడినే ఓడించాడు విష్ణుచిత్తుడు.<br /><br />ఆ చేసే వాదములో అన్యమత ఖండనం ఎలా చేసాడో ఈ కింద పద్యంలో వివరిస్తున్నాడు రాయలు. పెద్ద వ్యాఖ్యానం అవసరమైన పద్యమిది. ఈ పద్యం అర్థం కావాలంటే అసలు మన భారతదేశంలో పూర్వమున్న మతాల అన్నిటి గురించి మనకి తెలియాలి. మనకిప్పుడు "హిందూ మతం"గా చెలామణీ అవుతున్నది నిజానికి చాలా "మతాల" సమ్మేళనం. అయితే ఇంచుమించుగా ఈ "మతాలన్నీ" వేదాలని ఆధారం చేసుకున్నవే.<br />ఇప్పుడీ పద్యంలో ప్రస్తావించిన మతాలు ఒక్కొక్కటే ఏమిటన్నది చూద్దాం.<br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">సీ</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">. '</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">జగదుద్గతికిని</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">బీజము</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">ప్రధాన</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">' </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">మన</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> '</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">నీ</span><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">క్షత్యాది</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">' </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">వీశు</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">నశబ్దవాదిఁ</span><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">బొరి</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> '</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">నీశుఁడేన</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">' </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">నా</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> '</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">భోగమాత్రే</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">'</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">త్యాద్యు</span><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">దాహృతిస్ఫూర్తి</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">మాయావివాది</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">,</span><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">'</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">ఫలియించుఁ</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">గ్రియయ</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">' </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">నా</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> '</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">ఫలమత</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">' </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">యిత్యాది</span><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">సర్వేశుఁ</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">గొనని</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">యపూర్వవాది</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">,</span><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">'</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">శాస్త్రయోనిత్వాది</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">' </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">సరణి</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">నీశ్వరునిఁ</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">దె</span><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">ల్పెడు</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> '</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">ననుమాన</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">' </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">మన్పీలువాది</span><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">'</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">నిత్యులందెల్ల</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">నిత్యు</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">'</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">డన్</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">శ్రుత్యురూక్తి</span><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">'</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">క్షణిక</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">సర్వజ్ఞ</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">తేషి</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">' </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">సౌగత</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">వివాది</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">,</span><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">'</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">ననుపవత్తేర్నా</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">' </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">యను</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">సూత్ర</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">మాదియైన</span><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">వాణి</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> '</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">నృపతీశు</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">' </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">బ్రత్యక్షవాది</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">గెలిచె</span><br /><object classid="clsid:d27cdb6e-ae6d-11cf-96b8-444553540000" codebase="http://fpdownload.macromedia.com/pub/shockwave/cabs/flash/swflash.cab#version=8,0,0,0" id="divplaylist" height="28" width="335"><param name="movie" value="http://www.divshare.com/flash/playlist?myId=15381780-1bc"><embed src="http://www.divshare.com/flash/playlist?myId=15381780-1bc" name="divplaylist" type="application/x-shockwave-flash" pluginspage="http://www.macromedia.com/go/getflashplayer" height="28" width="335"></embed></object><br /><br />( ఈ పద్యం లంక గిరిధర్ స్వరంలో)<br /><br />మొదటి పాదంలో ఉన్నది సాంఖ్యమనే మతం. దీనినే సాంఖ్యదర్శనం అంటారు. ఈశ్వరుడు లేదా బ్రహ్మము, శుద్ధ జ్ఞానస్వరూపమని, జత్ సృష్టికి మూలకారణం "ప్రధానము"(ప్రకృతి) అని చెప్పే మతమిది. అయితే దీనిని "ఈక్షతేర్నాశబ్దం" అనే బ్రహ్మసూత్రాన్ని ఉపయోగించి ఖండిచాడు విష్ణుచిత్తుడు. ఈ బ్రహ్మసూత్రం సంఖ్య 1:1:5. దీని వివరణ ఏమిటంటే - "తదైక్షత బహూస్యాం" అనే శ్రుతి వాక్యాన్ని బట్టి, "తాను అనేకత్వాన్ని పొందాలని సృష్టి కారకమైన బ్రహ్మము ఈక్షణము (సంకల్పము) చేసినది" అని వేదాలలో చెప్పబడింది. కాని ప్రకృతికి (అచేతనము కాబట్టి), అలాంటి "సంకల్పము" చేసే శక్తి లేదు. అంచేత అదే జగత్తుకి మూలమని చెప్పడం "అశబ్దం" అంటే వేదాలకి సమ్మతం కాదు. ఇక్కడ గమనించవలసిన ఒక ముఖ్య అంశమేమిటంటే, ఈ మతాలన్నిటికీ కూడా వేదాలే ఆధారం. అంచేత ఈ వాదోపవాదాలన్నీ కూడా వేదాలని అనుసరించి జరిగేవే. వేదాలు ఒక common platform అన్నమాట!<br /><br />ఇక రెండవ పాదంలో ఉన్నది అద్వైతము. ఇది "ఈశుడు ఏనె" అంటే, నేనే ఈశ్వరుడిని అని, జగత్తు కేవలం మాయ అని చెప్పే మతం. దీనిని "భోగమాత్ర సామ్య లింగాశ్చ" అనే బ్రహ్మసూత్రం చెప్పి ఖండించాడు విష్ణుచిత్తుడు. ఇది బ్రహ్మసూత్రాలలో, నాలుగవ అధ్యాయంలో నాలుగవ పాదంలో ఇరవై ఒకటవ సూత్రం (4:4:21). దీని వివరణ ఏమిటంటే - ముక్తి పొందిన జీవుడు, కేవలం ఆనందానుభవంలో మాత్రమే పరమాత్మతో సమానుడవుతాడు అని వేదం ప్రతిపాదించిన విషయం. అంటే, జగత్ సృష్టిస్థితిలయాది శక్తులు ముక్తిపొందిన జీవాత్మకి సంభవించవు. అవి పరమాత్మకి మాత్రమే ఉంటాయి. ఆ విధంగా, జీవాత్మ పరమాత్మల మధ్య సంపూర్ణమైన అద్వైతం సంభవం కాదు.<br /><br />మూడవ పాదంలో చెపుతున్న మతం మీమాంస. కర్మయే జీవికి సుఖదుఃఖాది ఫలాలను ఇస్తుందని యీ మతం చెపుతుంది. దానిని "ఫలమత ఉపపత్తేః" అనే బ్రహ్మసూత్రాన్ని చూపించి ఖండించాడు విష్ణుచిత్తుడు. ఇది మూడవ అధ్యాయం రెండవ పాదంలో ముప్పై ఎనిమిదవ సూత్రం(3:2:38). కర్మఫలాన్ని ఇచ్చేది బ్రహ్మమే అని యీ సూత్రం చెపుతుంది.<br /><br />నాల్గవది వైశేషిక దర్శనం. దీనిలోనిదే పీలువాదము, అంటే పరమాణువుల సంయోగముతో జగత్తు ఏర్పడుతుందని చెప్పే వాదము. ఈ మతం అనుమాన ప్రమాణాన్ని ఆధారం చేసుకుంటుంది. అనుమాన ప్రమాణం అంటే కార్య కారణ సంబంధాన్ని ఉపయోగించి సత్యాన్ని నిర్ణయించడం. ఉదాహరణకి దూరంగా కనిపించిన పొగనిబట్టి, అక్కడ నిప్పు ఉండి ఉండాలని నిర్ణయించడం (నిప్పుని ప్రత్యక్షంగా చూడకపోయినా). ఇది ఒక రకంగా ఇప్పటి హేతువాదానికి దగ్గరగా ఉంటుంది. ఈ మతాన్ని విష్ణుచిత్తుడు, "శాస్త్ర యోనిత్వాత్" అనే బ్రహ్మసూత్రం <span class="Apple-style-span">ఆధారంగా పరాస్తం చేసాడు. ఇది మొదటి అధ్యాయం మొదటి పాదంలో మూడవ సూత్రం. ఇందులో "శాస్త్రం" అంటే వేదం. వేదాలని పుట్టించినవాడు పరబ్రహ్మమని, అతడిని తెలుసుకోడానికి ఆ వేదాలే ఆధారమని యీ సూత్రం చెపుతుంది. కాబట్టి పరబ్రహ్మాన్ని గూర్చి తెలుసుకోడానికి వేదాలే ప్రమాణం కాని వైశేషికుల అనుమాన ప్రమాణం సరికాదని ఆ వాదాన్ని ఖండించాడు.<br /><br />తరువాతది బౌద్ధమతం. సౌగతుడు అంటే బౌద్ధమతాన్ని అనుసరించేవాడు. బౌద్ధమత ప్రకారం జగత్తులోని సర్వ వస్తువులూ క్షణికాలు. వారిని క్షణికవాదులు అంటారు. బౌద్ధం నిరీశ్వర వాదం. ఈ వాదాన్ని కఠోపనిషత్తులోని "నిత్యో నిత్యానాం" అనే వాక్యంతో ఖండిచాడు విష్ణుచిత్తుడు. అంటే పరబ్రహ్మము నిత్యమైన వాటిలోకెల్లా నిత్యమైనది అని.<br /><br />తర్వాతది చార్వాకమతం. ఇది కేవలం ప్రత్యక్ష ప్రమాణాన్నే అంగీకరిస్తుంది. అంటే కనిపించేదే నిజమని నమ్మేది. ఇది ఒక రకంగా ఇవ్వాళ మనకి కనిపించే భౌతికవాదం అని అనవచ్చు. చార్వాకులు రాజే ఈశ్వరుడని అంటారు. ఈ మతాన్ని "అనుపపత్తేస్తు న శారీరః" అనే బ్రహ్మసూత్రంతో ఖండించాడు. ఈ సూత్ర సంఖ్య 1:2:3. జీవునికి ఉండే భౌతికమైన శరీరము బ్రహ్మమునకు ఉండదు అని చెపుతుంది. అందువల్ల బ్రహ్మాన్ని గురించి భౌతిక పరిశీలనతో తెలుసుకోవడం సాధ్యము కాదు. బౌద్ధ మతాన్నీ చార్వాకాన్నీ నాస్తిక మతాలుగా (అంటే వేద ప్రామాణ్యాన్ని ఒప్పుకోనివి) భావిస్తారు.<br /><br />ఈ విధంగా అక్కడున్న సమస్త మతాలవారి వాదములని విష్ణుచిత్తుడు ఖండించాడు. ఈ పద్యమంతా రాయలవారి తత్త్వ పరిజ్ఞానానికి అనుపమ నిదర్శనం. ఇందులో చూపించిన అన్యమత ఖండనమంతా శ్రీమద్రామానుజాచార్యులవారు బ్రహ్మసూత్రాలకు వ్రాసిన భాష్యాన్ని (దీనికి శ్రీభాష్యమని పేరు) ఆధారంగా చేసుకున్నదే. ఆరు మతాలనూ, వాటి ఖండన విధానాన్ని ఒకే పద్యంలో గుత్తెత్తించడం సామాన్య విషయం కాదు. విష్ణుచిత్తుడి చేత ఎలా ఆ వాదాన్ని జరిపించాడో, అలాగే రాయలవారి చేత ఆ విష్ణువే వ్రాయించాడేమో అనిపించేంత ఆశ్చర్యకరమైన విషయమిది!<br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">శా</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">. </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">విద్వద్వందితుఁడాత</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">డిట్లు</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">సుఖ</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">సంవిత్తత్వబోధైక</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">చుం</span><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">చుద్వైపాయనసూత్రసచ్ఛ్రుతుల</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">నీశున్</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">మున్</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">నిరూపించి</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">, </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">పైఁ</span><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">దద్విష్ణుత్వము</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">దాని</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">కన్య</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">దివిషద్వ్యావర్తనంబున్</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">విశి</span><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">ష్టాద్వైతంబును</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">దేటగాఁ</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">దెలుప</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">మాటాడెన్</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">బ్రమాణంబులన్</span><br /><object classid="clsid:d27cdb6e-ae6d-11cf-96b8-444553540000" codebase="http://fpdownload.macromedia.com/pub/shockwave/cabs/flash/swflash.cab#version=8,0,0,0" id="divplaylist" height="28" width="335"><param name="movie" value="http://www.divshare.com/flash/playlist?myId=15381793-b17"><embed src="http://www.divshare.com/flash/playlist?myId=15381793-b17" name="divplaylist" type="application/x-shockwave-flash" pluginspage="http://www.macromedia.com/go/getflashplayer" height="28" width="335"></embed></object><br /><br />( ఈ పద్యం రాఘవ స్వరంలో ... రాగం.. ఖరహరప్రియ )<br /><br />విద్వాంసులచేత స్తుతించబడిన ఆ విష్ణుచిత్తుడు, యీ విధంగా సచ్చిదానంద రూపమైన పరమేశ్వరుని ఉనికిని బ్రహ్మసూత్రములూ శ్రుతి వాక్యముల ద్వారా ముందు స్థాపించి, తర్వాత ఆ పరమాత్మ యొక్క విష్ణుత్వమునూ ఆతనికీ ఇతర దేవతలకీ ఉన్న భేదమునూ తద్వారా విశిష్టాద్వైతమునూ ప్రమాణ పూర్వకంగా స్పష్టముగా బోధించాడు. ముందు అన్య మత నిరసనం చేసి తరువాత స్వమత స్థాపన చేసాడన్న మాట. విశిష్టాద్వైతాన్ని ఎలా స్థాపించాడో యీ కింద పద్యంలో వివరిస్తున్నాడు రాయలు.<br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">సీ</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">. </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">ఆదినారాయణుండాయె</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">నొక్కఁడ</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">, </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">బ్రహ్మ</span><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">లేఁడు</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">, </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">మహేశుండు</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">లేఁడు</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">, </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">లేదు</span><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">రోదసి</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">, </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">లేఁడు</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">సూర్యుఁఢు</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">, </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">లేఁడు</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">చంద్రుండు</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">,</span><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">లేవు</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">నక్షత్రముల్</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">, </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">లేవు</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">నీళ్లు</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">,</span><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">లే</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">దగ్ని</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">; </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">యట్లుండ</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> '</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">లీల</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">నేకాకిత</span><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">చనదు</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">; </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">పెక్కయ్యెద</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">ననుచు</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">నయ్యెఁ</span><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">జిదచిద్ద్వయంబు</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">సొచ్చి</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">' </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">యని</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">ఛాందోగ్యంబు</span><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">దెలిపెడు</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">; </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">నంతరాదిత్యవిద్య</span><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">తే</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">. </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">నర్కులోఁ</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">బుండరీకాక్షుఁ</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">డతఁడ</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">యగుట</span><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">కక్షిణీయని</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">యష్టదృక్</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">త్ర్యక్ష</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">దశ</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">శ</span><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">తాక్ష</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">విధి</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">రుద్ర</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">శక్రాదులందు</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">నొకఁడు</span><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">కామి</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">కాశ్రుతియే</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);">విలక్షణతఁ</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"><span>దెలిపె<br /><br /><br /><object classid="clsid:d27cdb6e-ae6d-11cf-96b8-444553540000" codebase="http://fpdownload.macromedia.com/pub/shockwave/cabs/flash/swflash.cab#version=8,0,0,0" id="divplaylist" height="28" width="335"><param name="movie" value="http://www.divshare.com/flash/playlist?myId=15388751-94b"><embed src="http://www.divshare.com/flash/playlist?myId=15388751-94b" name="divplaylist" type="application/x-shockwave-flash" pluginspage="http://www.macromedia.com/go/getflashplayer" height="28" width="335"></embed></object><br /><br /><span style="color: rgb(0, 0, 0);">( ఈ పద్యం సనత్ శ్రీపతి స్వరంలో)</span><br /></span></span><br />సృష్టి ఆరంభంలో నారాయణుడొక్కడే అంతటా నిండి ఉండేవాడు. బ్రహ్మ, ఈశ్వరుడు, ఆకాశం, సూర్యుడు, చంద్రుడు, నక్షత్రాలు, నీళ్లు, అగ్ని.. ఏవీ లేవు. అట్టి పరిస్థితుల్లో, అంతటా నేనొక్కడనై ఉంటే లీల జరగదని, ఒక్కడినే అనేకమవుతాను అని సంకల్పించిన నారాయణుడు, చేతన అచేతన పదార్థాలలో ప్రవేశించి తానే బహురూపములయ్యాడు. ఛాందోగ్యంలోని అంతరాదిత్య విద్యలో తెలిపినట్టుగా సూర్యునిలో ఉన్న పుండరీకాక్షుడతడే! ఎనిమిది కన్నులున్న బ్రహ్మ, త్రినేత్రుడైన రుద్రుడు, సహస్రాక్షుడైన ఇంద్రుడు - వీరందరిలో ఒకడు కాడు, వారికంటే అతీతుడు. అందుకు ఛాందోగ్యం "అక్షిణి" అంటూ రెండు కన్నులున్నవానిగా పేర్కొనడమే నిదర్శనం. అంతేగాక ఈ సృష్టి అంతటా లోపల, వెలుపల తానే నిండివున్నాడన్న విషయాన్ని ఛాందోగ్యోపనిషత్తు ఉద్ఘోషిస్తుంది.. కాబట్టి శ్రుతి విష్ణువే పరమదైవమని చెపుతున్నదని శ్రీవైష్ణవ మతాన్ని స్థాపించాడు.<br /><br />ఈ పద్యంలో రాయలవారు అనేక ఉపనిషత్ వాక్యాలను తెనిగించారు. ఉదాహరణకి "ఆదినారాయణుండాయె నొక్కడు..." మొదలైనవి మహోపనిషత్తులోని యీ ఉక్తికి అనువాదం: "ఏకో హ వై నారాయణ ఆసీన్న బ్రహ్మా నేశానో నాపో న్నాగ్నీషోమౌ నేమే ద్యావా పృథివీ న నక్షత్రాణి న సూర్యో న చంద్రమాః". అలాగే ఛాందోగ్యోపనిషత్తులో "త దైక్షత బహు స్యాం ప్రజాయేయేతి..." అనే వాక్యం - "లీల ఏకాకిత చనదు పెక్కయ్యెదననుచు..." అన్నదానికి మూలం. </span><div><span class="Apple-style-span">మనకి ఉపనిషత్తులలో మొత్తం 32 బ్రహ్మవిద్యలు ఉన్నట్టుగా పండితులు గుర్తించారు. అందులో అంతరాదిత్య విద్య ఒకటి. బ్రహ్మవిద్య అంటే పరబ్రహ్మమును తెలుసుకొనే మార్గాన్ని బోధించేది. అది అంత సులభ వంటబట్టే విద్య కాదు. అందుకే "అదొక బ్రహ్మవిద్యా!" అన్న నానుడి వచ్చింది (ఇంగ్లీషులో It is not a rocket science అన్నట్టుగా). "యెయేషో అంతరాదిత్యే హిరణ్మయ పురుషాః" అని ఛాందోగ్యోపనిషత్తులో ఉన్నది అంతరాదిత్య విధ్య. సూర్యమండల మధ్యంలో హిరణ్మయ (బంగారపు కాంతులతో ప్రకాశించే) పురుషుడిని ఉపాసించే విద్య యిది. ఆ పురుషుని గురించి వివరిస్తూ, "తస్య యదా కప్యాసం ఏవమక్షిణి" అని ఆ ఉపనిషత్తు చెపుతుంది. అంటే, సూర్యునిచేత అప్పుడే వికసింపబడిన పద్మాల వంటి నేత్రద్వయం కలిగినవాడు అని.<br /><br />ఇంకా అనేక వేదోపనిషత్ వాక్యాల ఆధారంగా సర్వమునకు పరమాత్మ శ్రీమన్నారాయణుడే అని నిరూపించాడు విష్ణుచిత్తుడు. అంతే కాదు, బ్రహ్మరుద్రాదులు ఆయా సమయాలలో కొన్ని ప్రయోజనాల కోసం శ్రీమన్నారాయణుడు ధరించిన రూపాలే కనుక ధర్మార్థకామాలని కోరే వారు తప్ప, మోక్షం కావాలనుకున్న వారికి వారినారాధించటం కర్తవ్యం కాదని నిర్ధారణ చేసాడు. ముముక్షువు (ముక్తిని ఆకాంక్షించేవాడు) పరమాత్ముడైన పుండరీకాక్షుని ఆశ్రయించక తప్పదని తేల్చి చెప్పాడు.<br /><br />ఇలా విశిష్టాద్వైతాన్ని స్థాపించిన అనంతరం, ఆ పరమాత్మ అయిన నారాయణుని ఎలా తెలుసుకోవడమో తెలియజెప్పే ఖాండిక్య-కేశిధ్వజ సంవాదమనే కథని చెపుతున్నాను వినమని ఆ కథని చెప్పడం ప్రారంభించాడు విష్ణుచిత్తుడు.<br />ఖాండిక్య-కేశిధ్వజుల కథ తరువాతి టపాల్లో...</span></div><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8508998461516576742-2208798279839363814?l=amuktamalya.blogspot.com' alt='' /></div>జ్యోతిhttp://www.blogger.com/profile/06164226002602514311noreply@blogger.com2tag:blogger.com,1999:blog-8508998461516576742.post-88662617093557865272011-07-11T20:56:00.000+05:302011-07-11T08:53:31.112+05:30ద్వితీయాశ్వాసం - సింహావలోకనంఇప్పటికి ఆముక్తమాల్యద రెండు ఆశ్వాసాలు పూర్తయ్యాయి. విలిబుత్తూరులో పరమవైష్ణవ భాగవతుడైన విష్ణుచిత్తుని పరిచయం జరిగింది. విలిబుత్తూరు ఏ రాజ్యంలో అయితే ఉన్నదో ఆ పాండ్యరాజ్య రాజధాని మధురానగరము, ఆ రాజ్యాన్ని ఏలే పాండ్యరాజు మత్స్యధ్వజుడూ కూడా పరిచయమయ్యారు. మత్స్యధ్వజుడు సామాన్యమైనవాడు కాదు. రాజనీతి ధురంధరుడు. ధీరుడు, ఉదాత్తుడు, వినయశీలి. రామునిలా సముద్రంపై సేతువుని నిర్మించిన రాజు. పరాక్రమంలో ఇంద్రుని మించినవాడు. మంత్రశక్తి కలవాడు. విలాసపురుషుడు. అలాంటి ఆ రాజు ఒకనాటి రాత్రి తన భోగిని వద్దకు వెళుతూ ఉంటే ఒక ఆశ్చర్యకరమైన సంఘటన జరిగుతుంది. అవి వేసవి రోజులు. మధురానగరం సమీపంలో ఉన్న వృషభగిరి అనే విష్ణుక్షేత్రంలో తెప్ప తిరుణాళ్ళు జరుగుతూ ఉంటాయి. ఆ ఉత్సవాలు చూడ్డానికి వచ్చిన ఒక బ్రాహ్మణుడు, తిరుగు ప్రయాణంలో మధురానగరం చూడ్డానికి వస్తాడు. రాజపురోహితుని ఇంట విడిది చేసి, రాత్రి ఫలాహారము తీసుకున్నాక అరుగు మీద పడుకొని తోటి పండితులతో శ్లోకాలు గీతాలు మొదలైనవి చదువుతూ ఉంటాడు. అతను చదివిన ఒక శ్లోకం, ఆ తోవనే వెళుతున్న పాండ్యరాజు చెవిన పడుతుంది. దానితో రాజుకి మనసులో వైరాగ్యభావం ఉదయిస్తుంది. తానిన్నాళ్ళూ ఇహలోక భోగాలలో పడి పరాన్ని గూర్చి మరిచిపోయానన్న జ్ఞానం కలుగుతుంది. ధర్మార్థకామాలనే వర్గత్రయమే ప్రధానంగా జీవితాన్ని సాగిస్తే, జననమరణ చక్రంనుండి విముక్తి లేదని తెలుసుకుంటాడు. మోక్షాన్ని సాధించే మార్గమేదో తెలుసుకోవాలనుకుంటాడు. ఏ దేవుడిని కొలిస్తే మోక్షం లభిస్తుందన్న విషయాన్ని తేల్చడానికి రాజసభలో పెద్ద చర్చ మొదలుపెడతాడు. పండితులు ఎవరికి తోచినట్లు వారు వాదిస్తారు కాని ఏదీ తేలదు. అప్పుడు స్వయంగా విష్ణుమూర్తి విష్ణుచిత్తునికి ప్రత్యక్షమై అతడినా రాజసభకు వెళ్ళి తన మహిమని చాటి వాదంలో గెలిచి విరక్తుడైన పాండ్యరాజుని వైష్ణవునిగా మార్చమని చెపుతాడు. సందేహించిన విష్ణుచిత్తునికి తాను వెనకన ఉండి అంతా నడిపిస్తాననే భరోసా యిచ్చి ఒప్పిస్తాడు. ప్రయాణానికి కావలసిన ఏర్పాట్లను కూడా ఆలయ పూజారి ధర్మకర్తల ద్వారా విష్ణువే చేయిస్తాడు. విష్ణుచిత్తుడు పాండ్యరాజ సభకి ప్రయాణమవుతాడు.<br /><br /><br />ఇదీ ఇప్పటి వరకూ జరిగిన కథ. ఒకసారి ఈ రెండు ఆశ్వాసాలు సింహావలోకనం చేస్తే, ఆముక్తమాల్యదలో వర్ణనలది సింహభాగమని అనిపించక మానదు. అది నిజమే కూడా. కావ్యరచనలో ఒకో కవిదీ ఒకో ప్రత్యేక శైలి. రాయలకి కథని బిగువుగా నడిపించడం మీద దృష్టి లేదు. అనంతమైన తన ఊహశక్తికి రూపాన్నివ్వడమూ అనేక తాత్త్విక రాజనైతిక విషయాలని వివరించడమూ మొదలైన వాటిపైననే అతనికి మక్కువ ఎక్కువ. ఆముక్తమాల్యదలో మనకి అదే దర్శనమిస్తుంది. అయితే అందులో తనదైన ప్రకర్షని విశిష్టతని చూపించగలిగాడు కాబట్టే అది ఒక మంచి కావ్యంగా నిలిచింది. ఉదాహరణకి మధురాపుర వర్ణనలో భాగంగా ఉన్న చతుర్వర్ణాల వర్ణనని మనుచరిత్రలో అదే వర్ణనతో పోల్చి చూస్తే రాయల విలక్షణత స్పష్టంగా తెలుస్తుంది. మనుచరిత్రలో ఇలా ఉంటుంది:<br /><br />అచటి విప్రులు మెచ్చ రఖిలవిద్యాప్రౌఢి<br />ముది మదితప్పిన మొదటివేల్పు<br />నచటి రాజులు బంటునంపి భార్గవునైన<br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">బింకాన పిలిపింతు రంకమునకు</span><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">అచటి మేటికిరాటు లలకాధిపతినైన</span><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">మును సంచిమొదలిచ్చి మనుప దక్షు</span><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">లచటి నాలవజాతి హలముఖాత్తవిభూతి</span><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">నాదిభిక్షువు భైక్షమైన మాన్చు</span><br /><br />ఇది పెద్దన దృష్టి. ఇంచుమించు ఆ కాలంలోని ఇతర కవుల దృష్టి కూడా ఇదే. విప్రులు మహాపండితులు. రాజులు గొప్ప పరాక్రమవంతులు. వైశ్యులు అధిక ధనవంతులు. శూద్రులు సస్యసంపదలో సమృద్ధులు. వారి వర్ణనలో అతిశయోక్తులే ఎక్కువ. రాయల దృష్టి మరికొంత విపులమైనది. మరింత వాస్తవికమైనది. ఇతను వర్ణించిన బ్రాహ్మణులు పరమ నిష్ఠాగరిష్ఠులు, వేదనిధులు, నిత్యాగ్నిహోత్రులు. ఎవరి ముందూ చేయిచాపని ఆత్మగౌరవ సంపన్నులు. అలాగే క్షత్రియులు వీరులే కాదు, సదాచారపరులు. దానవ్రతులు. సాముగారడీ వంటి విద్యల్లో ఆరితేరినవారు. వైశ్యులు కూడా, ధనవంతులే కాదు ఏ మాత్రమూ గర్వము లేకుండా నిరంతరమూ దానం చేసేవారు. రైతుల ధాన్యరాసులు రాజ్యవైభవానికి కారకమైనవి. ఈ వర్ణనలో కేవలం ఆయా వర్ణాలవారి వ్యక్తిగత గుణగణాలే కాక, అవి సమాజ అభ్యున్నతికి ఎలా ఉపయోగపడతాయో కూడా మనకి స్పష్టమవుతుంది. అది రాయలవారి ప్రత్యేక దృష్టి.<br /><br /><br />రాయలవారి వర్ణనలన్నీ కూడా విలక్షణమైనవే. సామాన్య జనజీవితాన్ని వర్ణనలలో చిత్రీకరించడం రాయలవారి విశిష్టత. ఆముక్తమాల్యదలో కనిపించేటంత సామాజికచిత్రణ మరే ఇతర సమకాలీన కావ్యంలోనూ మనకి కనిపించదు. ద్వితీయాశ్వాసంలో సూదీర్ఘమైన గ్రీష్మ ఋతు వర్ణనలలో మనకిది కనిపించింది కదా. అసలీ సామాజిక చిత్రణ కోసమే ప్రత్యేకంగా రాయలు అంతటి సుదీర్ఘ వర్ణనలకి పూనుకున్నాడేమో అని కూడా అనిపిస్తుంది! జానపద గేయాలు, ఏతాములు, నీటికి తడిసిన మట్టివాసన, ఆ వాసనకి తోడు రాలిన పాదిరి పూల పరిమళం, మామిడిముక్కల తాలింపుతో చేసిన చేపల కూర, ఇసుకలో పాతిపెట్టిన చల్లని కొబ్బరిబొండాలు - ఇలా ఎన్నెన్నో జానపదుల బతుకు చూడికలు మనకా వర్ణనల్లో కనిపిస్తాయి. రాయల దృష్టి మనుషులతో ఆగిపోదు. కొంగల గుంపులు బొమ్మిడాయులని తినడం, ఎఱ్ఱచీమలు గుడ్లను మోస్తూనే ఆహారాన్ని సేకరించడం మొదలైన వాటిని కూడా సునిశితంగా పరిశీలిస్తుంది! అంతేకాదు, రాయల దృష్టి ఎంత నిశితమో అతని ఊహ అంత విశాలం! అది కూడా గ్రీష్మ ఋతు వర్ణనలలో మనకి కనిపిస్తుంది.<br /><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">అతివృష్టిన్ మును వార్ధి గూర్చు నెడకాడౌటం దమిం గూర్చునన్</span><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">మతి లంచంబుగ హేమ టంకములు మింటం బొల్చు పర్జన్య దే</span><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">వత కీ నెత్తిన కేలనా బొలిచె నిర్వారిస్రవంతిన్ బయ</span><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">శ్చ్యుతి నమ్రచ్ఛద దృశ్య కర్ణికములై యున్నాళ నాళీకముల్</span><br /><br />వేసవికాలంలో ఏరులన్నీ ఎండిపోయాయి. అక్కడక్కడ ఉన్న బురదలో వాడిపోయిన తామర తూళ్ళు పైకి వచ్చి వేలాడుతున్నాయి. పువ్వుకున్న రేకులు వడలి వాలిపోవడంతో మధ్యనున్న పసుపుపచ్చని దుద్దులు (కర్ణికలు) స్పష్టంగా కనిపిస్తున్నాయి. ఈ దృశ్యం ఎలా ఉన్నదంటే - వర్షాకాలంలో తమని (నదులని) తమ చెలికాడైన సముద్రునితో జతగూర్చే పర్జన్య దేవతకి త్వరగా వచ్చి కరుణించమని చేతులెత్తి మొక్కుకుంటూ, బంగారు నాణాలు లంచంగా ఇవ్వబూనుతున్నాయా అన్నట్టుగా ఉందిట! వాడిపోయిన సన్నని తామరతూళ్ళు చేతులు. పసుపుప్పచ్చని దుద్దులే బంగారు దీనారాలు. అదీ కృష్ణరాయని ఊహ! పైగా ఈ పద్యం వల్ల రాయల కాలానికే "లంచం" అన్న పద్ధతి ఉన్నదని కూడా మనకి తెలుస్తోంది (బహుశా, మొట్టమొదట తిక్కన భారతంలో కనిపిస్తుందీ "లంచం"!).<br /><br /><br />వట్టి వర్ణనలే కాకుండా, ప్రధానకథకి బీజం పడింది కూడా ద్వితీయాశ్వాసంలోనే అని గమనించవచ్చు. పాండ్యరాజ సభలో విష్ణుచిత్తుని వాదన, అతని విజయము, ఆ తరువాత జరిగే కథాక్రమానికంతా ద్వితీయాశ్వాసంలోనే విత్తు నాటుకుంది. అంతే కాదు, ఈ కావ్య కథానాయకుడైన విష్ణుమూర్తి నేరుగా కావ్యంలోకి ప్రవేశించింది కూడా యీ ఆశ్వాసంలోనే! ఆముక్తమాల్యద కావ్య నాయకుడు విష్ణువా విష్ణుచిత్తుడా అని సందేహం రావచ్చు. కావ్య సంప్రదాయాన్ని అనుసరించి విష్ణుమూర్తే నాయకుడవుతాడని విమర్శకులు తేల్చారు. ఎందుకంటే ఆముక్తమాల్యద కావ్యంలో ప్రధానకథ గోదా కల్యాణం. గోదాదేవి నాయిక. కాబట్టి ఆ రంగనాథుడే నాయకుడు. పైగా, విష్ణుచిత్తుడు ఏమి చేసినా అది స్వామి ఆదేశంతోనూ అనుగ్రహంతోనే కాబట్టి అతడు నాయక స్థానానికి అర్హుడు కాదు. కావ్యాలలో కూడా అనేక రకాలున్నాయి. పారిజాతాపహరణము వసుచరిత్ర వంటి కావ్యాలలో నాయకుడెవరన్నది సుస్పష్టం. అలాంటి కావ్యాలలో మొత్తం కథంతా ఒకే సూత్రమ్మీద నడుస్తుంది. కాశీఖండం, పాండురంగమాహాత్మ్యం వంటి స్థలపురాణ ప్రధానమైన కావ్యాలలో ప్రత్యేకంగా నాయకుడని ఎవరూ ఉండరు. కథలో ఏకసూత్రత కూడా ఉండదు. అనేక కథల సమాహరంగా ఉంటాయి. మనుచరిత్ర, ఆముక్తమాల్యద వంటి కావ్యాలు వేరే తరహాకి చెందినవి. ఇటువంటి కావ్యాలలో అనేక కథలుంటాయి కాని, అవి ఒకే గమ్యం దిశగా సాగుతాయి. ఒకో కథలో ఒకో పాత్ర ప్రధానంగా కనిపిస్తుంది. ఇటువంటి కావ్యాలలో నాయక నిర్ణయం కొద్దిగా కష్టమవుతుంది. అంతిమ గమ్యాన్ని గమనించి, కథలలో ఉన్న ఏకసూత్రతని గుర్తించడం ద్వారా నాయకుడెవరన్నది నిర్ణయించాలని విమర్శకుల మతం. ఆ దృష్టితో విచారిస్తే ఆముక్తమాల్యద నాయకుడు విష్ణుమూర్తి అన్నది స్పష్టమవుతుంది.<br /><br /><br />విష్ణువు నాయకుడు కావడం వల్లనే, తనే స్వయంగా పూనుకొని విష్ణుచిత్తుని పాండ్యరాజు దగ్గరకి ప్రయాణం కట్టించాడు. విష్ణుమహిమ చేతనే అక్కడ సభలో విష్ణుచిత్తుడు వాదంలో విజయం సాధిస్తాడు. విష్ణుచిత్తుడు చేసిన చర్చ ఏమిటి, అతను వాదంలో ఎలా గెలిచాడన్నది తృతీయాశ్వసంలో మనం చూడబోతున్నాము. ఇందులో చాలా గాఢమైన ఆధ్యాత్మిక విషయాలు ఉంటాయి. లోతైన విచారణ అవసరమవుతుంది. దానికోసం సిద్ధం కండి!<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8508998461516576742-8866261709355786527?l=amuktamalya.blogspot.com' alt='' /></div>భైరవభట్ల కామేశ్వర రావుhttp://www.blogger.com/profile/06579446584580670029noreply@blogger.com2tag:blogger.com,1999:blog-8508998461516576742.post-23622515220568113432011-07-02T21:00:00.004+05:302011-07-03T14:28:35.967+05:30మధురానగర ప్రయాణము - ద్వితీయ ఆశ్వాసాంతంపాండ్యరాజు కొలువులో పండితులు ఏ దైవాన్ని పూజిస్తే ముక్తి కలుగుతుందన్న విషయంపై వాదన జరుపుతూ ఉన్నారు. అయితే వాదనలు చేసారే కాని ఎవ్వరూ ఏదీ తేల్చి చెప్పలేకపోయారు. ముక్తి మార్గాన్ని ఆశ్రయించిన ఒక పరమ భక్తుడికే అది సాధ్యమవుతుంది. అది విష్ణుచిత్తుడి వలన జరగవలసిన కార్యం. అతనెక్కడో విల్లిపుత్తూరులో స్వామి సేవ చేసుకుంటూ ఉన్నాడు. అతనిక్కడికి ఎలా ఎందుకు వస్తాడు. అతణ్ణి రప్పించడానికి స్వయంగా విష్ణుమూర్తే పూనుకున్నాడు!<br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">తే. విల్లిపుత్తూరిలో నల్ల విష్ణుచిత్తుఁ</span><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">డతుల తులసీసుగంధిమాల్యమును మూల</span><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">మంత్రమున నక్కుఁ జేర్చుచో మన్ననా రు</span><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">దారమధురోక్తి నవ్విధ మానతిచ్చి.</span><br /><object height="36" width="470"><param value="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtzOjg6IjE1MjE5MTMzIjtzOjQ6ImNvZGUiO3M6MTI6IjE1MjE5MTMzLTQzYyI7czo2OiJ1c2VySWQiO3M6NjoiNjE1ODE0IjtzOjEyOiJleHRlcm5hbENhbGwiO2k6MTtzOjQ6InRpbWUiO2k6MTMwOTYyMDI5MTt9&autoplay=default" name="movie"><param name="allowFullScreen" value="true"><param name="allowscriptaccess" value="always"><param name="wmode" value="transparent"><embed wmode="transparent" type="application/x-shockwave-flash" allowscriptaccess="always" allowfullscreen="true" src="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtzOjg6IjE1MjE5MTMzIjtzOjQ6ImNvZGUiO3M6MTI6IjE1MjE5MTMzLTQzYyI7czo2OiJ1c2VySWQiO3M6NjoiNjE1ODE0IjtzOjEyOiJleHRlcm5hbENhbGwiO2k6MTtzOjQ6InRpbWUiO2k6MTMwOTYyMDI5MTt9&autoplay=default" height="36" width="470"></embed></object><br /><br /><br />విల్లిపుత్తూరులో ఉన్న విష్ణుచిత్తుడు అష్టాక్షరి అనే మహామంత్రమైన మూలమంత్రాన్ని జపిస్తూ శ్రేష్ఠమైన, పరిమళభరితమైన తులసీదళాలతో చేసిన మాలతో స్వామివారి వక్షస్ధలాన్ని అలంకరిస్తుండగా ఆ మన్నారు స్వామి గంభీరంగా ఈ విధంగా ఆనతినిచ్చాడు..<br /><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">ఉ. నేఁడు మహామతీ! మధుర నీవు రయంబునఁ జొచ్చి యందుఁ బాం </span><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">డీఁడు దివాణము న్నెఱయ నించినఁ బ్రేలెడు దుర్మదాంధులన్</span><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">బోఁడిమి మాన్చి మన్మహిమముం బ్రకటించి హరింపు శుల్కమున్</span><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">వాఁడును రోసినాఁ డిహము వైష్ణవుఁగా నొనరింపు సత్కృపన్.</span><br /><br /><object classid="clsid:d27cdb6e-ae6d-11cf-96b8-444553540000" codebase="http://fpdownload.macromedia.com/pub/shockwave/cabs/flash/swflash.cab#version=8,0,0,0" id="divplaylist" height="28" width="335"><param name="movie" value="http://www.divshare.com/flash/playlist?myId=15224496-cb1"><embed src="http://www.divshare.com/flash/playlist?myId=15224496-cb1" name="divplaylist" type="application/x-shockwave-flash" pluginspage="http://www.macromedia.com/go/getflashplayer" height="28" width="335"></embed></object><br /><br /><br />మహాబుద్దిశాలి అయిన విష్ణుచిత్తుడా! నీవు ఈరోజే మధురకు ప్రయాణము కట్టి అక్కడి పాండ్యరాజు యొక్క కొలువులో కూర్చుని ఇష్టం వచ్చినట్టుగా మాట్లాడుతున్న దుర్మదాంధుల గర్వమణచి నా మహిమలను గురించి తెలియజేసి విజయశుల్కాన్ని తీసుకో.అలాగే ఈ లోకముపై విరక్తి కలిగిన పాండ్యరాజును ఉత్తముడైన వైష్ణవుడిగా మార్చుము అని మన్నారుస్వామి ఆదేశించాడు.<br /><br />సభలోని పండితులని పట్టుకొని దుర్మదాంధులనే పెద్దమాట ఎందుకన్నాడు మన్నారుస్వామి? వారు భగవత్ తత్త్వం నిజంగా తెలుసుకోకుండానే తమకి తెలుసునని అహంకరిస్తున్నారు కాబట్టి. అలాంటి అహంకారం వల్ల వాళ్ళు నిజంగా ఆ దైవాన్ని తెలుసుకోలేక పోతున్నారని. అంటే భక్తులకి తప్ప పండితులకి భగవంతుని గురించి తెలియదని ఆముక్తమాల్యద నిశ్చయం. ఇది విశిష్టాద్వైత మతం.<br /><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">తే. అనిన వడవడ వడఁకి సాష్టాంగ మెఱఁగి</span><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">సమ్మదాశ్రులు పులకలు ముమ్మరింప</span><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">వినయవినమితగాత్రుఁడై విప్రవరుఁడు</span><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">వెన్నునకు భక్తి నిట్లని విన్నవించె.</span><br /><br /><object height="36" width="470"><param value="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtzOjg6IjE1MjE5MjI3IjtzOjQ6ImNvZGUiO3M6MTI6IjE1MjE5MjI3LTU4MyI7czo2OiJ1c2VySWQiO3M6NjoiNjE1ODE0IjtzOjEyOiJleHRlcm5hbENhbGwiO2k6MTtzOjQ6InRpbWUiO2k6MTMwOTYyMDM5Mzt9&autoplay=default" name="movie"><param name="allowFullScreen" value="true"><param name="allowscriptaccess" value="always"><param name="wmode" value="transparent"><embed wmode="transparent" type="application/x-shockwave-flash" allowscriptaccess="always" allowfullscreen="true" src="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtzOjg6IjE1MjE5MjI3IjtzOjQ6ImNvZGUiO3M6MTI6IjE1MjE5MjI3LTU4MyI7czo2OiJ1c2VySWQiO3M6NjoiNjE1ODE0IjtzOjEyOiJleHRlcm5hbENhbGwiO2k6MTtzOjQ6InRpbWUiO2k6MTMwOTYyMDM5Mzt9&autoplay=default" height="36" width="470"></embed></object><br /><br /><br /><br />తను నిత్యం కొలిచే దైవం ఒక్కసారిగా ప్రత్యక్షమై తనతో మాట్లాడితే, అదీ తను కలలో కూడా ఊహించని విషయాన్ని గురించి చెపితే ఆ భక్తుని పరిస్థితి ఎలా ఉంటుంది. అప్పటి విష్ణుచిత్తుని స్థితిని వివరిస్తున్న పద్యం. మన్నారుస్వామి మాటలు విన్న విష్ణుచిత్తుడు గడగడ వణికిపోయాడు. ఆనందబాష్పాలు రాల్చాడు. పులకించిపోయాడు. సాష్టాంగ ప్రణామము చేసాడు. బ్రాహ్మణోత్తముడైన విష్ణుచిత్తుడు ఆ విష్ణవుకు, వినయంతో , భక్తితో ఈ విధంగా విన్నవించాడు.<br /><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">శా.స్వామీ! నన్ను నితఃపురాపఠితశాస్త్ర గ్రంథజాత్యంధు, నా</span><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">రామక్ష్మాఖననక్రియా ఖరఖనిత్రగ్రాహితోద్యత్కిణ</span><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">స్తోమాస్నిగ్ధ కరున్, భవద్భనదాసు, న్వాదిఁగాఁ బంపుచో</span><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">భూమీభృత్సభ నోట మైన నయశంబు ల్మీకు రాకుండునే?</span><br /><br /><object height="36" width="470"><param value="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtzOjg6IjE1MjE5MjMyIjtzOjQ6ImNvZGUiO3M6MTI6IjE1MjE5MjMyLTY4MyI7czo2OiJ1c2VySWQiO3M6NjoiNjE1ODE0IjtzOjEyOiJleHRlcm5hbENhbGwiO2k6MTtzOjQ6InRpbWUiO2k6MTMwOTYyMDQyOTt9&autoplay=default" name="movie"><param name="allowFullScreen" value="true"><param name="allowscriptaccess" value="always"><param name="wmode" value="transparent"><embed wmode="transparent" type="application/x-shockwave-flash" allowscriptaccess="always" allowfullscreen="true" src="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtzOjg6IjE1MjE5MjMyIjtzOjQ6ImNvZGUiO3M6MTI6IjE1MjE5MjMyLTY4MyI7czo2OiJ1c2VySWQiO3M6NjoiNjE1ODE0IjtzOjEyOiJleHRlcm5hbENhbGwiO2k6MTtzOjQ6InRpbWUiO2k6MTMwOTYyMDQyOTt9&autoplay=default" height="36" width="470"></embed></object><br /><br /><br />స్వామీ! నేను ఇంతవరకూ ఏ గ్రంధమూ చదవక జ్ఞానములో పుట్టుగుడ్డివాడిని (ఇతః పురా అపఠిత శాస్త్రగ్రంథున్).<br /><br />ఆరామ క్ష్మా ఖననక్రియా ఖర ఖనిత్ర ఉద్యత్ కిణ స్తోమ అస్నిగ్ధ కరున్ - నిత్యం పూలతోటలో భూమిని గునపముతో తవ్వుటవలన కాయలు కాచిన బిరుసైన చేతులు కలిగినవాడిని. నీ కోవెలకు సేవకుడిని. అలాంటి నన్ను రాజాస్దానములో వాదనకు పంపుతున్నావు. అక్కడ అజ్ఞానుడనైన నా మూలంగా గెలుపు లభించక ఓటమి కలిగినచో ఆ అపకీర్తి నీకే కదా ... అని వాపోయాడు విష్ణుచిత్తుడు.<br /><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">మ. గృహసమ్మార్జనమో, జలాహరణమో, శృంగారపల్యంకికా</span><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">వహనంబో, వనమాలికాకరణమో, వాల్లభ్యలభ్యధ్వజ</span><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">గ్రహణంబో, వ్యజనాతపత్రధృతియో, ప్రాగ్దీపికారోపమో,</span><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">నృహరీ వాదము లేల? లేరె యితరు ల్నీ లీలకుం బాత్రముల్</span><br /><br /><object height="36" width="470"><param value="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtzOjg6IjE1MjE5MjM3IjtzOjQ6ImNvZGUiO3M6MTI6IjE1MjE5MjM3LTBiNCI7czo2OiJ1c2VySWQiO3M6NjoiNjE1ODE0IjtzOjEyOiJleHRlcm5hbENhbGwiO2k6MTtzOjQ6InRpbWUiO2k6MTMwOTYyMDQ2MDt9&autoplay=default" name="movie"><param name="allowFullScreen" value="true"><param name="allowscriptaccess" value="always"><param name="wmode" value="transparent"><embed wmode="transparent" type="application/x-shockwave-flash" allowscriptaccess="always" allowfullscreen="true" src="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtzOjg6IjE1MjE5MjM3IjtzOjQ6ImNvZGUiO3M6MTI6IjE1MjE5MjM3LTBiNCI7czo2OiJ1c2VySWQiO3M6NjoiNjE1ODE0IjtzOjEyOiJleHRlcm5hbENhbGwiO2k6MTtzOjQ6InRpbWUiO2k6MTMwOTYyMDQ2MDt9&autoplay=default" height="36" width="470"></embed></object><br /><br /><br /><br />"స్వామీ .. మీ కోవెల శుభ్రపరచడమో, తీర్ధము తేవడమో, దేవరవారు విలాసానికి ఊరేగే పల్లకీ మోయడమో, తులసీదండలు కట్టి అలంకరించడమో, గరుత్మంతుని బొమ్మగల ధ్వజము మోయడమో, విసనకఱ్ఱ, గొడుగు మొదలైనవి పట్టుకోవడమో, నీ గుడిముంధు దీపం పెట్టడమో - ఇలాంటి పనులైతే నేను చెయ్యగలను కాని వాదానికి వెళ్ళమంటావేమిటి! నీ లీలకి వేరే ఎవరూ తగినవారే దొరకలేదా!" అని విన్నవించుకుంటున్నాడు విష్ణుచిత్తుడు. వాల్లభ్యము అంటే గరుత్మంతుని గుర్తుగల జెండా. దీన్ని పట్టుకోడం పరమ భగవద్దాసులకే లభించే అనుగ్రహ విశేషం). ఈ పద్యంలో వర్ణించిన పనులన్నీ స్వామికైంకర్యంలో భాగం. శ్రీవైష్ణవంలో ఇది పరమ సేవగా భావింపబడింది. "నీ లీల" అన్నాడు కాబట్టి, వాదన చేసేది ఎవరైనా చేయించేది విష్ణువే అన్న జ్ఞానం విష్ణుచిత్తునిలో పరిపూర్ణంగా ఉంది. ఆ జ్ఞానమే ఇతర పండితులలో లోపించింది. అందుకే విష్ణువు విష్ణుచిత్తుణ్ణి ఎన్నుకున్నది.<br /><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">తే. అనినఁ దద్భక్తి కెద మెచ్చి యచ్యుతుండు</span><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">మొలకనగ వొప్ప శ్రీదేవి మోము సూచి</span><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">'వా దితనిచేత గెలిపింతు: నాదుమహిమ</span><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">మువిద కను' మని ప్రాభవం బొప్పఁ బలికి.</span><br /><br /><object height="36" width="470"><param value="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtzOjg6IjE1MjE5MjQ3IjtzOjQ6ImNvZGUiO3M6MTI6IjE1MjE5MjQ3LTExYiI7czo2OiJ1c2VySWQiO3M6NjoiNjE1ODE0IjtzOjEyOiJleHRlcm5hbENhbGwiO2k6MTtzOjQ6InRpbWUiO2k6MTMwOTYyMTE5MTt9&autoplay=default" name="movie"><param name="allowFullScreen" value="true"><param name="allowscriptaccess" value="always"><param name="wmode" value="transparent"><embed wmode="transparent" type="application/x-shockwave-flash" allowscriptaccess="always" allowfullscreen="true" src="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtzOjg6IjE1MjE5MjQ3IjtzOjQ6ImNvZGUiO3M6MTI6IjE1MjE5MjQ3LTExYiI7czo2OiJ1c2VySWQiO3M6NjoiNjE1ODE0IjtzOjEyOiJleHRlcm5hbENhbGwiO2k6MTtzOjQ6InRpbWUiO2k6MTMwOTYyMTE5MTt9&autoplay=default" height="36" width="470"></embed></object><br /><br /><br /><br />విష్ణుచిత్తుడి మాటలు విన్న శ్రీహరి అతని భక్తికి మెచ్చుకొని చిరునవ్వుతో తన దేవేరి లక్ష్మీదేవి మోమును చూసి దేవీ నా మహిమతో పాండ్యరాజు కొలువులో ఈ విష్ణుచిత్తుని వాదమున గెలిపిస్తాను చూడుము అని మరొక్కమాట ఆనతినిచ్చాడు . "మొలకనగ వొప్ప శ్రీదేవి మోము సూచి" - ఎంత సొగసైన వాక్యం!<br /><br />ఇంతకీ హఠాత్తుగా లక్ష్మీదేవి ఎక్కడనుండి వచ్చింది? ఎందుకు రావలసి వచ్చింది? ఎందుకంటే కావ్యంలోని మతం శ్రీవైష్ణవం. అంటే ఇందులో విష్ణువు ఎల్లెప్పుడూ లక్ష్మీదేవితోనే ఉంటాడు. ఉంటుంది సరే, మరి కవి ఈ మాటలు విష్ణుమూర్తి చేత లక్ష్మీదేవితో ఎందుకు చెప్పించాడు? ఎందుకంటే ఈ కావ్యంలో నాయకుడు విష్ణువే కాబట్టి. విష్ణుచిత్తుడు పాండ్యరాజు కొలువులో వాదనలో గెలవబోతున్న గెలుపు నిజానికి నాయకుడైన విష్ణుమూర్తిదే. ఇదొక రకంగా అతని జైత్రయాత్ర సన్నాహం. నాయికతో తన ప్రభావాన్ని గూర్చి, గెలుపు గూర్చి నాయకుడు పలకడం వీర రసపోషకం.<br /><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">క. నీయిచ్చయె? మిన్నక పో</span><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">వోయి, మునిప్రవర! నిన్ను నొప్పింతును భూ</span><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">నాయకసభ, నిందులకై</span><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">యేయడ్డము వలవ దవల నే నున్నాఁడన్</span><br /><br /><object height="36" width="470"><param value="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtzOjg6IjE1MjE5MzAxIjtzOjQ6ImNvZGUiO3M6MTI6IjE1MjE5MzAxLWViYyI7czo2OiJ1c2VySWQiO3M6NjoiNjE1ODE0IjtzOjEyOiJleHRlcm5hbENhbGwiO2k6MTtzOjQ6InRpbWUiO2k6MTMwOTYyMTIzNDt9&autoplay=default" name="movie"><param name="allowFullScreen" value="true"><param name="allowscriptaccess" value="always"><param name="wmode" value="transparent"><embed wmode="transparent" type="application/x-shockwave-flash" allowscriptaccess="always" allowfullscreen="true" src="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtzOjg6IjE1MjE5MzAxIjtzOjQ6ImNvZGUiO3M6MTI6IjE1MjE5MzAxLWViYyI7czo2OiJ1c2VySWQiO3M6NjoiNjE1ODE0IjtzOjEyOiJleHRlcm5hbENhbGwiO2k6MTtzOjQ6InRpbWUiO2k6MTMwOTYyMTIzNDt9&autoplay=default" height="36" width="470"></embed></object><br /><br /><br />ఇవి కూడా వీరుని ప్రతాపాన్ని పలికించే మాటలే. "ఓ మునిశ్రేష్ఠుడా! ఇందులో నీ యిష్టంతో పనేముంది? నీవు మారు మాటాడక పాండ్యరాజు సభకు వెళ్లు. నిన్నా సభలో ఒప్పించి (గెలిపించి) తీరుతాను. దానికి అడ్డుచెప్పకు. అన్నిటికీ నేనున్నానుగా.", అని పలికాడు మన్నారుస్వామి. శ్రీవైష్ణవంలో ప్రపత్తియోగం అంటారు దీన్ని. భగవంతుని శరణు అని అతని ఆనతి చొప్పున నడుచుకోడమే ప్రపత్తి యోగం. దాని లక్షణమే ఈ పద్యంలో చెప్పబడింది.<br /><br /><br />ఇంకేముంది, స్వామి అలా ఆనతిస్తే భక్తుడు శిరసావహించ వలసిందే కదా. మధురానగర ప్రయాణానికి సంసిద్ధుడయ్యాడు. అంత దూరం ప్రయాణం, అక్కడ బస - ఈ ఏర్పాట్లన్నీ చూసుకోమని ఆ గుడి పూజారికి మన్నారుస్వామే ఆనతిచ్చాడు. ఆ పూజారి మాట మేరకు ఆలయ పారుపత్తేదారు (ధర్మకర్త వంటివాడు) గుడి భాండాగారం నుండి కావలసినంత సంబడం (దారి ఖరుచు), తన పల్లకీని విష్ణుచిత్తునికి ఇచ్చాడు. ప్రయాణాన్ని ప్రారంభించాడు విష్ణుచిత్తుడు.<br /><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">సీ. భక్తిఁ ద్రోవకు సాధ్వి పరికరంబులు వెట్టి</span><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">కట్టిన పొరివిళంగాయ గమియు</span><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">నెసటిపోఁతలు గాఁగ నేర్పరించిన చిరం</span><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">తనపు శాలిక్షేమతండులములు</span><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">వడిఁబెట్టి లోఁ జెఱకడము సాఁబా లూన్పఁ</span><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">జెలఁగు సంబారంపుఁ జింతపండు</span><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">పెల్లు లోహండి కావళ్ల కొమ్ముల వ్రేలు</span><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">గిడ్డిమొత్తపు నేతిలడ్డిగలును</span><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> </span><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">బెరుఁగువడియంబులును, బచ్చివరుగు, బేడ,</span><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">లురుతరాచ్యుతపూజోపకరణపేటి</span><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">కలును, చాత్తిన చాత్తని కులము బలసి</span><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">విధినిషేధము</span><span style="color: rgb(102, 0, 204);"> లెఱిఁగి తే మధుర కరిగె.</span><br /><br /><object height="36" width="470"><param value="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtzOjg6IjE1MjE5MzA5IjtzOjQ6ImNvZGUiO3M6MTI6IjE1MjE5MzA5LTIzOCI7czo2OiJ1c2VySWQiO3M6NjoiNjE1ODE0IjtzOjEyOiJleHRlcm5hbENhbGwiO2k6MTtzOjQ6InRpbWUiO2k6MTMwOTYyMTI5NTt9&autoplay=default" name="movie"><param name="allowFullScreen" value="true"><param name="allowscriptaccess" value="always"><param name="wmode" value="transparent"><embed wmode="transparent" type="application/x-shockwave-flash" allowscriptaccess="always" allowfullscreen="true" src="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtzOjg6IjE1MjE5MzA5IjtzOjQ6ImNvZGUiO3M6MTI6IjE1MjE5MzA5LTIzOCI7czo2OiJ1c2VySWQiO3M6NjoiNjE1ODE0IjtzOjEyOiJleHRlcm5hbENhbGwiO2k6MTtzOjQ6InRpbWUiO2k6MTMwOTYyMTI5NTt9&autoplay=default" height="36" width="470"></embed></object><br /><br />భర్త ఇతర ప్రదేశాలకు ప్రయాణం కట్టినప్పుడు అతని ఇల్లాలు ఎటువంటి లోటు రాకుండా అన్నీ అమర్చి పెడుతుంది. ముఖ్యంగా భోజన సామగ్రి. అదే విధంగా మన్నారుస్వామి ఆదేశం మేరకు విష్ణుచిత్తుడు మధురకు ప్రయాణం కట్టగా సాద్వీమణియైన ఆతని ఇల్లాలు దారికి అవసరమైన తిండి పదార్థాలు వగైరా జాగ్రత్తగా కట్టి ఇచ్చింది. అవి ఏంటి అంటే...<br /><br />1. మూటగట్టిన పొరివిళంగాయగములు - ఈ పదార్ధములు ఏంటి? ఎలా ఉంటాయి?? దారిలో తినడానికి అంటే వెలగపండులాంటివి ఐతే కావు. మన నిఘంటువులు 'పొరి'పదానికి వండిన శాకము లేదా కూర అని చెప్తున్నాయి. తమిళంలో కూరను పారి అంటారు. కన్నడంలో 'పురి' అంటారు. ఆచార్య లంకసాని చక్రధర రావుగారు తెలుగు వ్యత్పత్తికోశంలో 'పారు' లేదా 'పొరి విళంగాయ'ని పెసరపిండి, పంచదార కలిపి తయారు చేసిన ఒక తీపి పదార్ధం అని అర్ధం చెప్పారు. 11వ శతాబ్దినాటి కన్నడ మానసోల్లాస గ్రంధంలో 'పురి విళంగాయ'లను మరమరాలు లేదా బొరుగులు, వేయించిన పెసరపప్పు, బెల్లం పాకంలో ఉడికించి చేసే ఉండలు అని చెప్పారు.<br /><br />2. ఎసటిలో పోసి వండుకోడానికి వీలుగా శుభ్రపరచిన పాత బియ్యము<br /><br />3. నలుసులు వగైరా లేకుండా శుభ్రం చేసిన జీలకర్ర, బెల్లము, తగువిధముగా దినుసులు కలిపి దంచిన చింతపండు<br /><br />ఇంకా కావళ్ల కొనలయందు ఆవునేతితో నింపిన చిన్న మూతికల పిడతలను వ్రేలాడగట్టి, పెరుగు వడియాలు, వరుగులు, చాయపప్పు ఉన్నాయి. ఆ ఇల్లాలు తాను వెంట లేకున్నా భర్తకు ఎటువంటి లోటు కలగకుండా ఈ సంభారాలు ఇచ్చింది. ఇవియే కాక విష్ణుపూజకు కావలసిన పరికరములు మొదలైనవి ఉంచిన పెట్టెలను బ్రాహ్మణోత్తములైన శ్రీవైష్ణవులు, చాత్తాదులు ఎవ్వరెవ్వరేమేమి తేవడానికి అర్హులో ఆయా వస్తువులు తీసుకొస్తుండగా ఆ విష్ణుచిత్తుడు మధురకు ప్రయాణమయ్యాడు. (ఇక్కడ చాత్తిన, చాత్తని అనే పదప్రయోగం గురించి తెలుసుకుంటే .. చాత్తినవారనగా ద్రావిడ ప్రబంధాన్ని చదివి భగవతుని సన్నిధిలో అర్పించిన బ్రాహ్మణోత్తములైన శ్రీవైష్ణవులు, చాత్తనివారనగా ద్రావిడ ప్రబంధాన్ని చదివినా కూడా భగవంతుని సన్నిదిలో అర్పణచేసే అధికారం లేని ఇతర వర్ణ వైష్ణవులు.. )<br /><br /><br /><br />ఇంతటితో ద్వితీయాశ్వాసం కథ ముగిసింది. ఇక ఆశ్వాసాంత పద్యాలు.<br /><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">చ. యమనియమాదిలభ్య, ద్రుహిణాది జరన్మరుదిభ్య, సంసృతి</span><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">శ్రమహరనామకీర్తన, మురప్రవికర్తన, పాతకావలీ</span><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">దమన, రమాంగనాకమన, తామరసాయతనేత్ర, భక్త హృ</span><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">ద్ర్భమతృణదాత్ర, భూయువతి రంజన, వర్ణ జితాభ్రఖంజనా!</span><br /><br /><object height="36" width="470"><param value="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtzOjg6IjE1MjE5MzM2IjtzOjQ6ImNvZGUiO3M6MTI6IjE1MjE5MzM2LWQzNiI7czo2OiJ1c2VySWQiO3M6NjoiNjE1ODE0IjtzOjEyOiJleHRlcm5hbENhbGwiO2k6MTtzOjQ6InRpbWUiO2k6MTMwOTYyMTM0NDt9&autoplay=default" name="movie"><param name="allowFullScreen" value="true"><param name="allowscriptaccess" value="always"><param name="wmode" value="transparent"><embed wmode="transparent" type="application/x-shockwave-flash" allowscriptaccess="always" allowfullscreen="true" src="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtzOjg6IjE1MjE5MzM2IjtzOjQ6ImNvZGUiO3M6MTI6IjE1MjE5MzM2LWQzNiI7czo2OiJ1c2VySWQiO3M6NjoiNjE1ODE0IjtzOjEyOiJleHRlcm5hbENhbGwiO2k6MTtzOjQ6InRpbWUiO2k6MTMwOTYyMTM0NDt9&autoplay=default" height="36" width="470"></embed></object><br /><br /><br />రాయలు ఆ దేవదేవుని ప్రార్ధనతో ఈ ఆశ్వాసం ముగిస్తూ ఆ మన్నారుస్వామిని వేనోళ్ల స్తుతించాడు. యమ, నియమ, ఆసన, ప్రాణాయమ, ప్రత్యాహార, ధ్యాన, ధారణ,సమాధులనే అష్టాంగ యోగములచే పొంద సాధ్యమైనట్టివాడా, బ్రహ్మాది ముసలి దేవతలకు కూడా ప్రభువైనట్టివాడా, జనన మరణాది రూప సంసారమందలి శ్రమను హరించే నామసంకీర్తనము గలవాడా, మురాసురిని ఖండించినవాడా, పాపసమూహమును హరియించువాడా, లక్ష్మీదేవికి ప్రియమైనవాడా, తామరరేకులవంటి విశాలమైన నేత్రములు గలవాడా, భక్తజన హృదయములలోని అజ్ఞానమన్న గడ్డిని కోయు కొడవలివంటివాడా, భూమియను స్త్రీని సంతోషపెట్టువాడా, నిజదేహకాంతిచే మేఘాలను గెలిచి వాటి కాంతిని కాటుకగా ధరించినవాడా అని శ్రీహరిని స్తోత్రం చేసాడు.<br /><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">మాలిని.</span><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">ద్రుహిణజముఖమౌని స్తోమ నిస్తంద్ర భాస్వ</span><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">ద్దహరవిహరమాణాతామ్ర పాదాంబుజాతా</span><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">బహిర బహిరపార ప్రాణికోటి ప్రపూర్ణా!</span><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">మహిమ వినుత వాణీ మాధురీ వేద్యపర్ణా.</span><br /><br /><object height="36" width="470"><param value="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtzOjg6IjE1MjE5MzQ0IjtzOjQ6ImNvZGUiO3M6MTI6IjE1MjE5MzQ0LWIxNyI7czo2OiJ1c2VySWQiO3M6NjoiNjE1ODE0IjtzOjEyOiJleHRlcm5hbENhbGwiO2k6MTtzOjQ6InRpbWUiO2k6MTMwOTYyMTM4Nzt9&autoplay=default" name="movie"><param name="allowFullScreen" value="true"><param name="allowscriptaccess" value="always"><param name="wmode" value="transparent"><embed wmode="transparent" type="application/x-shockwave-flash" allowscriptaccess="always" allowfullscreen="true" src="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtzOjg6IjE1MjE5MzQ0IjtzOjQ6ImNvZGUiO3M6MTI6IjE1MjE5MzQ0LWIxNyI7czo2OiJ1c2VySWQiO3M6NjoiNjE1ODE0IjtzOjEyOiJleHRlcm5hbENhbGwiO2k6MTtzOjQ6InRpbWUiO2k6MTMwOTYyMTM4Nzt9&autoplay=default" height="36" width="470"></embed></object><br /><br /><br />బ్రహ్మవలన పుట్టిన నారదుడు మొదలైన మునిబృందముయొక్క హృదయమనే ఆకాశంలో విహరిస్తున్న ఎఱ్ఱని కమలములవంటి పాదములు కలవాడా! లోపలా బయటా అంతటా అనంతమైన జీవసముదాయంతో నిండినవాడా! ఎవరి మహిమను సరస్వతి గానం చేస్తూంటే ఆ మాధుర్యానికి పార్వతి సంతోషిస్తున్నదో, అలాంటి శ్రీవేంకటేశ్వరుని స్తుతిస్తున్నాడు రాయలు.<br /><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">మ. ఇది భూమండన కొండవీడుధరణీభృద్దుర్గపూర్వాద్రి భా</span><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">స్వదిభేశాత్మజ వీరభద్రజన జీవగ్రాహ రాహూయమా</span><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">ణ దృఢాంచద్భుజ కృష్ణరాయమహిభృన్నామాస్మదాము క్తమా</span><br /><br /><span style="color: rgb(102, 0, 204);">ల్యద నాశ్వాసము హృద్యపద్యము ద్వితీయంబై మహిం బొల్పగున్.</span><br /><br /><object height="36" width="470"><param value="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtzOjg6IjE1MjE5MzYxIjtzOjQ6ImNvZGUiO3M6MTI6IjE1MjE5MzYxLTE0ZSI7czo2OiJ1c2VySWQiO3M6NjoiNjE1ODE0IjtzOjEyOiJleHRlcm5hbENhbGwiO2k6MTtzOjQ6InRpbWUiO2k6MTMwOTYyMTQyNzt9&autoplay=default" name="movie"><param name="allowFullScreen" value="true"><param name="allowscriptaccess" value="always"><param name="wmode" value="transparent"><embed wmode="transparent" type="application/x-shockwave-flash" allowscriptaccess="always" allowfullscreen="true" src="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtzOjg6IjE1MjE5MzYxIjtzOjQ6ImNvZGUiO3M6MTI6IjE1MjE5MzYxLTE0ZSI7czo2OiJ1c2VySWQiO3M6NjoiNjE1ODE0IjtzOjEyOiJleHRlcm5hbENhbGwiO2k6MTtzOjQ6InRpbWUiO2k6MTMwOTYyMTQyNzt9&autoplay=default" height="36" width="470"></embed></object><br /><br />ఆముక్తమాల్యదలో ఇది రెండవ ఆశ్వాసం. అది హృద్యపద్యాలతో శోభిస్తున్నది. దాని కర్త శ్రీకృష్ణదేవరాయలన్న పేరుగల చక్రవర్తి. ఆ రాయలు, కొండవీడూ ఉదయగిరి దుర్గాలకి ఏకిక అయిన వీరభద్రగజపతి సేనల ప్రాణాలని రాహువులా తన ప్రకాశించే దృఢమైన బాహువులతో గ్రహించినవాడు.<br />===<br /><br />ఈ టపాలోని పద్యాలన్నీ లంకా గిరిధర్ స్వరంలో ...<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8508998461516576742-2362251522056811343?l=amuktamalya.blogspot.com' alt='' /></div>జ్యోతిhttp://www.blogger.com/profile/06164226002602514311noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8508998461516576742.post-68505615982269831082011-05-17T11:22:00.006+05:302011-07-04T17:42:08.629+05:30విప్రుల సుభాషితాలు<div>క్రిందటి టపాలో వేసవి వర్ణన రుచి చూసాం. ఆ వేసవి తాపాన్ని ఇప్పుడు స్వయంగా అనుభవిస్తున్నాం! పగళ్ళు పొడుగైపోయాయి. బావుల్లో నీళ్ళు అడుగంటుతున్నాయి. నేలంతా అట్టుడికినట్టు ఉడుకుతోంది.<br /><br /></div> <p style="color: rgb(102, 0, 204);">అప్పెను వేసవి విభవము<br />విప్పుగ దన్నగర నికట వృషగిరిహరికిం<br />దెప్ప తిరునాళ్ళు రా, ముద<br />మొప్పన్ పరదేశి విప్రుడొక్కడు భక్తిన్</p><p style="color: rgb(102, 0, 204);"><span><br /></span></p> <p>మధురానగరానికి సమీపంలో వృషగిరి అనే విష్ణు క్షేత్రం ఒకటి ఉంది. అలా పెను వేసవి ఎసరేగిన రోజుల్లో ఆ ఆలయానికి తెప్ప తిరునాళ్ళ ఉత్సవం వచ్చింది. ఆ ఉత్సవాన్ని చూడడానికి ఒక పరదేశ బ్రాహ్మణుడు వచ్చాడు. ఉత్సవాన్ని తిలకించి, స్వామిని సేవించి, తిరిగి వెళుతూ, దగ్గరగానే ఉంది కాబట్టి, మధురానగర వైభవాన్ని చూడాలని అక్కడకు వెళ్ళాడు. నగరమంతా తిరిగి సాయంకాలం వైగై నదిలో సంధ్యావందనం చేసుకొని రాజుగారి పురోహితుని ఇంటికి ఆతిథిగా వెళ్ళాడు. అక్కడి భోజనవైభవం ఎలా ఉందంటే:</p> <p style="color: rgb(102, 0, 204);">పరిపక్వ సురభి రంభా ఫలంబులతోడ,<br />దళమెక్కు పనస పెందొలలతోడ,<br />ఘృతపిండ నిభ కర్కరీ ఖండములతోడ,<br />బలుదెఱంగుల మావిపండ్లతోడ,<br />గోస్తనీ మృదు గుళుచ్ఛ స్తోమములతోడ,<br />గప్పు లేఱిన వడప్రప్పుతోడ,<br />సుమధుర స్థూల దాడిమబీజముల తోడ,<br />దనుపారు రసదాడి గనెలతోడ,</p> <p style="color: rgb(102, 0, 204);">బానకంబతిథుల కిడ్డ, దాను గ్రోలి<br />యర్చనాదత్త చందన చర్చ దేలి,<br />విరులు సిగ దాల్చి కర్పూర వీటి జౌరు<br />కొట్టుచు ద్విజుండు వెన్నెల బిట్టుగాయ</p><object classid="clsid:d27cdb6e-ae6d-11cf-96b8-444553540000" codebase="http://fpdownload.macromedia.com/pub/shockwave/cabs/flash/swflash.cab#version=8,0,0,0" id="divplaylist" height="28" width="335"><param name="movie" value="http://www.divshare.com/flash/playlist?myId=15234485-b77"><embed src="http://www.divshare.com/flash/playlist?myId=15234485-b77" name="divplaylist" type="application/x-shockwave-flash" pluginspage="http://www.macromedia.com/go/getflashplayer" height="28" width="335"></embed></object><br /><br />(ఈ పద్యం లంక గిరిధర్ స్వరంలో)<br /><p style="color: rgb(102, 0, 204);"><span><br /></span></p> <p>బాగా మగ్గిన కర్పూర చక్కరికేళి అరటిపళ్ళు, బలిసిన పనసపండ్ల తొనలు, నేతిముద్దల్లాగా ఉన్న పందిరి దోసకాయముక్కలు, రకరకాల మామిడిపండ్లు, మెత్తని ద్రాక్ష గుత్తులు, పొట్టు ఏఱి కడిగిన వడపప్పు, తియ్యని బలిసిన దానిమ్మగింజలు, రసదాడి అనే అరటిముక్కలు, చల్లని పానకం - వీటితో కూడిన ఫలాహారం! అన్నీ వేసవికాలానికి తగిన పదార్థాలే. ఆ ఫలాహారం తీసుకున్న తర్వాత, ఆ పరదేశ బ్రాహ్మణుడు, గృహస్థు ఇచ్చిన మంచి గంధాన్ని వంటికి పూసుకొని, కొప్పులో పూలు పెట్టుకొని(అవును పూర్వకాలంలో పురుషులుకూడా కొప్పులో పువ్వులు పెట్టుకొనేవారు!), కర్పూరతాంబూలాన్ని చక్కగా నములుతూ, వెన్నెల పిండారబోసినట్లు కాస్తూ ఉంటే - ఏమి చేసాడో తర్వాతి పద్యంలో తెలుస్తుంది.</p><p><br /></p> <p>ఇలాంటి వర్ణనలు ఒకనాటి నాగరికతని మన కళ్ళముందుంచుతాయి. ప్రకృతికి మనిషి ఎంత దగ్గరగా జీచించేవాడో వీటినిబట్టి తెలుసుకోవచ్చు.</p><p><br /></p> <p style="color: rgb(102, 0, 204);">మాత్రసంచి తలాడగా, మార్గవేది<br />నొక్క డార్యలు, గీత లొండొకడు, దా సు<br />భాషితంబులుగా, దోడి బ్రాహ్మణౌఘ<br />ముబుసుపోకకు జదువ బరున్న వేళ</p><p style="color: rgb(0, 0, 0);"><span><object classid="clsid:d27cdb6e-ae6d-11cf-96b8-444553540000" codebase="http://fpdownload.macromedia.com/pub/shockwave/cabs/flash/swflash.cab#version=8,0,0,0" id="divplaylist" height="28" width="335"><param name="movie" value="http://www.divshare.com/flash/playlist?myId=14860516-1a1"><embed src="http://www.divshare.com/flash/playlist?myId=14860516-1a1" name="divplaylist" type="application/x-shockwave-flash" pluginspage="http://www.macromedia.com/go/getflashplayer" height="28" width="335"></embed></object></span></p><p style="color: rgb(102, 0, 204);"><span><span style="color: rgb(0, 0, 0);">( </span><span style="color: rgb(0, 0, 0);">పై</span><span style="color: rgb(0, 0, 0);"> </span><span style="color: rgb(0, 0, 0);">పద్యం</span><span style="color: rgb(0, 0, 0);"> </span><span style="color: rgb(0, 0, 0);">రవి</span><span style="color: rgb(0, 0, 0);"> </span><span style="color: rgb(0, 0, 0);">స్వరంలో</span><span style="color: rgb(0, 0, 0);">) </span><br /></span></p> <p>రాజపురోహితుని యింట అతిథులు చాలామందే ఉంటారు కదా. యీ పరదేశ విప్రునితో పాటు అలా వచ్చిన ఇతర బ్రాహ్మణులందరూ ఫలాహారాన్ని స్వీకరించి ఆరుబయట వెన్నెలలో ఆ యింటి అరుగుపై విశ్రాంతి తీసుకుంటున్నారు. మార్గవేది అంటే ఇంటిముందున్న వీథి అరుగు. ఈ కాలంలో అరుగులున్న యిళ్ళు చాలా అరుదైపోయాయి, కొన్నాళ్ళకి అవంటే ఏమిటో తెలియని పరిస్థితి రావచ్చు. ఇంటి ముందు పెద్ద పెద్ద అరుగులే ఉండేవి. వచ్చిన అతిథులు హాయిగా ఆ అరుగులమీదనే రాత్రి పడుకొనే వారు. మాత్రసంచి అంటే భుజానికి అటూ యిటూ వేలాడే మూటలతో ఉండే సంచి. దాన్ని తలగడగా పెట్టుకొని యీ పరదేశ విప్రుడు కూడా నడుం వాల్చాడు. వెంటనే నిద్రపట్టెయ్యదు కదా. అంచేత ఉబుసుపోకకి తమకి వచ్చిన శ్లోకాలు చదవడం మొదలుపెట్టారు. ఒకరేమో ఆర్యలు (ఆర్యా సంస్కృతంలో ఒక వృత్తం, తెలుగులో కందం లాంటిదే) చదువుతూ ఉంటే మరొకరు గీతలు (బహుశా వేదాంత గీతలు) పాడుతున్నారు. ఈ బ్రాహ్మణుడేమో సుభాషితాలు చదువుతున్నాడు. </p> <p>అలాంటి సమయంలో రాజు మత్స్యధ్వజుడు చక్కగా శృంగారించుకొని భోగిని పొందుకై అదే మార్గాన వెళుతున్నాడు. వెళుతూ వెళుతూ యీ రాజపురోహితుని ఇంటి ముందు నుంచి వెళుతూ ఉంటే సరిగ్గా అదే సమయానికి ఆ పరదేశి విప్రుడు చదువుతున్న ఒక సుభాషితం రాజు చెవినబడింది. అంత బిగ్గరగా చదువుతున్నారన్న మాట! ఏమిటా సుభాషితమంటే:</p><p><br /></p> <p style="color: rgb(102, 0, 204);">వినియె, "నెలల్ చతుర్ద్వయిని వృష్టి దినాళికి, రాత్రికై దివం<br />బున, జరకై వయస్సునను, బూని పరంబున కిప్పుడుద్యమం<br />బనువుగ చేయగా వలయు" నంచు బురోహిత ధర్మ మాత్మ గీ<br />ల్కొన నల విప్రుడా ద్విజులలోన సుభాషితమున్ బఠింపగన్</p><object classid="clsid:d27cdb6e-ae6d-11cf-96b8-444553540000" codebase="http://fpdownload.macromedia.com/pub/shockwave/cabs/flash/swflash.cab#version=8,0,0,0" id="divplaylist" height="28" width="335"><param name="movie" value="http://www.divshare.com/flash/playlist?myId=14859486-d87"><embed src="http://www.divshare.com/flash/playlist?myId=14859486-d87" name="divplaylist" type="application/x-shockwave-flash" pluginspage="http://www.macromedia.com/go/getflashplayer" height="28" width="335"></embed></object><br /><br />(పై పద్యం లంక గిరిధర్ స్వరంలో)<br /><p style="color: rgb(102, 0, 204);"><span><br /></span></p> <p>చతుర్ ద్వయి అంటే నాలుగు రెళ్ళు ఎనిమిది. వృష్టి దినాళి అంటే వర్షపు రోజులు, వానాకాలం. అది నాలుగు నెలలు. వానరోజుల్లో పనులు పెద్దగా జరగవు (ప్రకృతి మీద ఎక్కువగా ఆధారపడే ఆ కాలంలో సంగతి యిది). కాబట్టి అప్పుడు కష్టపడకుండా జీవితం సాగాలంటే, మిగతా ఎనిమిది నెలలూ కష్టపడి ఆ నాలుగు నెలలకూ సరిపడా సరుకులు సమకూర్చుకోవాలి. అలాగే, రాత్రి పని చెయ్యం కదా, నిద్రపోతాం. అలా హాయిగా నిద్రపోగలగాలంటే, ఉదయం పని చెయ్యాలి. ఇక్కడ రెండు రకాలుగా అర్థం చేసుకోవచ్చు. హాయిగా నిద్రపోవాలంటే మానసిక ప్రశాంతత అవసరం. అంటే రేపటి గురించి ఎక్కువగా చింతించాల్సిన అవసరం లేనంతగా ఆ రోజే సంపాదించుకోవాలి. రెండు, గాఢ నిద్ర కలగాలంటే శరీరం అలసి ఉండాలి. అలా అలసేట్టుగా పని చెయ్యాలి. శారీరిక మానసిక ప్రశాంతతలకి రెంటికీ పగలు పని చెయ్యడం అవసరమన్నమాట. అలాగే, ముసలితనంలో ఎక్కువ పరిశ్రమ చెయ్యలేం కదా. ఆ రోజులు హాయిగా గడిచిపోవాలంటే, వయసులో ఉన్నప్పుడే తగినంత గడించాలి. ఇక్కడ దాకా చెప్పి ఊరుకుంటే అది సుభాషితం అవ్వదు. భారతీయచింతన అక్కడితో ఆగిపోదు. మనకి కాలం ముసలితనంతోనో, మృత్యువుతోనో ఆగిపోదు. ఇహమొక్కటే ధ్యేయము కాదు. ఇహముతో పాటు పరముని (అంటే మనిషి శరీరాన్ని విడిచిపెట్టిన తర్వాతి పరిస్థితి) కూడా ఆలోచించమంటుంది. అలా పరములో కూడా సుఖపడేందుకు తగిన పరిశ్రమ బతికుండగానే, ఇహంలోనే చెయ్యాలి. ఇహలోకంలో ముందుచూపుతో చేసే కార్యాలని ముందుగా వర్ణించి, అదే విధంగా పరలోకాన్ని గురించి కూడా ముందుచూపుతో వ్యవహరించాలని చెప్పడం వల్ల సుభాషితం మనసుకి బాగా నాటుకుంటుంది. రాజు ఆత్మని హత్తుకుపోయింది. ఈ పద్యానికి మూలమైన సంస్కృత సుభాషిత శ్లోకం ఇది:</p><p><br /></p> <p style="color: rgb(102, 0, 204);">వర్షార్థ మష్టౌ ప్రయతేత మాసాన్, నిశార్ధ మర్థం దివసే యతేత<br />వార్థక్యహేతోర్వయసా నవేన, పరత్రహేతో రిహ జన్మనా చ</p><p style="color: rgb(102, 0, 204);"><span><br /></span></p> <p>రాజేమో భోగిని యింటికి పోతున్నాడు. అతని దృష్టి భోగలగ్నమై ఉంది. సుభాషితమేమో మోక్షదృష్టిని బోధిస్తోంది. అలాంటి పరిస్థితిలో యీ శ్లోకం రాజు మనసులో నాటుకుంది అంటే ఆ రాజు హృదయం ఎంతో సుకుమారమైనదై ఉండాలన్న మాట. ఒక రోగిని, ముసలివాడిని, శవాన్ని చూసి సిద్ధార్థుడు సన్యసించాడంటే అతని హృదయం ఎంత సుకుమారమైనదో! అలానే యీ శ్లోకం వినగానే మత్స్యధ్వజుని మనసులో విరాక్తి భావం ఏర్పడింది. ఎలా ఏర్పడిందో యీ కింద పద్యంలో అద్భుతంగా వర్ణించాడు రాయలు:</p><p><br /></p> <p style="color: rgb(102, 0, 204);">విని, తద్గ్రంథార్థము నె<br />మ్మనమున నూహించి, తెలిసి, మ్రాన్ పడి, కడకుం<br />దన మోసమునకు భయపడి,<br />జనపతి యటు చనక నిలిచి, సంతాపమునన్</p><object classid="clsid:d27cdb6e-ae6d-11cf-96b8-444553540000" codebase="http://fpdownload.macromedia.com/pub/shockwave/cabs/flash/swflash.cab#version=8,0,0,0" id="divplaylist" height="28" width="335"><param name="movie" value="http://www.divshare.com/flash/playlist?myId=14860517-5a4"><embed src="http://www.divshare.com/flash/playlist?myId=14860517-5a4" name="divplaylist" type="application/x-shockwave-flash" pluginspage="http://www.macromedia.com/go/getflashplayer" height="28" width="335"></embed></object><br /><br />( పై పద్యం రవి స్వరంలో)<br /><p>ఆ సుభాషితాన్ని రాజు విన్నాడు. విని దాని అర్థాన్ని ఒకసారి మనసులో భావించాడు. భావించి తెలుసుకున్నాడు. తెలుసుకొని మ్రాన్ పడి పోయాడు! ఒక్క క్షణ కాలంలో, ఒక సుడి తిరిగినట్లు, ఒక మెరుపు మెరిసినట్లు, జరిగిన హఠాత్పరిణామాన్ని, అంతే వేగంగా చిన్న చిన్న పదాలతో కందంలో కదనుతొక్కించాడు రాయలు. చివరికి మత్స్యధ్వజుడు తనని తాను చేసుకుంటున్న ఆత్మవంచనకి భయపడి, ఇక ముందుకి సాగక, ఆవేదనతో అక్కడే నిలబడిపోయాడు. ఏమిటి తనకి తాను చేసుకుంటున్న మోసము? అది తర్వాతి పద్యాలలో సాగే అతని ఆలోచనాపరంపర ద్వారా తెలుస్తుంది.</p><p><br /></p> <p style="color: rgb(102, 0, 204);">ఎక్కడి రాజ్యవైభవము? లెక్కడి భోగము? లేటి సంభ్రమం?<br />బక్కట! బుద్బుద ప్రతిమమైన శరీరము నమ్మి మోక్షపుం<br />జక్కి గణింపకుంటి; యుగసంధుల నిల్చియు గాలు చేతి బల్<br />త్రొక్కుల నమ్మనుప్రభృతులున్ దుద రూపఱకుండ నేర్చిరే!</p><object classid="clsid:d27cdb6e-ae6d-11cf-96b8-444553540000" codebase="http://fpdownload.macromedia.com/pub/shockwave/cabs/flash/swflash.cab#version=8,0,0,0" id="divplaylist" height="28" width="335"><param name="movie" value="http://www.divshare.com/flash/playlist?myId=15234501-16d"><embed src="http://www.divshare.com/flash/playlist?myId=15234501-16d" name="divplaylist" type="application/x-shockwave-flash" pluginspage="http://www.macromedia.com/go/getflashplayer" height="28" width="335"></embed></object><br /><br />( ఈ పద్యం లంక గిరిధర్ స్వరంలో)<br /><p>అయ్యో! ఈ రాజ్యవైభవాలేమిటి? ఈ భోగాలేమిటి? వీటికోసం ఇంత ఆరాటమేమిటి? ఇదంతా నీటి బుడగలాంటి శరీరం కోసమే కదా! యుగాంతాల దాకా, రెండు యుగాల మధ్యన కూడా బతికిన మనువులాంటి వారు కూడా యముని దెబ్బకు రూపురేఖలు లేకుండా పోయారే!<br /></p><p><br /></p> <p style="color: rgb(102, 0, 204);">ఉన్నట్లయుండు నద్దరి<br />కిన్నరులను నావ చేర్చు క్రియ వెసదా బో<br />కున్నట్ల యుండి కాలం<br />బున్నరులకు వయసుబుచ్చి మోసము దెచ్చున్</p><p style="color: rgb(102, 0, 204);"><span><span style="color: rgb(0, 0, 0);"><object classid="clsid:d27cdb6e-ae6d-11cf-96b8-444553540000" codebase="http://fpdownload.macromedia.com/pub/shockwave/cabs/flash/swflash.cab#version=8,0,0,0" id="divplaylist" height="28" width="335"><param name="movie" value="http://www.divshare.com/flash/playlist?myId=15234514-7bf"><embed src="http://www.divshare.com/flash/playlist?myId=15234514-7bf" name="divplaylist" type="application/x-shockwave-flash" pluginspage="http://www.macromedia.com/go/getflashplayer" height="28" width="335"></embed></object></span></span></p><p style="color: rgb(102, 0, 204);"><span><span style="color: rgb(0, 0, 0);">( ఈ పద్యం లంక గిరిధర్ స్వరంలో)</span><br /></span></p> <p>కూర్చున్నవాళ్ళని కూర్చున్నట్లే ప్రయాణీకులని, పడవ, ఇవతలి ఒడ్డునుండి అవతలి ఒడ్డుకి తీసుకుపోతుంది. ప్రయాణికులు కష్టపడి ఈదడమంటూ ఉండదు కదా. అలాగే, కాలం కూడా కదులుతున్నట్లు తెలియకుండానే వయసుని దాటించి (బాల్యం, యౌవనం, వార్థక్యం యివన్నిటినీ దాటించి) చివరికి మోసంతో, మృత్యువు దగ్గరకి తీసుకుపోతుంది. కాలాన్ని నది దాటించే పడవతో పోల్చడం ఒక అద్భుతమైన భావం. కదిలేది మనం కాదు పడవ. అలానే కాలం కూడా. దీని గమ్యం మృత్యువే!</p> <p style="color: rgb(102, 0, 204);">సగరు, నలుం, బురూరవు, ద్రిశంకుసుతున్, బురుకుత్సు, గార్తవీ<br />ర్యు, గయు, బృథుం, భగీరథు, సుహోత్రు, శిబిం, భరతుం, దిలీపునిన్,<br />భృగుకులు, యౌవనాశ్వు, శశిబిందు, ననంగుని, నంబరీషు, బూ<br />రుగురుని, రంతి, రాఘవు, మరుత్తుని గాలము కోలుపుచ్చదే</p><p style="color: rgb(102, 0, 204);"><span><span style="color: rgb(0, 0, 0);"><object classid="clsid:d27cdb6e-ae6d-11cf-96b8-444553540000" codebase="http://fpdownload.macromedia.com/pub/shockwave/cabs/flash/swflash.cab#version=8,0,0,0" id="divplaylist" height="28" width="335"><param name="movie" value="http://www.divshare.com/flash/playlist?myId=15234529-3f8"><embed src="http://www.divshare.com/flash/playlist?myId=15234529-3f8" name="divplaylist" type="application/x-shockwave-flash" pluginspage="http://www.macromedia.com/go/getflashplayer" height="28" width="335"></embed></object></span></span></p><p style="color: rgb(102, 0, 204);"><span><span style="color: rgb(0, 0, 0);">( ఈ పద్యం లంక గిరిధర్ స్వరంలో)</span><br /></span></p> <p>ఎందెరెందరు రాజులనీ చక్రవర్తులనీ కాలం తీసుకువెళ్ళిపోలేదు! సగరుడు, నలుడు, పురూరవుడు, త్రిశంకుసుతుడైన హరిశ్చంద్రుడు, పురుకుత్సుడు, కార్తవీర్యుడు, గయుడు, పృథువు, భగీరథుడు, సుహోత్రుడు, శిబి, భరతుడు, దిలీపుడు, భృగుకులుడైన పరశురాముడు, యువనాశ్వుని పుత్రుడైన మాంధాత, శశిబిందుడు, అనంగుడు, అంబరీషుడు, పూరుని తండ్రయిన యయాతి, రంతిదేవుడు, శ్రీరాముడు, మరుత్తుడు - ఈ పద్యంలో మత్స్యధ్వజుడు పేర్కొన్న రాజులందరూ ఎంతో పేరున్న గొప్ప చక్రవర్తులు. </p> <p>సగరుడు, కార్తవీర్యుడు, హరిశ్చంద్రుడు, నలుడు, పురూరవుడు, పురుకుత్సుడు - వీళ్ళని షట్చక్రవర్తులంటారు. గయుడు, అంబరీషుడు. శశిబిందుడు, అనంగుడు, పృథుచక్రవర్తి, మరుత్తుడు, భరతుడు, సుహోత్రుడు, దిలీపుడు, రాముడు, నృగుడు, రంతిదేవుడు, యయాతి, మాంధాత, భగీరథుడు - ఈ పదహారుగురు షోడశ మహారాజులు. అలాంటి మహారాజులు, చక్రవర్తులే కాలగతిలో కలిసిపోయారు!</p><p><br /></p> <p style="color: rgb(102, 0, 204);">వర్గత్రయ పరత ముహు<br />స్స్వర్గక్ష్మా మధ్యమాధ్వ జాంఘాలికతా<br />దుర్గతియు నొల్ల, మఱి యప<br />వర్గదు డేవేల్పెఱింగి వాని భజింతున్</p><object classid="clsid:d27cdb6e-ae6d-11cf-96b8-444553540000" codebase="http://fpdownload.macromedia.com/pub/shockwave/cabs/flash/swflash.cab#version=8,0,0,0" id="divplaylist" height="28" width="335"><param name="movie" value="http://www.divshare.com/flash/playlist?myId=15234536-751"><embed src="http://www.divshare.com/flash/playlist?myId=15234536-751" name="divplaylist" type="application/x-shockwave-flash" pluginspage="http://www.macromedia.com/go/getflashplayer" height="28" width="335"></embed></object><br /><br />( ఈ పద్యం లంక గిరిధర్ స్వరంలో)<br /><p>ధర్మ అర్థ కామములన్న త్రివర్గమే ప్రధానంగా జీవితాన్ని సాగిస్తూ వచ్చాను. దీనివల్ల స్వర్గానికి పోయి తిరిగి భూమిమీద పుట్టి - ఇలా భూ స్వర్గాల మధ్య మార్గంలో మాటిమాటికీ పిక్కబలం కొద్దీ పరుగులుపెట్టే దుస్థితి నాకింక వద్దు. నాలుగోదయిన మోక్షాన్ని ప్రసాదించే దేవుడు ఎవరో తెలుసుకొని, అతడిని సేవిస్తాను.<br /></p><p><br /></p> <p>"మధ్యమాధ్వ" - మధ్య త్రోవ. అధ్వము అంటే మార్గం అని అర్థం. అధ్వాన్నము అన్న పదం చాలామందికి తెలిసే ఉంటుంది. ఏదైనా బాగులేకపోతే, అధ్వాన్నంగా ఉంది అంటాం. దీని అర్థం అధ్వ+అన్నం - అంటే త్రోవలో తినే అన్నం అని! ప్రయాణంలో భోజన సౌఖ్యం ఉండదు కదా. ఏది దొరికితే అది, లేదా ఏది పట్టుకు వెళ్ళగలిస్తే అది ఎదో ఒకటి, ఎక్కడో అక్కడ కతకడమే కదా. అలాంటి సుష్టుదనం లేని పరిస్థితికి అధ్వాన్నం అనే పదం వాడుకలోకి వచ్చింది. "జంఘలు" అంటే పిక్కలు. జాంఘాలికత అంటే పిక్కబలం.</p><p><br /></p> <p>ధర్మ, అర్థ, కామ, మోక్షాలు చతుర్విధ పురుషార్థాలు. అందులో మొదటి మూడిటి మీదనే దృష్టి ఉన్న మానవుడు ముక్తిపొందలేడు. ఎంత ధర్మబద్ధంగా జీవితాన్ని గడిపినా, అది పుణ్యాన్ని మాత్రమే ఇస్తుంది, ముక్తిని కాదన్నమాట. ఆ పుణ్యం స్వర్గ ప్రాప్తి కలిగిస్తుంది. చేసుకున్న పుణ్యం అయిపోగానే మళ్ళీ భూమ్మీద జన్మించడమే. నాల్గవ పురుషార్థమైన మోక్షమ్మీద దృష్టి పెట్టినప్పుడే యీ చావుపుట్టుకల చక్రం నుండి ముక్తి లభిస్తుంది. ఇది సనాతన భారతీయ చింతన.</p> <p>సుభాషితం వినగానే మత్స్యధ్వజునిలో ఇంతటి వైరాగ్యం కలిగింది! అప్పుడా సుభాషితం చదివి తనకి జ్ఞానోదయం కలిగించిన ఆ బ్రాహ్మణుడికి తాంబూలముతో కూడిన దక్షిణ యిప్పించి తన అంతఃపురానికి తిరిగి వెళిపోయాడు. ఆ తర్వాత కొలువు తీర్చి, మహామహా పండితులనందరినీ రప్పించి, మీ మీ శాస్త్రాలలో మోక్షప్రదాత అయిన భగవంతుడు ఎవరో తేల్చి చెప్పండి అని చర్చ మొదలుపెట్టాడు. అంతే కాదు:</p> <p style="color: rgb(102, 0, 204);">వాద మొనరించి గెలిచి తత్త్వంబు దెలుపు<br />వాని కని బీరపువ్వుల బోని టంక<br />సాల వాటులు నించి యాస్థాని గట్ట<br />గాల సర్పము గతి వ్రేలు జాలె జూచి<br /></p><br /><object height="36" width="470"><param value="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtzOjg6IjE0ODU5NDg4IjtzOjQ6ImNvZGUiO3M6MTI6IjE0ODU5NDg4LTNjOCI7czo2OiJ1c2VySWQiO3M6NjoiNjE1ODE0IjtzOjEyOiJleHRlcm5hbENhbGwiO2k6MTtzOjQ6InRpbWUiO2k6MTMwNTYzODAxODt9&autoplay=default" name="movie"><param name="allowFullScreen" value="true"><param name="allowscriptaccess" value="always"><param name="wmode" value="transparent"><embed wmode="transparent" type="application/x-shockwave-flash" allowscriptaccess="always" allowfullscreen="true" src="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtzOjg6IjE0ODU5NDg4IjtzOjQ6ImNvZGUiO3M6MTI6IjE0ODU5NDg4LTNjOCI7czo2OiJ1c2VySWQiO3M6NjoiNjE1ODE0IjtzOjEyOiJleHRlcm5hbENhbGwiO2k6MTtzOjQ6InRpbWUiO2k6MTMwNTYzODAxODt9&autoplay=default" height="36" width="470"></embed></object><br /><p style="color: rgb(102, 0, 204);"><span><span style="color: rgb(0, 0, 0);">(</span><span style="color: rgb(0, 0, 0);">పై</span><span style="color: rgb(0, 0, 0);"> </span><span style="color: rgb(0, 0, 0);">పద్యం</span><span style="color: rgb(0, 0, 0);"> </span><span style="color: rgb(0, 0, 0);">లంక</span><span style="color: rgb(0, 0, 0);"> </span><span style="color: rgb(0, 0, 0);">గిరిధర్</span><span style="color: rgb(0, 0, 0);"> </span><span style="color: rgb(0, 0, 0);">స్వరంలో</span><span style="color: rgb(0, 0, 0);">)</span><br /></span></p><p style="color: rgb(102, 0, 204);"><span><br /></span></p> <p>వివాదంలో ఎవడైతే గెలిచి తత్త్వ స్థాపన చేస్తాడో ఆ పండితుని కోసమని బీరపువ్వుల్లాంటి పచ్చని బంగారు నాణేలను నింపిన ఒక వలసంచిని ఆస్థానంలో వేలాడదీసాడట! వలసంచి అంటే వలలాగా చిన్నచిన్న కన్నాలున్న సంచి. అందులోంచి బంగారునాణేలు చక్కగా కనిపిస్తున్నాయి. కన్నాలలోంచి నాణేలు బంగారపు రంగు గడులుగడులుగా కనిపిస్తున్నాయి. పైగా ఆ నాణేల బరువుకి ఆ సంచి బహుశా సాగికూడా ఉంటుంది. దానితో అది ఒక కాలసర్పంలా కనిపించిందట! పైగా వాళ్ళని భయపెడుతోంది కూడా నన్నమాట. అదేమిటి బంగారు నాణేల సంచి భయపెట్టడమేమిటి? అంటే, మహామహా పండితుల మనసులోనూ ఆశ రేపి, వాళ్ళని అవమానాల పాలు చేస్తుంది కాబట్టి. వాదనలో ఓడిపోతే అవమానమే కదా. ఇలా బాహ్య రూపంలో కనిపించే పోలికతో పాటుగా వాటి స్వభావంలోని పోలికని కూడా ధ్వనించడం గొప్ప విషయం!</p><p><br />అలాగే, బంగారు నాణేలని బీరపువ్వులతో పోల్చడం బహుశా రాయలు తప్ప వేరే ఏ కవి చెయ్యలేడేమో! రాయలకి ప్రకృతి అంటే అంత మమేకం. పైగా బీరపువ్వులతో పోల్చడంలో మరో విశేషముంది. బీరపువ్వులు పచ్చగా ఉంటాయి. మేలిమి బంగారమే (రాగి కలపనిది) అంత పచ్చగా ఉంటుంది. ఆ నాణెములు మేలిమి బంగారువి అన్న విషయాన్ని యీ పోలిక ధ్వనిస్తోంది.<br />ఇంతకీ ఏ భగవంతుడు ముక్తిని ఇస్తాడన్న సందేహం హాస్యాస్పదంగా తోచవచ్చు. ఏ దేవుడైనా ముక్తిని యిస్తాడు కదా అని అనుకోవచ్చు. దానికంత చర్చ దేనికి అని కూడా అనిపించవచ్చు. నిజమే. కాని ఇక్కడ రాజు పరిస్థితిని మనం గమనించాలి. రాజు ప్రత్యేకంగా ఒక పరమ భక్తుడు కాడు. అసలు అప్పటి వరకూ ముక్తి మీద ధ్యాసే లేదు. మనలో చాలామంది దేవుళ్ళని పూజిస్తూ ఉంటాం, ధ్యానిస్తూ ఉంటాం. కాని ఎంతమందిమి ముక్తికోసం ఆ పని చేస్తాం? ఏదో సాంసారికమైన కష్టాలని దాటాలనో, లేదా ఇహలోక కోర్కెలను తీర్చుకోవాలనో దైవ ప్రార్థనలు, పూజలు చేస్తాము. ఆ రాజు కూడా అప్పటిదాకా అలాగే చేస్తూ వచ్చాడు. కాని ఇప్పుడు హఠాత్తుగా ముక్తి మీదకి దృష్టి మళ్ళింది. అసలు ముక్తి పొందే మార్గమేమిటో కూడా అతనికి తెలియదు. ముక్తికోసం ఏదైనా దైవాన్ని కొలవాలన్నా ఆ దైవం మీద గురి కుదరాలి. ముక్తికోసం ఆ దైవాన్ని కొలిచే విధానం తెలిసి ఉండాలి. అదిగో అది తెలుసుకోడానికే ఆ చర్చ. ఆ చర్చ ద్వారా తనకి ముక్తి గురించిన విషయ పరిజ్ఞానం కలుగుతుంది. ఆ చర్చ ద్వారా తనకి ఒక దైవమ్మీద గురి కుదరాలి. ఆ దైవాన్ని అర్చించే విధానం తెలియాలి. అది రాజు ఆశయం.</p><p><br /></p> <p>సరే పండితులు చాలామంది వచ్చి చర్చ జరిపారు. వారివారి మతానుసారంగా రకరకాల దేవతలని ప్రతిపాదించారు. వైదికసంప్రదాయం నుండి పుట్టిన ఆరు మతాలు పూర్వకాలంలో బాగా వ్యాప్తిలో ఉండేవి. ఒకొక్క మతము ఒకో దైవ స్వరూపాన్ని అర్చిస్తుంది. అవి శైవము (శివుడు), వైష్ణవము (విష్ణువు), శాక్తము (శక్తి), స్కాందము (స్కందుడు అంటే కుమారస్వామి), గాణాపత్యము (గణపతి), సౌరము (సూర్యుడు). ఆ షణ్మతముల వారు వారి వారి దేవతలని ప్రతిపాదించారు. వీరు కాక కొంతమంది అగ్నిని, కొంతమంది చంద్రుడిని, మరికొంతమంది బ్రహ్మని కూడా ప్రతిపాదించారు. అయితే వాదనలు చేసారే కాని ఎవ్వరూ ఏదీ తేల్చి చెప్పలేకపోయారు. కేవలం పండితులైన వారు చర్చ జరపగలరే కాని, మోక్ష తత్త్వాన్ని ఎలా స్థాపించగలరు? ముక్తి మార్గాన్ని ఆశ్రయించిన ఒక పరమ భక్తుడికే అది సాధ్యమవుతుంది. అందుకే దానికి విష్ణుచిత్తుడు అవసరమయ్యాడు. అదెలా జరిగిందో ఆ వివరాలు వచ్చే టపాలో తెలుసుకుందాం.</p><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8508998461516576742-6850561598226983108?l=amuktamalya.blogspot.com' alt='' /></div>జ్యోతిhttp://www.blogger.com/profile/06164226002602514311noreply@blogger.com7tag:blogger.com,1999:blog-8508998461516576742.post-87372498452157019462011-03-02T13:13:00.011+05:302011-07-04T17:45:16.455+05:30గ్రీష్మం<p class="MsoNormal"><span style=";font-family:';" lang="TE">మధురాపుర వర్ణన అయింది. మహారాజు మత్స్యధ్వజుని పరిచయం అయ్యింది. అమిత వైభోగంతో ఆ పాండ్యరాజు రాజ్యాన్ని పరిపాలిస్తున్నాడు. అటువంటి రాజుతో పరమ భాగవతుడైన విష్ణుచిత్తునితో పరిచయం ఎలా సంఘటించబోతోంది</span>? <span style=";font-family:';" lang="TE">శృంగార పురుషుడయిన పాండ్యరాజుకి భక్తి ఎలా జనిస్తుంది</span>? <span style=";font-family:';" lang="TE">వసంతకాలం శృంగార రసబంధురం. దాన్ని విరిచేది గ్రీష్మం. అలాంటి గ్రీష్మం అప్పుడు ప్రవేశించింది. ఎండల తీవ్రత హెచ్చరిల్లింది. ఆ వేసవి కాలాన్ని సుమారు డెబ్భై పద్యాలలో మహాద్భుతంగా వర్ణించాడు రాయలు. అందులో కొన్నిటిని మాత్రం రుచిచూద్దాం. ఈ వర్ణనల్లో ఎంత ఊహవైచిత్ర ఉంటుందో అంత సహజ సామాజిక చిత్రణ ఉంటుంది.</span></p><p class="MsoNormal"></p><p style="color: rgb(102, 0, 204);" class="MsoNormal"><span style=";font-family:';" lang="TE">తే. పాటల వసుంధరారుహ భాగధేయ</span></p><p style="color: rgb(102, 0, 204);" class="MsoNormal"><span style=";font-family:';" lang="TE">మాతతమరీచికాంబువర్షాగమంబు </span></p><p style="color: rgb(102, 0, 204);" class="MsoNormal"><span style=";font-family:';" lang="TE">ధరణిఁ బొడసూపె నంత నిదాఘసమయ</span></p><p style="color: rgb(102, 0, 204);" class="MsoNormal"><span style=";font-family:';" lang="TE">మదుటుతో శాల్మలీఫల విదళనంబు</span></p><object height="28" width="335"><param name="movie" value="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtpOjE0MjAzMjk5O3M6NDoiY29kZSI7czoxMjoiMTQyMDMyOTktYWNhIjtzOjY6InVzZXJJZCI7aTo2MTU4MTQ7czoxMjoiZXh0ZXJuYWxDYWxsIjtpOjE7czo0OiJ0aW1lIjtpOjEyOTkwNTIwMDE7fQ==&autoplay=default"><param name="allowFullScreen" value="true"><param name="allowscriptaccess" value="always"><param name="wmode" value="transparent"><embed wmode="transparent" type="application/x-shockwave-flash" allowscriptaccess="always" allowfullscreen="true" src="http://www.divshare.com/flash/audio_embed?data=YTo2OntzOjU6ImFwaUlkIjtzOjE6IjQiO3M6NjoiZmlsZUlkIjtpOjE0MjAzMjk5O3M6NDoiY29kZSI7czoxMjoiMTQyMDMyOTktYWNhIjtzOjY6InVzZXJJZCI7aTo2MTU4MTQ7czoxMjoiZXh0ZXJuYWxDYWxsIjtpOjE7czo0OiJ0aW1lIjtpOjEyOTkwNTIwMDE7fQ==&autoplay=default" height="28" width="335"></embed></object><br /><br />(ఈ పద్యం కామేశ్వరరావు స్వరంలో)<br /><p class="MsoNormal"><span style="font-size:0pt;"></span></p><p class="MsoNormal"><span style=";font-family:';" lang="TE">వేసవి కాలం ఉద్ధతితో వచ్చింది. అది ఎలాంటిదంటే</span>, <span style=";font-family:';" lang="TE">పాదిరి చెట్లను చెట్ల పాలిటి అదృష్టదేవత. ఎండమావులనే నీటికి వర్షాకాలాము.</span>, <span style=";font-family:';" lang="TE">బూరుగుకాయలని పగులకొట్టేది. వేసవి రాకతో పాటల వృక్షాలు పుష్పించడం</span>, <span style=";font-family:';" lang="TE">ఎండమావు లేర్పడటం</span>, <span style=";font-family:';" lang="TE">బూరుగుకాయలు పగిలిపోవడం సహజంగా జరిగే పరిణామాలు.</span><span style="font-size:0pt;"></span></p><p class="MsoNormal"></p><p style="color: rgb(102, 0, 204);" class="MsoNormal"></p><p style="color: rgb(102, 0, 204);" class="MsoNormal"><span style=";font-family:';" lang="TE">మ. దవధూమంపుఁదమంబులోఁ దమరస ద్రవ్యంబుఁ బంకేజబాం</span></p><p style="color: rgb(102, 0, 204);" class="MsoNormal"><span style=";font-family:';" lang="TE">ధవభానుప్రతతుల్ హరింపఁ గుయివెంటన్వెళ్లు శూన్యోరుకూ</span></p><p style="color: rgb(102, 0, 204);" class="MsoNormal"><span style=";font-family:';" lang="TE">ప వితానం బనఁ జూడఁజూడఁ బుడమిన్ బాటిల్లి పైవిప్పులై</span></p><p class="MsoNormal"><span style="color: rgb(102, 0, 204);font-family:';" lang="TE">యవసం బంచుల నాడఁగా నెగసె వాత్యాళి న్రజశ్చక్రముల్.<br /></span></p><object id="divplaylist" codebase="http://fpdownload.macromedia.com/pub/shockwave/cabs/flash/swflash.cab#version=8,0,0,0" classid="clsid:d27cdb6e-ae6d-11cf-96b8-444553540000" height="28" width="335"><param name="_cx" value="8863"><param name="_cy" value="740"><param name="FlashVars" value=""><param name="Movie" value="http://www.divshare.com/flash/playlist?myId=14233292-c3f"><param name="Src" value="http://www.divshare.com/flash/playlist?myId=14233292-c3f"><param name="WMode" value="Window"><param name="Play" value="-1"><param name="Loop" value="-1"><param name="Quality" value="High"><param name="SAlign" value=""><param name="Menu" value="-1"><param name="Base" value=""><param name="AllowScriptAccess" value=""><param name="Scale" value="ShowAll"><param name="DeviceFont" value="0"><param name="EmbedMovie" value="0"><param name="BGColor" value=""><param name="SWRemote" value=""><param name="MovieData" value=""><param name="SeamlessTabbing" value="1"><param name="Profile" value="0"><param name="ProfileAddress" value=""><param name="ProfilePort" value="0"><param name="AllowNetworking" value="all"><param name="AllowFullScreen" value="false"><embed src="http://www.divshare.com/flash/playlist?myId=14233292-c3f" name="divplaylist" type="application/x-shockwave-flash" pluginspage="http://www.macromedia.com/go/getflashplayer" height="28" width="335"></embed></object><br /><br />( ఈ పద్యం సనత్ శ్రీపతి స్వరంలో)<br /><p class="MsoNormal"></p><p class="MsoNormal"><span style=";font-family:';" lang="TE">వేసవిలో సుడిగాలులు (వాత్యాళి) రేగుతున్నాయి. ఆ సుడిగాలుల్లో చిక్కిన దుమ్ము గుండ్రంగా తిరుగుతూ పైగి ఎగురుతోంది</span>, <span style=";font-family:';" lang="TE">అవే రజశ్చక్రములు. అలా ఎగురుతున్న ఆ ధూళి చక్రాలు ఎలా ఉన్నాయంటే</span>, <span style=";font-family:';" lang="TE">ఎండిపోయిన పెద్ద పెద్ద బావులు మెల్ల మెల్లగా పైకెగిరిపోయున్నాయా అన్నట్టు ఉన్నాయిట. ఎందుకా బావులు పైకెగరుతున్నాయి</span>? <span style=";font-family:';" lang="TE">వేసవిలో కారుచిచ్చులు బాగా అంటుకుంటాయి కదా. ఆ కార్చిచ్చుపొగల(దవధూమము) చీకటిలో (తమంబు)</span>,<span style="font-size:0pt;"> </span><span style=";font-family:';" lang="TE">తమ రసము (నీరు) అనే ద్రవయాన్ని (డబ్బుని) సూర్య కిరణాలు అనే దొంగల గుంపు దొంగిలించేసాయి (చీకట్లోనే కదా దొంగతనాలు జరిగేవి!). సూర్యుడు రాజులాంటి వాడైతే అతని కిరణాలు రాజోద్యోగులవంటి వారు. మరి అలాంటి రాజ సేవకులు తమ సంపదని హరిస్తే అవి రాజు దగ్గర మొరపెట్టుకుంటాయి కదా. అలా ఆ పెద్ద బావులన్నీ కలిసి సూర్యుడి దగ్గర మొరపెట్టుకోడానికి ఆకాశంపైకి ఎగురుతున్నట్టుగా ఉన్నాయిట దుమ్ముతో కూడిన ఆ సుడిగాలులు.</span><span style="font-size:0pt;"></span></p><p class="MsoNormal"><span style="font-size:0pt;"></span></p><p class="MsoNormal"></p><p class="MsoNormal"><span style=";font-family:';" lang="TE">వేసవిలో కనిపించే సహజ దృశ్యాలన్నిటినీ ఒక దానికొకటి గుదిగుచ్చి ఒక అద్భుతమైన ఊహ చెయ్యడం ఈ పద్యంలో మనం చూడవచ్చు. కారుచిచ్చు</span>, <span style=";font-family:';" lang="TE">ధూళినిండిన సుడిగాలులు</span>, <span style=";font-family:';" lang="TE">ఎండిపోయిన పెద్ద పెద్ద బావులు - ఇవన్నీ వేసవిలో కనిపించే దృశ్యాలే కదా!</span><span style="font-size:0pt;"></span></p><p class="MsoNormal"></p><p class="MsoNormal"></p><p style="color: rgb(102, 0, 204);" class="MsoNormal"><span style=";font-family:';" lang="TE">చ. పడమర వెట్ట నయ్యుడుకుఁ బ్రాశన మొల్లక కూటిపేదలై </span></p><p style="color: rgb(102, 0, 204);" class="MsoNormal"><span style=";font-family:';" lang="TE">బడలిక నూడు నచ్చిలువ ప్రగ్గములన్ రవియాజ్ఞ మాటికిన్</span></p><p style="color: rgb(102, 0, 204);" class="MsoNormal"><span style=";font-family:';" lang="TE">ముడియిడఁ బిచ్చుగుంటు రథమున్ నిలుపన్ బయనంబు సాగమిన్</span></p><p class="MsoNormal"><span style="color: rgb(102, 0, 204);font-family:';" lang="TE">జడను వహించె నాఁగ దివసంబులు దీర్ఘము లయ్యెనత్తఱిన్</span></p><object id="divplaylist" codebase="http://fpdownload.macromedia.com/pub/shockwave/cabs/flash/swflash.cab#version=8,0,0,0" classid="clsid:d27cdb6e-ae6d-11cf-96b8-444553540000" height="28" width="335"><param name="_cx" value="8863"><param name="_cy" value="740"><param name="FlashVars" value=""><param name="Movie" value="http://www.divshare.com/flash/playlist?myId=14240447-234"><param name="Src" value="http://www.divshare.com/flash/playlist?myId=14240447-234"><param name="WMode" value="Window"><param name="Play" value="-1"><param name="Loop" value="-1"><param name="Quality" value="High"><param name="SAlign" value=""><param name="Menu" value="-1"><param name="Base" value=""><param name="AllowScriptAccess" value=""><param name="Scale" value="ShowAll"><param name="DeviceFont" value="0"><param name="EmbedMovie" value="0"><param name="BGColor" value=""><param name="SWRemote" value=""><param name="MovieData" value=""><param name="SeamlessTabbing" value="1"><param name="Profile" value="0"><param name="ProfileAddress" value=""><param name="ProfilePort" value="0"><param name="AllowNetworking" value="all"><param name="AllowFullScreen" value="false"><embed src="http://www.divshare.com/flash/playlist?myId=14240447-234" name="divplaylist" type="application/x-shockwave-flash" pluginspage="http://www.macromedia.com/go/getflashplayer" height="28" width="335"></embed></object><br /><br />( ఈ పద్యం చదువరి స్వరంలో)<br /><p class="MsoNormal"></p><p class="MsoNormal"></p><p class="MsoNormal"><span style=";font-family:';" lang="TE">వేసవికాలంలో<span style="font-size:0pt;"> </span>పగలు ఎక్కువగా</span>, <span style=";font-family:';" lang="TE">రాత్రుళ్లు తక్కువగా ఉంటాయి. వేడికి పగలు మరీ ఎక్కువగా అనిపిస్తుంది. ఇది సహజం. కాని రాయలు ఎంత అద్భుతంగా వర్ణిస్తున్నాడో చూడండి. సూర్యుడు రథసారధి అనూరుడు. గరుత్మంతుని అన్నయైన ఇతడు ఊరువులు లేనివాడు. అందుకే పిచ్చుగుంటు అని కూడా వ్యవహరిస్తారు. అతనికి పగ్గాలు పాములు. అవి గాలినే ఆహారముగా తీసుకుంటాయి. వాటికి వాయుభుక్కులు</span>, <span style=";font-family:';" lang="TE">గాలిమేపరులు అని పేరు. గ్రీష్మంలో పడమరనుండి వీస్తున్న తీవ్రమైన వేడి గాలులు (ఎదురుగాలులన్న మాట) అవి భుజించలేకపోతున్నాయి. ఆహారము లేక నీరసపడిపోతున్నాయి. దానితో రథసారధి చేతిలో ఉన్న పగ్గాలు ముడులు విడిపొతున్నాయి. సూర్యుడి ఆజ్ఞప్రకారం రధాన్ని ముందుకు నడిపించక తప్పదు. అందుకే విడిపొయిన పగ్గాలను మళ్లీ ముడులేసుకుంటూ</span>, <span style=";font-family:';" lang="TE">రథాన్ని ఆపుకుంటూ నడపడం వల్ల సూర్యుడి<span style="font-size:0pt;"> </span>ప్రయాణం ఆలస్యమై పగలు దీర్ఘమవుతున్నాయి. ఏం ఊహ!</span><span style="font-size:0pt;"></span></p><p class="MsoNormal"><span style="font-size:0pt;"></span></p><p class="MsoNormal"><span style="font-size:0pt;"></span></p><p class="MsoNormal"><span style="font-size:0pt;"></span></p><p class="MsoNormal"></p><p class="MsoNormal"></p><p style="color: rgb(102, 0, 204);" class="MsoNormal"><span style=";font-family:';" lang="TE">చ. భరితనిజాంబుబింబిత విభాకరబింబ విజృంభితప్రభాం </span></p><p style="color: rgb(102, 0, 204);" class="MsoNormal"><span style=";font-family:';" lang="TE">కురముల నధ్వనీకకృతకూపకపంక్తులు వొల్చె నబ్ధిరా</span></p><p style="color: rgb(102, 0, 204);" class="MsoNormal"><span style=";font-family:';" lang="TE">డ్విరహభరంబున న్బొడమువెచ్చకు శాంతి యొనర్ప వాహినీ</span></p><p class="MsoNormal"><span style="color: rgb(102, 0, 204);font-family:';" lang="TE">తరుణులు మేన దట్టముగఁ దాల్చిన ముత్తెపుఁబేరులో యనన్</span><span style="font-size:0pt;"></span></p><p class="MsoNormal"></p><p class="MsoNormal"><span style=";font-family:';" lang="TE">యాత్రికులు నీళ్లను తాగడానికి నదులలో చేసుకున్న చెలమలచాళ్లలో సూర్యకిరణాలు ప్రతింబింభిస్తున్నాయి. ఆ కిరణాలు ఎలా ఉన్నాయంటే సముద్రుడితో వేసవి మూలంగా కలవకుండుటచే విరహవేదన వలన పుట్టిన వేడికి ఉపశమింపచేయడానికి నదులనే స్త్రీలు ధరించిన ముత్యపుదండలవలె ప్రకాశిస్తున్నాయి. సూర్యకిరణాల స్వచ్చతను</span>, <span style=";font-family:';" lang="TE">ప్రకాశాన్ని ముత్యాలతో పోల్చాడు కవి.</span></p><p class="MsoNormal"><span style="font-size:0pt;"></span></p><p class="MsoNormal"><span style="font-size:0pt;"></span></p><p class="MsoNormal"></p><p style="color: rgb(102, 0, 204);" class="MsoNormal"><span style=";font-family:';" lang="TE">ఉ. మీటగు మీలనెల్ల మును మ్రింగి క్రమంబున నైనయొండ పె </span></p><p style="color: rgb(102, 0, 204);" class="MsoNormal"><span style